Mỹ bất ngờ hoãn đưa DeepSeek cùng hơn 100 doanh nghiệp Trung Quốc vào danh sách đen
Động thái này cho thấy Washington đang tránh làm gia tăng căng thẳng với Bắc Kinh trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ giữa 2 nền kinh tế lớn nhất thế giới ngày càng gay gắt.
Mỹ đã tạm hoãn việc đưa startup AI DeepSeek của Trung Quốc, nhà sản xuất chip nhớ ChangXin Memory Technologies (CXMT) cùng hơn 100 doanh nghiệp khác bị đánh giá là rủi ro đối với an ninh quốc gia vào danh sách đen thương mại.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump tìm cách tránh làm leo thang căng thẳng với Bắc Kinh.
Theo các nguồn tin, DeepSeek, CXMT và nhiều công ty khác đã được một ủy ban liên ngành phê duyệt từ năm ngoái để bổ sung vào Danh sách Thực thể (Entity List) của Bộ Thương mại Mỹ.
DeepSeek, startup AI Trung Quốc nổi lên đầu năm 2025, bị Mỹ cáo buộc hỗ trợ quân đội Trung Quốc cũng như tìm cách tiếp cận trái phép chip tiên tiến của Mỹ. Anthropic và OpenAI cũng cáo buộc công ty này khai thác trái phép các mô hình AI của họ.
Trong khi đó, CXMT - nhà sản xuất chip nhớ hàng đầu Trung Quốc - đã bị Washington xếp vào danh sách doanh nghiệp quân sự và từng được cân nhắc đưa vào Danh sách Thực thể.
Lo ngại làm gia tăng căng thẳng với Trung Quốc
Mỹ và Trung Quốc đang mắc kẹt trong cuộc cạnh tranh quyết liệt về công nghệ, thương mại và an ninh quốc gia. Washington sử dụng thuế quan và các biện pháp kiểm soát xuất khẩu để kiềm chế Bắc Kinh, trong khi Trung Quốc vẫn nắm giữ vị thế thống lĩnh đối với nguồn cung đất hiếm - nguyên liệu thiết yếu đối với ngành quốc phòng, ô tô và sản xuất chip.
Theo một số nguồn tin kể từ cuối năm 2025, Thứ trưởng Thương mại phụ trách Công nghiệp và An ninh Jeffrey Kessler đã tìm cách hạn chế đưa các thực thể Trung Quốc vào danh sách đen do lo ngại động thái này có thể làm gia tăng căng thẳng giữa Washington và Bắc Kinh.
Việc không có quyết định mới cũng làm dấy lên lo ngại rằng Cục Công nghiệp và An ninh (BIS) dưới nhiệm kỳ thứ 2 của ông Trump đang gặp khó khăn trong việc sử dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu để đối phó những mối đe dọa an ninh.
Ví dụ, đầu năm ngoái, BIS cho biết sẽ thay thế quy định được ban hành dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden nhằm quản lý việc tiếp cận toàn cầu đối với các chip AI có nguồn gốc từ Mỹ.
Nhưng đến nay cơ quan này vẫn chưa công bố quy định thay thế, đồng thời cũng không thực thi quy định cũ.
Điều đó có thể đã tạo ra lỗ hổng cho phép các chip tiên tiến được xuất khẩu tới công ty Trung Quốc hoạt động bên ngoài lãnh thổ Trung Quốc.
Các quyết định bổ sung doanh nghiệp vào Danh sách Thực thể được đưa ra bởi một ủy ban liên ngành gồm đại diện Bộ Thương mại, Bộ Quốc phòng, Bộ Năng lượng, Bộ Ngoại giao và đôi khi có cả Bộ Tài chính Mỹ.
Tuy nhiên, hai nguồn tin đầu tiên cho biết dù ủy ban đã phê duyệt nhiều doanh nghiệp, Bộ Thương mại vẫn chưa công bố chính thức các quyết định này.
