Cha mẹ giao xe máy cho con đi sẽ bị phạt tới 10.000.000 đồng, áp dụng trong trường hợp cụ thể nào?

Theo khoản 1 Điều 56 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, người điều khiển phương tiện tham gia giao thông phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện về độ tuổi, sức khỏe theo quy định của pháp luật và có giấy phép lái xe phù hợp với loại phương tiện đang điều khiển. Giấy phép lái xe phải còn hiệu lực và còn điểm, trừ trường hợp người điều khiển xe gắn máy thuộc diện được miễn theo quy định.

Bên cạnh đó, khi tham gia giao thông, người lái xe phải mang theo đầy đủ các loại giấy tờ gồm:

Giấy chứng nhận đăng ký xe (hoặc bản sao có chứng thực kèm giấy xác nhận của tổ chức tín dụng nếu xe đang thế chấp);

Giấy phép lái xe phù hợp, giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe cơ giới;

Cùng giấy chứng nhận bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc của chủ xe.

Căn cứ khoản 10 Điều 32 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, chủ xe mô tô, xe gắn máy hoặc các phương tiện tương tự sẽ bị xử phạt nếu giao xe hoặc để người không đủ điều kiện theo quy định tại Điều 56 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ điều khiển phương tiện tham gia giao thông.

Cụ thể, cá nhân vi phạm sẽ bị phạt từ 8-10 triệu đồng, trong khi tổ chức là chủ phương tiện bị phạt từ 16-20 triệu đồng. Quy định này cũng áp dụng đối với trường hợp người điều khiển đã có giấy phép lái xe nhưng đang trong thời gian bị tước quyền sử dụng.

Như vậy, từ năm 2025, cha, mẹ hoặc cá nhân giao xe cho con khi chưa đủ điều kiện điều khiển phương tiện có thể bị xử phạt hành chính từ 8-10 triệu đồng. Nếu chủ xe là tổ chức, mức phạt sẽ tăng lên 16-20 triệu đồng nhằm tăng cường trách nhiệm của chủ phương tiện và bảo đảm an toàn giao thông.

Có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây hậu quả nghiêm trọng

Không chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính, hành vi giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 264 Bộ luật Hình sự 2015 (được sửa đổi, bổ sung năm 2017).

Theo quy định, người biết rõ người được giao xe không có giấy phép lái xe, đang sử dụng rượu, bia vượt quá nồng độ cồn cho phép, sử dụng ma túy hoặc không đáp ứng các điều kiện khác theo quy định của pháp luật nhưng vẫn giao phương tiện, nếu gây hậu quả nghiêm trọng, sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự.

Khung hình phạt thấp nhất là phạt tiền từ 10 - 50 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm nếu hành vi gây hậu quả như làm chết một người; gây thương tích cho một người với tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% trở lên; gây thương tích cho từ hai người trở lên với tổng tỷ lệ tổn thương từ 61% đến 121%; hoặc gây thiệt hại về tài sản từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng.

Trường hợp làm chết hai người, gây thương tích cho nhiều người với tổng tỷ lệ tổn thương từ 122% đến 200% hoặc gây thiệt hại tài sản từ 500 triệu đồng đến dưới 1,5 tỷ đồng, người vi phạm có thể bị phạt tiền từ 50 - 200 triệu đồng hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.

Đối với các trường hợp đặc biệt nghiêm trọng như làm chết từ ba người trở lên, gây thương tích cho nhiều người với tổng tỷ lệ tổn thương từ 201% trở lên hoặc gây thiệt hại tài sản từ 1,5 tỷ đồng trở lên, mức hình phạt có thể lên tới 2 - 7 năm tù. Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị phạt bổ sung từ 10 - 30 triệu đồng.

Như vậy, cha, mẹ hoặc chủ phương tiện giao xe cho con chưa đủ tuổi hoặc không đủ điều kiện điều khiển xe mô tô, xe gắn máy, ô tô tham gia giao thông không chỉ đối mặt với mức xử phạt hành chính lên đến 10 triệu đồng, mà trong trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự, với mức cao nhất lên tới 7 năm tù.