Khởi công công trình đường thủy ‘quy mô chưa từng có’ tại đập Tam Hiệp, vốn đầu tư gần 300.000 tỷ đồng

Theo hãng thông tấn Xinhua, dự án với tổng vốn đầu tư khoảng 77,2 tỷ NDT (11,4 tỷ USD - khoảng gần 300.00 tỷ đồng), bao gồm việc xây dựng tuyến đường thủy mới tại đập Tam Hiệp và mở rộng năng lực thông hành tại đập Cát Châu Bá nhằm đáp ứng nhu cầu vận tải ngày càng tăng trên sông Dương Tử, tuyến đường thủy nội địa quan trọng bậc nhất Trung Quốc và là con sông dài thứ ba thế giới.

Đáng chú ý, dự án sẽ xây dựng hệ thống âu tàu được kỳ vọng trở thành lớn nhất thế giới đối với đường thủy nội địa. Công trình được thiết kế để tiếp nhận các tàu có trọng tải lên tới 10.000 tấn, với quy mô và độ phức tạp chưa từng có trong lịch sử ngành giao thông đường thủy của Trung Quốc.

Theo truyền thông nước này, dự án là kết quả của hơn một thập kỷ nghiên cứu khả thi, thiết kế kỹ thuật cùng hàng chục năm chuẩn bị về công nghệ.

Vì sao Trung Quốc phải xây thêm tuyến đường thủy mới?

Theo ông Xu Jianzhong, cựu chuyên gia kỹ thuật thủy lợi thuộc Bộ Tài nguyên nước Trung Quốc, lưu lượng vận tải qua khu vực Tam Hiệp đã tăng mạnh trong nhiều năm qua nhờ sự phát triển nhanh chóng của các tỉnh nằm dọc Vành đai kinh tế sông Dương Tử.

Ban đầu, hệ thống âu tàu tại đập Tam Hiệp được thiết kế để xử lý khoảng 100 triệu tấn hàng hóa mỗi năm. Tuy nhiên, mục tiêu này đã đạt được sớm hơn dự kiến tới 19 năm.

Đến năm 2025, tổng lượng hàng hóa đi qua đập Tam Hiệp đã lên tới 173 triệu tấn, vượt xa công suất thiết kế ban đầu. Điều này khiến việc mở rộng năng lực vận tải trở thành nhiệm vụ cấp bách.

"Việc xây dựng tuyến đường thủy mới không chỉ nhằm gia tăng năng lực vận chuyển của 'tuyến đường thủy vàng' trên sông Dương Tử, mà còn góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, nâng cấp công nghiệp và tái cơ cấu các khu vực dọc theo dòng sông, đặc biệt là vùng thượng nguồn", ông Xu nhận định.

Siêu công trình dài gần 7km

Dự án được chia thành hai phần chính.

Tại đập Tam Hiệp, Trung Quốc sẽ xây dựng một tuyến luồng hàng hải mới ở phía Bắc hệ thống âu tàu hiện hữu. Công trình bao gồm các kênh dẫn tàu ở thượng lưu và hạ lưu cùng hệ thống âu tàu hai tuyến, năm cấp, với tổng chiều dài khoảng 6.680 m.

Theo truyền thông Trung Quốc, mỗi tuyến sẽ có năm buồng âu tàu và sáu đầu âu. Mỗi buồng dài 280m và rộng 40m.

Trong khi đó, tại đập Cát Châu Bá, Trung Quốc sẽ tháo dỡ âu tàu số 3 hiện nay để xây dựng hai âu tàu một cấp mới, đồng thời mở rộng và nạo sâu các kênh dẫn tàu ở cả thượng nguồn lẫn hạ nguồn.

Huyết mạch của nền kinh tế Trung Quốc

Sông Dương Tử hiện là trục giao thông huyết mạch của Vành đai kinh tế sông Dương Tử, khu vực trải dài qua 11 tỉnh và thành phố, đóng góp hơn 40% dân số và GDP của Trung Quốc.

Gần 200 trong số 500 doanh nghiệp lớn nhất nước này đang hoạt động dọc theo lưu vực sông Dương Tử. Vì vậy, năng lực vận tải đường thủy được xem là một trong những nền tảng quan trọng nhất bảo đảm hoạt động của khu vực kinh tế trọng điểm này.

Theo ông Xu, việc mở rộng hệ thống vận tải sẽ tạo điều kiện cho dòng chảy hàng hóa, vốn và các yếu tố sản xuất lưu thông hiệu quả hơn giữa các địa phương, đồng thời góp phần giảm chi phí logistics trên quy mô toàn nền kinh tế.

Sau khi hoàn thành, đập Tam Hiệp sẽ sở hữu 4 tuyến âu tàu cùng một hệ thống thang nâng tàu, nâng tổng công suất thông hành lên 336 triệu tấn mỗi năm.

Trong khi đó, đập Cát Châu Bá sẽ vận hành với bốn tuyến âu tàu và công suất đạt 360 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.

Theo ban quản lý dự án, quá trình xây dựng tuyến đường thủy mới sẽ không ảnh hưởng đến hoạt động hiện tại của hệ thống âu tàu Tam Hiệp. Sau khi hoàn thành, các âu tàu mới và cũ sẽ được vận hành đồng bộ nhằm tối ưu hóa hiệu suất khai thác.

Các tàu chở khách sẽ tiếp tục sử dụng hệ thống thang nâng tàu hoặc các âu tàu hiện có, trong khi những tàu hàng cỡ lớn vượt giới hạn kỹ thuật của hệ thống hiện tại sẽ được điều hướng sang tuyến luồng mới.

Đập Tam Hiệp được khởi công từ năm 1994 và bắt đầu tích nước vào năm 2003. Trong hơn hai thập kỷ vận hành, công trình đã trở thành một trong những dự án hạ tầng quan trọng nhất của Trung Quốc, đóng vai trò then chốt trong kiểm soát lũ lụt, sản xuất điện và vận tải thủy trên sông Dương Tử.

Theo Global Times