30 tuổi mắc ung thư thận giai đoạn cuối dù sống lành mạnh: Bác sĩ cảnh báo nguy cơ từ đồ vật quen thuộc hầu như ai cũng dùng
Điều khiến anh bất ngờ là nguyên nhân gây bệnh lại được cho là xuất phát từ thói quen sử dụng các dụng cụ mà hầu như ai cũng dùng.
Theo chia sẻ của bác sĩ Liu Boren (Đài Loan, Trung Quốc), bệnh nhân tìm đến bệnh viện của ông sau khi xuất hiện tình trạng đau thắt lưng kéo dài kèm theo tiểu ra máu. Trước đó, anh đã đi khám tại một cơ sở y tế khác và được thông báo mắc ung thư thận giai đoạn cuối. Tuy nhiên, do lối sống lành mạnh và gia đình không có tiền sử ung thư, người đàn ông này nghi ngờ kết quả chẩn đoán nên quyết định tìm đến bác sĩ Liu để kiểm tra lại.
Sau khi tiến hành các xét nghiệm chi tiết, bác sĩ phát hiện nồng độ PFAS (hợp chất polyfluoroalkyl) trong cơ thể bệnh nhân cao bất thường, vượt xa mức tiêu chuẩn. Khi phân tích thêm các yếu tố liên quan đến lối sống và thói quen sinh hoạt, bác sĩ nhận thấy nguồn phơi nhiễm chính có thể đến từ các dụng cụ ăn uống dùng một lần mà bệnh nhân sử dụng thường xuyên trong nhiều năm.
Theo lời bệnh nhân, do công việc bận rộn nên anh thường xuyên đặt các suất ăn nấu sẵn từ bên ngoài. Những phần ăn này thường được đựng trong hộp xốp hoặc hộp nhựa mỏng kèm theo thìa và đũa nhựa dùng một lần. Không chỉ sử dụng trong bữa ăn, anh còn có thói quen giữ lại các hộp và dụng cụ này để tái sử dụng cho những bữa ăn sau hoặc mang đồ ăn đến nơi làm việc.

Chính thói quen tưởng chừng tiện lợi này được cho là khiến cơ thể anh tiếp xúc với lượng lớn PFAS trong thời gian dài.
PFAS là nhóm hóa chất được sử dụng phổ biến trong nhiều sản phẩm nhờ đặc tính chống dính, chống nước và giảm ma sát. Chúng có thể xuất hiện trong các loại hộp nhựa, hộp xốp đựng thực phẩm, cốc hoặc muỗng dùng một lần. Ngoài ra, PFAS cũng được sử dụng trong sản xuất chảo chống dính, áo mưa hay một số loại quần áo chống thấm.
Điều đáng lo ngại là PFAS có độ bền rất cao và gần như không phân hủy trong môi trường. Khi đi vào cơ thể, các hợp chất này không được đào thải nhanh chóng mà có thể tích tụ trong thời gian dài.
Theo phân tích của bác sĩ Liu, việc sử dụng các dụng cụ ăn uống dùng một lần với thực phẩm nóng, thực phẩm nhiều dầu mỡ hoặc có tính axit có thể khiến PFAS dễ dàng thôi nhiễm vào thức ăn. Khi đó, hóa chất này sẽ theo thực phẩm xâm nhập vào cơ thể và tích tụ dần theo thời gian.

Sự tích lũy PFAS trong cơ thể có thể liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe như rối loạn nội tiết, suy giảm miễn dịch, tổn thương gan, tăng cholesterol và một số biến chứng thai kỳ. Đặc biệt, gan và thận là những nơi dễ bị ảnh hưởng nhất.
Các nghiên cứu khoa học cũng cho thấy việc tiếp xúc với PFAS có thể làm tăng nguy cơ mắc ung thư biểu mô tế bào thận. Khi tồn tại lâu dài trong cơ thể, hợp chất này có thể gây tổn thương tế bào thận, dẫn đến viêm mạn tính, rối loạn hormone và gia tăng stress oxy hóa - những yếu tố tạo điều kiện cho tế bào ung thư phát triển.
Từ trường hợp trên, bác sĩ Liu khuyến cáo mọi người nên hạn chế sử dụng các dụng cụ ăn uống dùng một lần, đặc biệt là với thực phẩm nóng hoặc nhiều dầu mỡ. Trong trường hợp bắt buộc phải sử dụng, không nên tái sử dụng các vật dụng này vì nguy cơ hóa chất thôi nhiễm có thể tăng lên sau mỗi lần dùng.
Ngoài ra, các dụng cụ nấu nướng chống dính bị trầy xước hoặc bong tróc cũng có khả năng giải phóng PFAS vào thực phẩm. Do đó, người dùng nên thay mới khi lớp chống dính bị hỏng và lựa chọn sản phẩm có chất lượng tốt ngay từ đầu.
Theo các chuyên gia, những thói quen nhỏ trong sinh hoạt hàng ngày, đặc biệt là liên quan đến việc ăn uống, có thể ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe về lâu dài. Việc hạn chế tiếp xúc với các hóa chất có nguy cơ tích tụ trong cơ thể được xem là một trong những cách quan trọng để giảm nguy cơ bệnh tật.