Bộ Tài chính chấm KPI giải ngân đầu tư công: Đơn vị giải ngân kém có bị phạt?
Bộ Tài chính đang triển khai hệ thống chấm điểm KPI giải ngân đầu tư công theo hướng tự động, dựa trên dữ liệu thực tế và không có sự can thiệp thủ công. Kết quả sẽ phân loại các đơn vị theo 4 mức từ “rất tốt” đến “chưa tốt”.
Chấm điểm tự động, lấy dữ liệu thực tế
Tại cuộc họp báo thường kỳ quý III/2026 ngày 6/10, bà Nguyễn Thị Quế Hương, Phó Vụ trưởng Vụ Phát triển hạ tầng (Bộ Tài chính), cho biết việc chấm điểm KPI giải ngân đầu tư công được triển khai theo Quyết định 1129/QĐ-TTg ngày 24/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ.
Theo đó, trong các tháng 6-9, Bộ Tài chính đã tổ chức chạy thử hệ thống, hoàn thiện phương pháp tính và cấu trúc phần mềm trước khi áp dụng chính thức.
Bà Hương cho biết Bộ Tài chính đã gửi hướng dẫn về phương pháp tính và cách thức đánh giá tới các Bộ, ngành, địa phương. Điểm đáng chú ý là toàn bộ quá trình chấm điểm được thực hiện tự động trên hệ thống công nghệ thông tin.
Dữ liệu đầu vào được lấy từ số liệu giải ngân thực tế và số vốn các đơn vị đăng ký kế hoạch giải ngân. Bộ Tài chính cũng xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu riêng để phục vụ tổng hợp và chấm điểm.
Trong tháng 7 và 8, hệ thống đã được vận hành thử trên số liệu thực tế. Kết quả thử nghiệm được gửi tới các đơn vị để đối chiếu, phản hồi về phương pháp tính, cách nhập số liệu cũng như phát hiện các lỗi kỹ thuật.
Đến tháng 9, Bộ Tài chính tổ chức tập huấn trên toàn quốc nhằm thống nhất cách thực hiện và chuẩn hóa việc cung cấp dữ liệu phục vụ chấm điểm. Một số góp ý về kỹ thuật cũng được tiếp thu, điều chỉnh trước khi hệ thống chính thức vận hành.
3 trụ cột chấm KPI giải ngân
Theo bà Hương, phương án chấm điểm được xây dựng trên 3 nhóm tiêu chí chính.
Thứ nhất, hệ thống đánh giá kết quả giải ngân so với tỷ lệ giải ngân chung của cả nước theo từng tháng, từng quý. Đối với kỳ đánh giá cuối năm, kết quả được so sánh với mục tiêu cả năm do Thủ tướng Chính phủ đề ra.
Thứ hai, hệ thống đối chiếu số vốn giải ngân thực tế với số vốn mà chính đơn vị đã đăng ký trong kỳ.
Thứ ba, điểm số phản ánh mức độ chấp hành chế độ báo cáo của từng đơn vị.
Để bảo đảm công bằng, một số khoản vốn đặc thù sẽ được loại khỏi phạm vi chấm điểm, như phần kế hoạch vốn không còn nhu cầu sử dụng hoặc phần vốn đã được cấp có thẩm quyền cho phép dừng thực hiện, chuyển giao cho cơ quan khác.
Xếp hạng 4 mức, nhưng chưa phải để “phạt”
Sau khi tính toán, điểm KPI sẽ được cập nhật định kỳ hằng tháng, hằng quý và cả năm, đồng thời truyền tự động sang hệ thống thông tin chỉ đạo, điều hành của Chính phủ.
Căn cứ tổng điểm và các mốc điểm chuẩn, hệ thống sẽ phân loại mức độ giải ngân thành 4 nhóm: **giải ngân rất tốt, giải ngân tốt, giải ngân trung bình và giải ngân chưa tốt**.
Tuy nhiên, bà Hương nhấn mạnh việc chấm điểm hằng tháng, hằng quý trước hết nhằm đôn đốc, nhận diện tình hình và giúp các Bộ, ngành, địa phương nhìn lại hiệu quả điều hành, từ đó kịp thời đưa ra giải pháp thúc đẩy giải ngân.
Việc chấm điểm chính thức có tính quyết định sẽ được thực hiện vào cuối năm, cụ thể sau ngày 28/2 năm sau.
Theo đại diện Bộ Tài chính, kết quả đánh giá KPI sẽ là một trong những tiêu chí để các cấp có thẩm quyền xem xét, đối chiếu tổng thể hiệu quả chỉ đạo, điều hành và hiệu quả đầu tư vốn của từng đơn vị.
