Jeff Bezos tung mạng lưới hơn 5.400 vệ tinh, thách thức trực diện Starlink của Elon Musk

Theo thông cáo của Blue Origin, TeraWave được thiết kế để đáp ứng các yêu cầu về băng thông cao, tốc độ tải lên và tải xuống đối xứng, độ ổn định lớn và khả năng mở rộng nhanh, hướng đến những khách hàng có nhu cầu kết nối mang tính sống còn về mặt vận hành.

Dù mang tham vọng lớn, quy mô của TeraWave vẫn nhỏ hơn đáng kể so với mạng Starlink của SpaceX, hệ thống đang thống trị quỹ đạo Trái Đất với hàng nghìn vệ tinh hoạt động. Tuy nhiên, thay vì cạnh tranh trực diện ở thị trường đại chúng, Blue Origin lựa chọn hướng đi khác, tập trung vào phân khúc cao cấp, nơi yêu cầu về độ tin cậy, bảo mật và thông lượng dữ liệu được đặt lên hàng đầu.

TeraWave được giới thiệu là mạng vệ tinh đa quỹ đạo, kết hợp giữa 5.280 vệ tinh quỹ đạo thấp và 128 vệ tinh “xương sống” đặt tại quỹ đạo trung bình. Cấu trúc này cho phép vừa đảm bảo vùng phủ sóng toàn cầu, vừa tạo ra các tuyến truyền dữ liệu có dung lượng siêu lớn giữa các trung tâm kết nối chính.

Trong đó, các vệ tinh ở quỹ đạo trung bình có thể đạt tốc độ truyền lên tới 6 terabit/giây, vượt xa mức hàng trăm megabit mỗi giây của phần lớn hệ thống vệ tinh thương mại hiện nay. Nhờ vị trí quan sát cao hơn, nhóm vệ tinh này có khả năng bao phủ diện tích rộng và đóng vai trò như các “trạm trung chuyển” dữ liệu tốc độ cao, sử dụng công nghệ truyền dẫn bằng tia laser quang học.

Song song, các vệ tinh quỹ đạo thấp sẽ đảm nhiệm kết nối trực tiếp với người dùng thông qua sóng vô tuyến, với tốc độ tối đa khoảng 144 gigabit/giây. Thiết kế hai tầng quỹ đạo này được kỳ vọng tạo ra mạng lưới siêu thông lượng, vừa kết nối các trung tâm dữ liệu toàn cầu, vừa cung cấp Internet đa gigabit cho những khu vực xa xôi, nông thôn hoặc ngoại ô, nơi việc kéo cáp quang gặp nhiều trở ngại về chi phí và kỹ thuật.

Việc ra mắt TeraWave cũng cho thấy Blue Origin đang nỗ lực khẳng định vị thế trong cuộc đua không gian thương mại, sau thời gian dài bị đánh giá là chậm nhịp so với SpaceX. Tháng 11 năm ngoái, công ty lần đầu hạ cánh thành công tầng đẩy tên lửa New Glenn xuống sà lan trên Đại Tây Dương, một cột mốc công nghệ quan trọng, trước đó gần như chỉ SpaceX làm được.

Tuy nhiên, Blue Origin cũng từng đối mặt với làn sóng chỉ trích hồi tháng 4 năm ngoái, khi tổ chức chuyến bay ngắn 11 phút đưa một phi hành đoàn toàn nữ gồm nhiều nhân vật nổi tiếng lên rìa không gian. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều bất ổn, chuyến bay bị đánh giá là phô trương và thiếu tinh tế.

Ở quy mô rộng hơn, dự án TeraWave xuất hiện trong bối cảnh quỹ đạo Trái Đất ngày càng chật chội bởi các “siêu chòm sao” vệ tinh cạnh tranh. Starlink hiện dẫn đầu với hơn 9.500 vệ tinh hoạt động và kế hoạch tiếp tục mở rộng mạnh. Trung Quốc cũng đang tăng tốc triển khai hai mạng vệ tinh do nhà nước hậu thuẫn là Guowang và Qianfan, với tham vọng vượt mốc 13.000 vệ tinh trong dài hạn. Amazon, thông qua dự án Amazon Leo gồm khoảng 3.200 vệ tinh, cũng gia nhập cuộc chơi, hướng tới cung cấp Internet tốc độ cao trực tiếp cho hộ gia đình toàn cầu.

Sự bùng nổ các chòm sao vệ tinh không chỉ làm gia tăng cạnh tranh hạ tầng Internet trên quỹ đạo, mà còn đặt ra rủi ro mới đối với khoa học không gian. Các vệt sáng do vệ tinh tạo ra có thể làm nhiễu ảnh quan sát của kính thiên văn mặt đất và các đài quan sát không gian, ảnh hưởng đến việc nghiên cứu thiên hà xa và theo dõi các tiểu hành tinh có nguy cơ va chạm Trái Đất.

Trong bối cảnh đó, TeraWave không chỉ là một dự án Internet vệ tinh, mà còn là tuyên bố chiến lược của Blue Origin trong cuộc đua xây dựng hạ tầng số ngoài không gian, nơi quỹ đạo Trái Đất đang dần trở thành “không gian kinh tế” mới của thế giới.

Theo IE