EVF: 18 năm tuổi và hành trình kiến tạo bước đệm nhảy vọt, định hình tương lai
Từ vốn vay đến vốn đồng hành, EVF đang mở rộng cánh cửa sở hữu cho nhà đầu tư quốc tế, tạo nền tảng bước vào chu kỳ tăng trưởng mới.
Đón kỷ niệm 18 năm thành lập, Công ty Tài chính Tổng hợp Cổ phần Điện lực (mã chứng khoán: EVF) đã vượt mốc lợi nhuận trước thuế 1.000 tỷ đồng; tổng tài sản đạt hơn 91.000 tỷ đồng, qua đó xác lập là công ty tài chính thuộc nhóm dẫn đầu.
Nhưng khi EVF đủ lớn, một câu hỏi khác xuất hiện: Công ty sẽ chọn lớn lên trong giới hạn nội địa, hay xây cho mình năng lực để bước vào một cuộc chơi lớn hơn?
Từ tham vọng ấy, chiến lược phát triển tiếp theo đặt ra yêu cầu mở rộng cả nguồn vốn, mạng lưới đối tác và năng lực quản trị. Và những năm qua có thể xem là giai đoạn EVF chuẩn bị nền móng.
Doanh nghiệp bước ra thị trường quốc tế tìm vốn, lần lượt thiết lập quan hệ với những định chế tài chính phát triển tại châu Âu và các tổ chức đa phương. Tổng vốn vay nước ngoài đến nay đã vượt 400 triệu USD. Bên cạnh đó, EVF mở rộng tín dụng xanh, chuẩn hóa quản trị rủi ro theo hướng tiệm cận thông lệ quốc tế, kiện toàn hệ thống quản trị và từng bước xây dựng một mạng lưới đối tác vượt khỏi biên giới Việt Nam.
Và năm 2026, quá trình chuẩn bị ấy đi thêm một bước quan trọng: EVF quyết định tăng vốn. Đồng thời, cánh cửa sở hữu dành cho nhà đầu tư nước ngoài được mở từ 15% lên tối đa 50%. Đây chính là điểm khởi đầu cho chương tiếp theo: Vừa lớn hơn về quy mô tài sản và lợi nhuận, vừa lớn hơn về nguồn lực, đối tác và không gian phát triển.
Thị trường tài chính có một quy luật khắc nghiệt: Cạnh tranh trên mọi phương diện. Điều này có nghĩa là, cạnh tranh vừa diễn ra ở đầu ra - ai cho vay nhiều hơn, giành được khách hàng tốt hơn vừa diễn ra ngày càng quyết liệt ở phía sau: ai có nền tảng vốn mạnh hơn, huy động được nguồn lực tốt hơn và đủ năng lực để tham gia những cuộc chơi lớn hơn.
EVF cũng đứng trước bài toán đó. Sau gần hai thập kỷ, doanh nghiệp đã đi một chặng đường đủ dài từ một công ty tài chính gắn với ngành điện đến một tổ chức tài chính tổng hợp, với tổng tài sản tại ngày 31/12/2025 tiến gần 100.000 tỷ và lợi nhuận vượt mốc nghìn tỷ đồng.
Đặc biệt, với bộ máy dưới 300 nhân sự, 3 chi nhánh, EVF ghi nhận lợi nhuận trước thuế 699 tỷ đồng trong nửa đầu năm 2026, qua đó, doanh nghiệp hoàn thành 52,8% kế hoạch. Tỷ lệ chi phí trên thu nhập (CIR) quý II chỉ khoảng 13,2%, nghĩa là cứ tạo ra 100 đồng thu nhập hoạt động, công ty chỉ sử dụng khoảng 13 đồng cho chi phí vận hành - mô hình tinh gọn mà rất nhiều doanh nghiệp cùng ngành mơ ước.
EVF hoàn toàn có thể tiếp tục chiến lược đáng mơ ước này. Nhưng nếu chỉ như vậy, quy mô của EVF có thể lớn hơn nhưng chưa chắc đã mạnh hơn về vị thế. Bởi nếu chỉ dựa trên những nguồn lực quen thuộc, EVF sẽ sớm phải đối diện với chính giới hạn của mô hình đã giúp mình tăng trưởng trong giai đoạn trước.
Đến năm 2028, công ty nhắm đích 118.000 tỷ đồng tổng tài sản và 2.200 tỷ đồng lợi nhuận. Nghĩa là chỉ trong hai năm, EVF phải bung sức, tăng trưởng thêm 26.244 tỷ đồng tài sản để đạt được mục tiêu này.
Nhưng tham vọng càng lớn, “chiếc áo” vốn càng chật chội. Thiếu vắng mạng lưới huy động tiền gửi dân cư, dòng máu nuôi dưỡng EVF phụ thuộc sâu vào giấy tờ có giá và liên ngân hàng. Sự giằng co ấy đẩy EVF đến một ngã rẽ định mệnh: Để gánh vác quy mô trăm nghìn tỷ, một bộ máy tinh gọn là chưa đủ. EVF nhanh chóng chủ động chọn dòng vốn dài hạn, những định chế đối tác và một cấu trúc sở hữu đủ sâu để gánh vác chu kỳ tăng trưởng mới.
Chính vì vậy, EVF đã lựa chọn mở rộng phạm vi nguồn lực mà công ty có thể tiếp cận.
Đó là phạm vi vươn tầm, vươn ra khu vực, trước hết, là đặt EVF vào một hệ quy chiếu cạnh tranh lớn hơn: Nơi doanh nghiệp phải đủ năng lực làm việc với những định chế quốc tế, tiếp cận những dòng vốn bên ngoài Việt Nam, nâng chuẩn quản trị và tạo ra một cấu trúc vốn đủ sức nâng đỡ quy mô lớn hơn trong tương lai.
Nói cách khác, EVF phải chuẩn bị hôm nay cho một phiên bản mà doanh nghiệp muốn trở thành trong nhiều năm tới.
Khi EVF bắt đầu mở rộng phạm vi tìm kiếm nguồn lực ra bên ngoài Việt Nam, danh sách đối tác của công ty dần xuất hiện thêm nhiều tên tuổi uy tín.
OeEB của Áo, FMO của Hà Lan, Proparco của Pháp, Swedfund của Thụy Điển, SIFEM của Thụy Sĩ, BIO của Bỉ… cùng nhiều định chế tài chính phát triển quốc tế lần lượt thiết lập quan hệ vốn với EVF.
Đến năm 2026, tổng vốn vay nước ngoài doanh nghiệp huy động đã vượt 400 triệu USD. Nhưng nếu chỉ nhìn vào 400 triệu USD, có thể bỏ qua một phần quan trọng của câu chuyện. Và phần quan trọng đó là việc EVF là mắt xích trung gian của dòng vốn ngoại.
Đáng chú ý hơn là sự phù hợp giữa mục tiêu tài trợ của các đối tác và hướng kinh doanh của EVF. Minh chứng mới nhất là khoản vay cấp cao 20 triệu USD được EVF ký kết với Proparco vào tháng 9/2026, tiếp nối khoản tài trợ 10 triệu USD giữa hai bên từ năm 2021. Theo thỏa thuận, một nửa nguồn vốn mới được dành cho các dự án mang lại lợi ích về khí hậu; phần còn lại tài trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ do phụ nữ lãnh đạo hoặc sở hữu. Cấu trúc này cho thấy EVF không chỉ mở rộng quy mô huy động quốc tế, mà còn gắn từng dòng vốn với những mục tiêu cụ thể về tăng trưởng xanh và tài chính bao trùm.
Hay Swedfund, chẳng hạn, công bố khoản vay tối đa 20 triệu USD nhằm hỗ trợ doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa, trong đó một phần nguồn vốn dành cho các hoạt động khí hậu và doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ. Hay OPEC Fund ký khoản vay 25 triệu USD với EVF để tài trợ cho SME và các khoản đầu tư liên quan tới khí hậu, từ năng lượng tái tạo, hiệu quả năng lượng đến giao thông xanh.
Không dừng lại ở đó, cuối tháng 9/2026, EVF tiếp tục ký kết hợp đồng vay cao cấp trị giá 15 triệu USD với Finnfund, tổ chức tài chính phát triển và nhà đầu tư tạo tác động của Phần Lan. Khoản vay góp phần củng cố nguồn vốn dài hạn, mở rộng khả năng tiếp cận tài chính cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa, đặc biệt là doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, đồng thời hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh tại Việt Nam. Đáng chú ý, khoản tài trợ đáp ứng bộ tiêu chí đầu tư 2X về thúc đẩy bình đẳng giới. Với EVF, thương vụ này không đơn thuần bổ sung thêm 15 triệu USD vốn quốc tế, mà còn mở rộng mạng lưới đối tác phát triển, đưa các tiêu chuẩn ESG và tài chính toàn diện trở thành một phần ngày càng rõ nét trong chiến lược kinh doanh.
Ở phía EVF, chính những dòng vốn này cũng đưa công ty sâu hơn vào các lĩnh vực mà doanh nghiệp đang muốn xây dựng vị thế. Cuối năm 2025, dư nợ xanh của công ty đạt hơn 6.393 tỷ đồng, tài trợ gần 200 dự án năng lượng tái tạo. Trong năm, nguồn vốn của EVF cũng góp phần đưa khoảng 16.000 xe máy và ô tô điện vào hoạt động.
Tiền vì thế bắt đầu đi cùng với chiến lược.
EVF muốn phát triển tài chính xanh, phía sau đã có một mạng lưới định chế quốc tế ưu tiên vốn cho chuyển dịch năng lượng và khí hậu. EVF muốn mở rộng SME, đây cũng là nhóm khách hàng nằm trong trọng tâm tài trợ của nhiều tổ chức phát triển. Và khi doanh nghiệp muốn tiếp cận những nguồn vốn dài hạn hơn, chính lịch sử làm việc với các định chế này trở thành một phần năng lực bảo chứng cho công ty trong việc huy động vốn.
Như vậy, qua mỗi thương vụ, EVF có thêm một đối tác, thêm một lịch sử hợp tác và thêm một mắt xích trong mạng lưới nguồn lực quốc tế mà doanh nghiệp đang xây dựng. Nếu giai đoạn đầu EVF đi ra ngoài để tìm vốn, thì sau nhiều năm, thứ doanh nghiệp tích lũy được bắt đầu lớn hơn vốn.
Đó là một mạng lưới đối tác có thể cùng EVF tài trợ cho các chiến lược tăng trưởng tiếp theo. Và khi mạng lưới ấy đã hình thành ở phía vốn vay, một câu hỏi mới bắt đầu xuất hiện: Liệu mối quan hệ với các định chế quốc tế có thể đi xa hơn quan hệ giữa người cho vay và người đi vay?
Hơn 400 triệu USD vốn vay quốc tế cho thấy EVF đã mở rộng đáng kể phạm vi nguồn lực mình có thể tiếp cận. Nhưng với một định chế tài chính theo đuổi tăng trưởng dài hạn, tiếp cận được nguồn lực mới là một nửa bài toán.
Nửa còn lại là làm thế nào để nguồn lực ấy gắn với doanh nghiệp lâu hơn.
Một khoản vay, dù có kỳ hạn dài, cuối cùng vẫn đến ngày đáo hạn. Quan hệ giữa EVF và bên cho vay được xác lập chủ yếu qua các điều kiện tài trợ và nghĩa vụ hoàn trả. Khi một nhà đầu tư tham gia góp vốn, mối quan hệ có thêm một chiều sâu khác: Lợi ích của họ gắn trực tiếp với giá trị và kết quả kinh doanh của EVF.
Đó là bước chuyển từ tìm kiếm nguồn vốn sang lựa chọn những đối tác cùng sở hữu doanh nghiệp. Và cũng là bước đi tiếp nối câu chuyện “tiền đi cùng chiến lược” mà EVF đã theo đuổi trong những năm gần đây.
Nếu nguồn vốn từ các định chế quốc tế giúp EVF mở rộng năng lực tài trợ cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, năng lượng và các lĩnh vực xanh, thì ở cấp độ vốn chủ sở hữu, câu hỏi đã đi xa hơn việc huy động thêm bao nhiêu tiền. Quan trọng hơn là cổ đông nào sẽ cùng EVF bước vào chặng đường tăng trưởng tiếp theo, và họ có thể đóng góp những gì ngoài vốn.
ĐHĐCĐ bất thường ngày 21/8/2026 đã cụ thể hóa hướng đi ấy bằng 2 quyết định: Thông qua phương án phát hành riêng lẻ tối đa 85 triệu cổ phiếu và nâng giới hạn sở hữu nước ngoài từ 15% lên tối đa 50%.
Một quyết định nhằm bổ sung vốn cho tăng trưởng. Quyết định còn lại mở thêm dư địa để nhà đầu tư nước ngoài tham gia sâu hơn vào cơ cấu cổ đông của EVF.
Kế hoạch tăng vốn này đã tiến thêm một bước quan trọng khi ngày 22/9/2026, Ngân hàng Nhà nước chính thức chấp thuận phương án tăng vốn điều lệ của EVF thêm tối đa 850 tỷ đồng, từ hơn 7.605 tỷ đồng lên khoảng 8.455 tỷ đồng. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để doanh nghiệp triển khai kế hoạch phát hành riêng lẻ tối đa 85 triệu cổ phiếu đã được cổ đông thông qua. Khi hoàn tất, nguồn vốn bổ sung sẽ giúp EVF tăng cường năng lực cấp tín dụng, mở rộng khả năng tài trợ và đồng tài trợ cho các dự án quy mô lớn, đồng thời củng cố các chỉ tiêu an toàn vốn. Đặt bên cạnh quyết định mở room ngoại lên 50%, bước đi này cho thấy EVF đang đồng thời chuẩn bị cả quy mô vốn lẫn cấu trúc sở hữu, tạo thêm dư địa để thu hút các nhà đầu tư chiến lược và hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng trong những năm tới.
Ngoài ra, điều đáng chú ý nằm ở những cuộc trao đổi trước đợt phát hành.
EVF cho biết đã đàm phán chi tiết với hơn 5 nhà đầu tư nước ngoài và có kết quả cụ thể với 3 nhà đầu tư. Theo chia sẻ của lãnh đạo doanh nghiệp, các bên quan tâm cả đến phần room còn lại và khả năng tiếp tục gia tăng sở hữu trong tương lai.
Giới hạn 15% vì thế ảnh hưởng đến cả khả năng mở rộng hợp tác sau khoản đầu tư đầu tiên. Một nhà đầu tư muốn tăng mức độ gắn bó với EVF cũng cần có dư địa để nâng tỷ lệ sở hữu. Việc nâng trần lên 50% tạo thêm điều kiện để giải quyết một nửa bài toán về vốn đó.
Với quyết định này, EVF chuẩn bị dư địa cho đợt phát hành hiện tại và cả những nhu cầu vốn có thể xuất hiện trong tương lai. Doanh nghiệp có thêm lựa chọn khi triển khai các vòng tăng vốn tiếp theo, khi cổ đông nước ngoài muốn gia tăng sở hữu, hoặc khi tìm được một đối tác chiến lược phù hợp.
Câu chuyện vốn của EVF vì thế đang đi thêm một bước.
Từ tìm kiếm những nguồn tiền phù hợp với chiến lược, doanh nghiệp mở đường để những nhà đầu tư có thể cùng chia sẻ lợi ích và trách nhiệm trong quá trình thực hiện chiến lược ấy.
Nếu thu hút được các định chế phù hợp, EVF có cơ hội bổ sung cả năng lực tiếp cận thị trường vốn, mạng lưới đối tác, kinh nghiệm quản trị và những cơ hội kinh doanh mới. Giá trị của đợt tăng vốn khi ấy còn nằm ở những năng lực mà cổ đông mới có thể đóng góp cho doanh nghiệp.
Và khi đó, sự hợp tác sẽ đi xa hơn từng khoản tài trợ. Nguồn lực bên ngoài có cơ hội trở thành một phần nội lực, gắn với chính sự lớn lên của EVF.
