Nhà ở xã hội 50m2 giá hơn 1 tỷ đồng: Đại biểu Quốc hội lo người lao động ‘không với tới’
Chiều 21/8, Quốc hội thảo luận về định hướng sửa đổi Luật Nhà ở năm 2023. Một trong những vấn đề được các đại biểu đặc biệt quan tâm là giá nhà ở xã hội đang quá cao so với thu nhập của người lao động.
Đại biểu Phan Thị Thúy Linh (Đoàn ĐBQH TP. Đà Nẵng) cho biết, thu nhập bình quân củangười lao động hiện khoảng 9 triệu đồng/tháng, tại nhiều địa phương chỉ 6-8 triệu đồng. Trong khi đó, một căn nhà ở xã hội khoảng 50m2 có giá trên 1 tỷ đồng, tương đương khoảng 10 năm thu nhập của người lao động.
Theo bà Linh, tiền thuê nhà khoảng 5 triệu đồng/tháng cũng là mức cao nếu so với khả năng chi trả của công nhân. Vì vậy, giá bán và giá thuê nhà ở xã hội cần được tính toán sát hơn với thu nhập thực tế thay vì chủ yếu dựa trên chi phí đầu tư.
Đại biểu cũng đề nghị luật hóa thời hạn xét duyệt hồ sơ mua nhà ở xã hội, bởi hiện thủ tục chứng minh thu nhập còn phức tạp, có trường hợp kéo dài nhiều năm. Khi số hồ sơ vượt số căn hộ, cần áp dụng tiêu chí ưu tiên công khai thay vì chỉ dựa vào bốc thăm.
Với nhà lưu trú công nhân, bà Linh đề nghị mở rộng quỹ đất và cho phép doanh nghiệp sản xuất trực tiếp đầu tư nhà lưu trú trong khuôn viên nhà máy. Đồng thời, cần cho phép dự án nhà ở bằng nguồn tài chính công đoàn áp dụng hình thức thuê mua thay vì chỉ cho thuê, qua đó rút ngắn thời gian thu hồi vốn và tạo nguồn lực tái đầu tư.
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Đoàn ĐBQH TP. Hải Phòng) cho rằng cần phân biệt rõ chính sách khuyến khích thị trường với chính sách hỗ trợ từ nguồn lực công trong phát triển nhà ở cho thuê. Mức ưu đãi dành cho chủ đầu tư phải gắn với nghĩa vụ xã hội về thời gian cho thuê, đối tượng thụ hưởng và giá thuê.
Đáng chú ý, bà Nga đề nghị không để người dân mất chỗ ở chỉ vì không đủ khả năng đóng góp kinh phí xây dựng lại chung cư. Với những cư dân có thu nhập thấp, nếu khoản bồi thường không đủ để tạo lập chỗ ở mới, Nhà nước cần có thêm cơ chế hỗ trợ như cho phép tiếp cận nhà ở xã hội, thuê hoặc thuê mua nhà với điều kiện phù hợp.
Đại biểu Sí Thị Mai Anh (Đoàn ĐBQH tỉnh Lào Cai) cũng đề nghị mở rộng chính sách hỗ trợ nhà ở cho đồng bào dân tộc thiểu số, vùng miền núi, biên giới và bổ sung đối tượng học sinh dân tộc thiểu số đang ở bán trú.
Theo các đại biểu, sửa Luật Nhà ở cần hướng tới mục tiêu quan trọng nhất là để người có thu nhập thấp thực sự có khả năng tiếp cận và an cư, thay vì chỉ tăng nguồn cung nhà ở trên giấy.
