Hà Nội sẽ có câu lạc bộ hỗ trợ làm quen, khuyến khích thanh niên kết hôn, sinh con sớm

Ngày 19/1, Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Thu Hà ký ban hành kế hoạch về triển khai thực hiện công tác dân số và phát triển TP. Hà Nội năm 2026.

Kế hoạch nhằm duy trì vững chắc mức sinh thay thế, khuyến khích các cặp vợ chồng và cá nhân sinh con, sinh đủ hai con. Thành phố đặt mục tiêu giảm thiểu tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh; nâng cao chất lượng dân số góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Ngoài ra, người cao tuổi cũng được chăm sóc, phù hợp với điều kiện và thích ứng với già hóa dân số.

Mục tiêu của dự án là điều chỉnh mức sinh (±CBR) tăng 0,4‰ so với năm 2025; tuổi thọ bình quân đạt 76,8 tuổi. Bên cạnh đó, phấn đấu đạt tỷ lệ 91% người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ; tỷ số giới tính khi sinh (số trẻ trai trên 100 trẻ gái) không vượt quá 109,8/100.

Tỷ lệ phụ nữ mang thai được tầm soát (sàng lọc trước sinh) đầy đủ 4 bệnh gồm: Down, Edward, Patau và Thalassemia đạt 86%; tỷ lệ trẻ sơ sinh được tầm soát (sàng lọc sơ sinh) đầy đủ 5 bệnh gồm: suy giáp trạng bẩm sinh, thiếu men G6PD, tăng sản thượng thận bẩm sinh, khiếm thính bẩm sinh và tim bẩm sinh đạt 91%.

Chiều cao trung bình của nam, nữ thanh niên 18 tuổi tăng 0,3 cm so với năm 2025. Tỷ lệ các cặp nam, nữ được tư vấn và khám sức khỏe trước khi kết hôn đạt 87%. Số người áp dụng biện pháp tránh thai mới đạt 403.730 người.

Để thực hiện mục tiêu này, TP. Hà Nội cho biết sẽ tăng cường phổ biến, tuyên truyền, cung cấp thông tin pháp luật của Nhà nước về duy trì mức sinh thay thế, đặc biệt là quyền và nghĩa vụ của mỗi cá nhân, mỗi cặp vợ chồng trong việc sinh con.

Tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện các biện pháp duy trì mức sinh thay thế thành một nội dung trọng tâm trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo của chính quyền các cấp.

Đưa nội dung về điều chỉnh mức sinh vào hương ước, quy ước của thôn, tổ dân phố.

Rà soát, nghiên cứu, xây dựng, ban hành chính sách hỗ trợ, can thiệp thích hợp khuyến khích nam, nữ thanh niên kết hôn sớm, các cặp vợ chồng sinh con sớm và sinh đủ 2 con trước 35 tuổi; chính sách hỗ trợ phụ nữ khi mang thai, sinh con; chính sách khuyến khích khen thưởng, động viên kịp thời những trường hợp thực hiện tốt chính sách dân số...

Tổ chức các hội nghị định kỳ để phổ biến những thông tin mới nhất về tình hình mức sinh trên địa bàn thành phố, tuyên truyền rộng rãi tới các cấp ủy đảng, chính quyền và mọi tầng lớp nhân dân về các biện pháp duy trì mức sinh thay thế.

Đẩy mạnh các hoạt động tuyên truyền, vận động với các hình thức đa dạng, phong phú, sinh động, hấp dẫn và thuyết phục, phù hợp với từng địa phương, từng nhóm đối tượng. Chú trọng các cuộc truyền thông, vận động tại cộng đồng đến từng đối tượng đích. Xây dựng các phóng sự, bản tin, trailer… tuyên truyền trên truyền hình, truyền thanh và trên trang thông tin điện tử, các nền tảng xã hội; xây dựng chuyên trang, chuyên mục trên báo in, báo điện tử… nhằm nâng cao nhận thức, chuyển đổi hành vi, tạo sự đồng thuận và ủng hộ tích cực của toàn xã hội để giải quyết vấn đề mức sinh gắn với phát triển bền vững.

Tổ chức các sự kiện truyền thông thu hút giới trẻ tham gia. Triển khai các mô hình, câu lạc bộ hỗ trợ làm quen với các bạn chưa kết hôn; mô hình thanh niên sinh đủ 2 con trước tuổi 35...

Kế hoạch tập trung củng cố và nâng cao chất lượng dịch vụ kế hoạch hóa gia đình thông qua đẩy mạnh công tác truyền thông về chăm sóc sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình và nâng cao chất lượng dân số. Nội dung truyền thông trọng tâm gồm: sàng lọc trước sinh và sơ sinh nhằm phát hiện sớm các bệnh, tật bẩm sinh; tư vấn và khám sức khỏe trước khi kết hôn; chăm sóc dinh dưỡng và sức khỏe cho bà mẹ và trẻ em; thúc đẩy bình đẳng giới, giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh; vận động nam, nữ thanh niên kết hôn trước 30 tuổi và sinh đủ hai con trước 35 tuổi.

Đồng thời, triển khai cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, tầm soát ung thư đường sinh sản; dịch vụ sàng lọc trước sinh và sơ sinh; tư vấn và khám sức khỏe trước khi kết hôn theo quy định.

Để kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh, kế hoạch tăng cường và nâng cao hiệu quả các hoạt động truyền thông, vận động về giới và bình đẳng giới. Phối hợp với các cơ quan truyền thông, các ban, ngành, đoàn thể và chính quyền xã, phường đẩy mạnh tuyên truyền về thực trạng, nguyên nhân, hệ lụy và các giải pháp giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh; đồng thời tuyên truyền, nâng cao nhận thức về bình đẳng giới, vai trò và vị thế của phụ nữ và trẻ em gái.

Triển khai đồng bộ, hiệu quả các hoạt động truyền thông trên các phương tiện thông tin đại chúng và nền tảng mạng xã hội; đưa nội dung kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh vào hương ước, quy ước của thôn, tổ dân phố.

Lồng ghép nội dung về bình đẳng giới và kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh vào chương trình đào tạo của các cơ sở đào tạo cán bộ, trung tâm chính trị khu vực, các trường đại học, cao đẳng, trung cấp y - dược, trường dạy nghề và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp.

Tổ chức tập huấn, bồi dưỡng, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ làm công tác tuyên truyền, vận động; lồng ghép nội dung truyền thông vào chương trình giảng dạy của các trường chính trị, các cơ sở giáo dục đại học, cao đẳng; phổ biến kiến thức đến các tổ chức đoàn thanh niên, các ban, ngành, đoàn thể và đội ngũ giáo viên các trường trung học.

Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định nghiêm cấm lựa chọn giới tính khi sinh tại các cơ sở y tế và các cơ sở sản xuất, kinh doanh sách báo, văn hóa phẩm trên địa bàn thành phố.

Cùng với đó, kế hoạch này sẽ tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền trong công tác chăm sóc sức khỏe người cao tuổi; đẩy mạnh công tác truyền thông, giáo dục nhằm thay đổi hành vi, nâng cao nhận thức của người dân về quyền, nghĩa vụ và lợi ích của việc chăm sóc sức khỏe người cao tuổi, đồng thời khuyến khích người dân tham gia thực hiện các mục tiêu của kế hoạch.

Triển khai các hoạt động tuyên truyền, giáo dục và vận động thay đổi hành vi về phát triển thể lực, tầm vóc người Hà Nội đối với đội ngũ cán bộ quản lý, lãnh đạo các cấp; giáo viên, học sinh, cha mẹ học sinh và các tầng lớp nhân dân.

Mở rộng và hoàn thiện sổ A0 điện tử; triển khai ứng dụng di động phục vụ cộng tác viên dân số, hướng tới cập nhật dữ liệu theo thời gian thực; đẩy nhanh tiến độ số hóa và nâng cao hiệu quả ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, vận hành và khai thác kho dữ liệu dân số phục vụ công tác quản lý ở các cấp. Đồng thời, hoàn thiện bản đồ số dân số tích hợp GIS; phát triển các ứng dụng phục vụ khai thác, phân tích, dự báo, chia sẻ và công bố số liệu dân số.

Đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn (Big Data) trong dự báo dân số, mô phỏng di cư và phân tích biến động cơ cấu dân số, phục vụ xây dựng và triển khai chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô.