Bộ trưởng Ngoại giao: Xây dựng ‘bản đồ nguồn lực’ người Việt Nam ở nước ngoài

Truyền đạt chuyên đề về những nội dung trọng tâm, cốt lõi của Nghị quyết 23 tại Hội nghị toàn quốc sáng 3/9, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung nhấn mạnh người Việt Nam ở nước ngoài, dù ở đâu, vẫn là một bộ phận không tách rời của cộng đồng dân tộc Việt Nam, cùng chung cội nguồn, lợi ích và tương lai đất nước.

Theo Bộ trưởng, Nghị quyết 23 tạo bước phát triển mới trong nhận thức về vị trí, vai trò của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Kiều bào được xác định là một trong những nguồn lực chiến lược quan trọng, cầu nối giữa Việt Nam với thế giới, đồng hành và tham gia trực tiếp vào sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.

Điểm đáng chú ý là cách tiếp cận được chuyển mạnh từ việc coi cộng đồng chủ yếu là đối tượng của chính sách sang nhìn nhận người Việt Nam ở nước ngoài là chủ thể tham gia, đối tác đồng hành và nguồn lực phát triển.

Bộ trưởng Lê Hoài Trung cho biết Nghị quyết yêu cầu “nâng tầm tư duy từ vận động, tập hợp, chăm lo lên thành đồng hành, kiến tạo cơ chế, huy động nguồn lực người Việt Nam ở nước ngoài”.

Theo đó, Nhà nước chuyển mạnh sang vai trò kiến tạo, tạo môi trường và cơ chế chính sách để mỗi người Việt Nam ở nước ngoài có thể lựa chọn cách đóng góp phù hợp nhất với năng lực, điều kiện của mình.

Nguồn lực của cộng đồng cũng được nhìn nhận rộng hơn, không chỉ nằm ở kinh tế mà còn bao gồm tri thức, khoa học công nghệ, văn hóa, giáo dục, y tế, kinh nghiệm quản trị, mạng lưới quốc tế và uy tín.

Nghị quyết đồng thời đặt công tác người Việt Nam ở nước ngoài trong tổng thể khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đề cao tinh thần hòa hợp, lấy tương đồng để tăng cường đoàn kết, trân trọng và lắng nghe các ý kiến đóng góp xây dựng, kể cả những quan điểm khác biệt nhưng không phương hại đến lợi ích quốc gia - dân tộc.

Không chỉ kết nối, phải tạo ra kết quả

Nghị quyết 23 xác định 3 mục tiêu lớn: xây dựng cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài vững mạnh, hội nhập tốt và giữ gìn bản sắc dân tộc; khơi dậy lòng yêu nước, khát vọng cống hiến, phát huy nguồn lực kiều bào; đồng thời hoàn thiện thể chế và hình thành hệ sinh thái kết nối người Việt Nam toàn cầu.

Theo Bộ trưởng, điểm mới không dừng ở việc xây dựng mạng lưới để kết nối mà hướng tới một hệ sinh thái có khả năng liên kết nguồn lực, vận hành bền vững và tạo ra kết quả cụ thể.

Nghị quyết đề ra 7 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, từ đổi mới tư duy, hoàn thiện cơ chế chính sách, xây dựng cộng đồng đoàn kết, phát huy nguồn lực kiều bào, gìn giữ tiếng Việt và bản sắc văn hóa đến phát huy vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài trong thông tin tuyên truyền và kiện toàn bộ máy thực hiện.

Trong đó, một trọng tâm là kết nối chuyên gia, trí thức khoa học, doanh nhân, nhà quản lý trong các lĩnh vực chiến lược; mở rộng phương thức đóng góp từ xa thông qua tư vấn, đào tạo, chuyển giao công nghệ, kết nối đầu tư và thị trường.

Kiều bào cũng được kỳ vọng trở thành chủ thể lan tỏa thông tin chính xác về Việt Nam, quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam, qua đó góp phần nâng cao sức mạnh mềm và uy tín quốc gia.

Xây dựng “bản đồ nguồn lực" người Việt toàn cầu

Sau hội nghị, Bộ trưởng Lê Hoài Trung đề nghị khẩn trương thể chế hóa Nghị quyết thành pháp luật, cơ chế chính sách và chương trình hành động; đồng thời xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm, tiến độ và nguồn lực của từng cơ quan, địa phương.

Đáng chú ý, ông đề nghị thay đổi căn bản phương thức kết nối nguồn lực, bắt đầu từ việc xác định đất nước đang cần gì, sau đó tìm đúng người, đúng năng lực và đúng nhu cầu.

Bộ trưởng đề xuất xây dựng cơ sở dữ liệu và “bản đồ nguồn lực” người Việt Nam ở nước ngoài, đồng thời xác định cụ thể nhu cầu về chuyên gia, công nghệ, đầu tư, thị trường và các nguồn lực khác của từng bộ, ngành, địa phương.

Mục tiêu cuối cùng không phải là có thêm những mạng lưới mang tính hình thức, mà phải đo bằng hiệu quả thực tế.

“Mỗi chính sách cần có sản phẩm. Mỗi cơ chế cần có đối tượng thụ hưởng. Mỗi mạng lưới cần tạo ra kết nối. Mỗi nguồn lực được huy động cần gắn với một nhu cầu cụ thể và sản phẩm cụ thể cho đất nước”, Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhấn mạnh.