Chưa từng có lãi, cổ phiếu hãng chip vẫn tăng 234% ngay ngày đầu IPO, đưa 2 nhà sáng lập thành tỷ phú chỉ sau 1 đêm

Shanghai Enflame Technology, một nhà sản xuất chip máy tính Trung Quốc thành lập năm 2018, có chưa đến 900 nhân viên, chỉ có một khách hàng lớn và chưa từng ghi nhận lợi nhuận kể từ khi hoạt động.

Tuy nhiên, điều đó không ngăn 2 nhà sáng lập Zhao Lidong và Zhang Yalin trở thành tỷ phú, khi làn sóng đầu tư vào lĩnh vực trí tuệ nhân tạo tại Trung Quốc đang đổ mạnh vào công ty và đặt cược vào tiềm năng tăng trưởng bất chấp hàng loạt trở ngại.

Ngoài 2 nhà sáng lập, Tencent Holdings hiện là cổ đông lớn nhất của Enflame và cũng là khách hàng lớn nhất của công ty.

Cổ phiếu Enflame tăng tới 234% ngay trong phiên giao dịch đầu tiên tại Thượng Hải hôm 11/9, đưa tài sản của mỗi nhà sáng lập Zhao Lidong và Zhang Yalin lên khoảng 2,5 tỷ USD.

Tuy nhiên, 2 nhà đồng sáng lập chưa thể ngay lập bán số cổ phần này. Họ phải tuân thủ thời gian hạn chế chuyển nhượng cổ phiếu kéo dài, đồng thời đáp ứng một số mục tiêu nhất định trước khi có thể hiện thực hóa khoản tài sản trên.

Enflame không phản hồi yêu cầu bình luận.

Chưa có lãi vẫn tạo ra tỷ phú

Sự kiện này là một ví dụ mới cho thấy các đợt IPO đang tạo ra khối tài sản khổng lồ cho một thế hệ doanh nhân Trung Quốc gắn với lĩnh vực AI.

Trước Enflame, các nhà sáng lập Moore Threads Technology và MetaX Integrated Circuits, 2 đối thủ trong nước của công ty, cũng chứng kiến tài sản cá nhân tăng vọt sau khi đưa doanh nghiệp lên sàn, dù cả 2 công ty đều đang thua lỗ.

Enflame cũng nhận được lượng đăng ký mua cổ phiếu vượt xa số lượng chào bán trong đợt IPO. Điều đáng chú ý là công ty vẫn đang đối mặt với nhiều trở ngại, từ những điểm nghẽn trong chuỗi cung ứng, cạnh tranh với các đối thủ toàn cầu như Nvidia cho đến những bất ổn địa chính trị khiến doanh nghiệp liên tục ghi nhận thua lỗ.

Zhao và Zhang từng làm việc tại Advanced Micro Devices trước khi thành lập Enflame. Tên công ty được đặt theo một nhân vật trong thần thoại Trung Quốc, được cho là người phát minh ra lửa.

Zhao từng có khoảng 20 năm làm việc tại Thung lũng Silicon và giữ vị trí phó chủ tịch tại Tsinghua Unigroup, một tập đoàn được nhà nước Trung Quốc hậu thuẫn ở Bắc Kinh. Trong khi đó, Zhang trưởng thành từ trung tâm nghiên cứu của AMD tại Thượng Hải và sau đó phụ trách hoạt động phát triển các dòng chip cốt lõi của công ty.

Ngay từ khi thành lập Enflame, 2 nhà sáng lập đã chủ động tránh đối đầu trực tiếp với Nvidia trong phân khúc GPU đa dụng. Thay vì đi theo hướng phát triển chip tương thích với hệ sinh thái của Nvidia, họ lựa chọn một loại chip khác nhằm xây dựng một hướng đi riêng.

'Sống' nhờ một khách hàng lớn

Các công ty phần cứng AI Trung Quốc như Enflame đang hưởng lợi từ tốc độ phát triển nhanh của hệ thống trung tâm dữ liệu trong nước.

Enflame có quy mô nhỏ hơn Huawei và Moore Threads, nhưng hoạt động kinh doanh của công ty gắn chặt với Tencent, tập đoàn công nghệ đang nhanh chóng mở rộng năng lực AI và cần một lượng lớn năng lực tính toán để vận hành WeChat cùng nhiều dịch vụ khác.

Tencent hiện sở hữu khoảng 20% Enflame và đóng góp gần 84% doanh thu của công ty trong năm 2025.

Enflame đạt doanh thu 990 triệu nhân dân tệ, tương đương khoảng 138 triệu USD, trong năm 2025. Tuy nhiên, công ty ghi nhận khoản lỗ ròng 1,16 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 160 triệu USD, do tiếp tục chi mạnh cho nghiên cứu và phát triển.

Cuối năm 2023, căng thẳng địa chính trị buộc Enflame phải hạ cấp một số thiết kế chip nhằm duy trì khả năng tiếp cận hoạt động sản xuất của Taiwan Semiconductor Manufacturing Co.

Để tạo doanh thu, công ty cũng phụ thuộc đáng kể vào các dự án điện toán do nhà nước Trung Quốc hậu thuẫn tại những thành phố như Vô Tích và Thanh Dương.

Chiến lược độc lập đầy rủi ro

Theo Paul Triolo, đối tác kiêm người đứng đầu mảng công nghệ tại DGA, việc Enflame lựa chọn phát triển dòng chip thay thế cho GPU của Nvidia là một hình thức "độc lập chiến lược có mức độ rủi ro cao".

Thách thức lớn nhất nằm ở khả năng chiến lược này có thể đáp ứng nhu cầu của nhiều nhóm khách hàng khác nhau đến đâu.

Triolo cho rằng hướng đi của Enflame có thể phù hợp với Tencent và các trung tâm dữ liệu cấp thành phố, nơi có đủ nguồn lực để chuyển đổi và cập nhật phần mềm nhằm tương thích với phần cứng mới. Tuy nhiên, sản phẩm của Enflame có thể kém hấp dẫn hơn trên thị trường dành cho các nhà phát triển phần mềm độc lập.

Dù vậy, màn chào sàn ấn tượng của Enflame cho thấy nhà đầu tư Trung Quốc vẫn sẵn sàng đặt cược lớn vào các doanh nghiệp AI nội địa, ngay cả khi những công ty này chưa tạo ra lợi nhuận và vẫn phải đối mặt với những rào cản đáng kể về công nghệ, chuỗi cung ứng và thị trường.