Bắt tay 'ông lớn' dầu khí Nga, doanh nghiệp Việt dọn đường đón hơn 11 tỷ m3 khí từ đại dự án ngoài khơi

Mới đây, PV GAS và Gazprom International đã có buổi làm việc trao đổi về việc tiếp tục phối hợp trong vận hành, khai thác và tối ưu hóa nguồn khí từ cụm mỏ Hải Thạch - Mộc Tinh, thuộc Lô 05-2 và 05-3, phù hợp với nhu cầu tiêu thụ khí của thị trường.

Trước đó, ngày 18/9/2026, hai bên đã ký thỏa thuận sửa đổi Hợp đồng mua bán khí (GSPA) cho dự án khoan đan dày (infill) tại cụm mỏ này. Thỏa thuận là kết quả của quá trình phối hợp giữa các bên nhằm phát triển và khai thác hiệu quả nguồn khí, đồng thời tạo cơ sở duy trì dòng khí phục vụ thị trường Việt Nam.

Dòng khí đầu tiên từ các giếng khoan đan dày đã được đưa vào hệ thống từ giữa tháng 8/2026. Trong giai đoạn 2013-2025, cụm mỏ Hải Thạch - Mộc Tinh đã cung cấp tổng cộng 20,1 tỷ Sm3 khí cho các hộ tiêu thụ tại khu vực Đông Nam Bộ.

Theo kế hoạch, tổng sản lượng khí dự kiến huy động từ cụm mỏ trong giai đoạn 2026-2039 đạt khoảng 11,27 tỷ Sm3, trong đó sản lượng từ chương trình khoan đan dày ước đạt 8,88 tỷ Sm3.

Dự án Biển Đông 01 - phát triển cụm mỏ khí condensate Hải Thạch - Mộc Tinh tại Lô 05-2 và 05-3, bể Nam Côn Sơn - là dự án khai thác khí hiện đại và phức tạp bậc nhất Đông Nam Á. Đây là lần đầu tiên tại Việt Nam một dự án được triển khai trong điều kiện địa chất đặc biệt phức tạp, với nhiệt độ và áp suất rất cao, song đã được phát triển và đưa vào khai thác thành công.

Ngay từ khi dòng khí thương mại đầu tiên được khai thác năm 2013, Biển Đông 01 đã đóng góp sản lượng khí trung bình 2 tỷ m3/năm và 2,5 triệu thùng condensate/năm, bổ sung nguồn cung cho các nhà máy điện, đạm tại khu vực Đông Nam Bộ, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và phát triển hệ thống công nghiệp khí - điện - đạm.

Dự án Biển Đông 01 được triển khai trong bối cảnh nhiều thách thức. Cụm mỏ Hải Thạch - Mộc Tinh được BP (Anh) phát hiện trong giai đoạn 1993-1995, nhưng thuộc loại mỏ nước sâu, xa bờ, cách bờ khoảng 320km, với độ sâu nước từ 118-145m. Điều kiện địa chất tại đây cũng đặc biệt phức tạp, với nhiệt độ vỉa lên tới khoảng 170°C và áp suất vỉa trên 400 atm.

Sau gần 13 năm nghiên cứu và thẩm lượng mỏ, dù tiềm năng khí được đánh giá ở mức cao, BP và ConocoPhillips vẫn quyết định rút khỏi hợp đồng, chuyển giao toàn bộ quyền lợi và quyền điều hành tại hai Lô 05-2 và 05-3 cho Petrovietnam vào cuối năm 2008.

Việc các đối tác nước ngoài rút khỏi dự án đặt Petrovietnam vào tình thế khó khăn. Tuy nhiên, lãnh đạo Petrovietnam quyết định tiếp tục phát triển mỏ Hải Thạch - Mộc Tinh bằng nguồn lực trong nước. Theo nội dung nguồn cung cấp, quyết định này không chỉ có ý nghĩa về kinh tế mà còn được xem là sự khẳng định chủ quyền quốc gia trên Biển Đông.

Đầu năm 2009, Petrovietnam thành lập Công ty Điều hành Dầu khí Biển Đông (BIENDONG POC) để tập trung nguồn lực triển khai dự án, với nhiệm vụ đưa cụm mỏ Hải Thạch - Mộc Tinh vào khai thác thương mại. Tập đoàn đồng thời điều động nhiều cán bộ chủ chốt từ các đơn vị thành viên về làm nòng cốt cho BIENDONG POC, cùng đội ngũ kỹ sư trẻ tham gia triển khai dự án.

Để triển khai Biển Đông 01, Petrovietnam huy động nguồn lực của nhiều đơn vị trong ngành dầu khí. PTSC, Vietsovpetro, PVE, PV Drilling, VPI, PV EIC, PETROSETCO cùng BIENDONG POC phối hợp thực hiện các hạng mục thiết kế, chế tạo, xây dựng, khoan và các công việc liên quan đến dự án.

Sau hơn 3 năm triển khai, đến tháng 8/2013, những dòng khí đầu tiên từ giàn khai thác Mộc Tinh 1 được dẫn qua 20km đường ống ngầm về giàn PQP-HT tại mỏ Hải Thạch. Ngày 6/9/2013, dự án Biển Đông 01 chính thức đón dòng khí thương mại đầu tiên.