Thương mại, địa chính trị và công nghệ: 3 vấn đề nóng trên bàn nghị sự APEC 2026
Lãnh đạo Mỹ, Trung Quốc, Nga và các nền kinh tế lớn khác tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương đang đối mặt với hàng loạt vấn đề quan trọng, từ các cuộc xung đột quân sự đến an ninh công nghệ, khi cùng tham dự Hội nghị thượng đỉnh thường niên diễn ra trong tuần này.

Kể từ Hội nghị các nhà lãnh đạo APEC gần nhất, căng thẳng giữa Trung Quốc và Nhật Bản đã leo thang. Quan hệ Mỹ - Trung, vốn chỉ vừa ổn định trở lại, đang đứng trước những phép thử mới sau khi Washington tăng cường giám sát hoạt động bán chip của Nvidia sang Trung Quốc.
Trong khi đó, cuộc chiến tại Iran đã bước sang tháng thứ chín, tiếp tục gây áp lực lên giá năng lượng toàn cầu, còn xung đột Nga - Ukraine vẫn kéo dài chưa có hồi kết.
Tuy nhiên, kỳ vọng về những bước đột phá tại Hội nghị lần này vẫn khá thấp.
Đối với Bắc Kinh, nước chủ nhà của chuỗi hội nghị Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) năm nay, sự kiện đa phương này tiếp tục là cơ hội để Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng trên trường quốc tế.
Tổng thống Nga Vladimir Putin đã đến Thâm Quyến vào sáng sớm thứ Tư (18/11). Theo truyền thông nhà nước Trung Quốc, ông được ông Cai Qi, Ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc, đón tiếp.
Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đang có mặt tại Philippines để tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN trước khi lên đường tới Thâm Quyến.
Dưới đây là những vấn đề trọng tâm được quan tâm tại Hội nghị tuần này.
1. Đàm phán Mỹ - Trung
Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình dự kiến gặp nhau bên lề Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC, diễn ra trong hai ngày thứ Tư và thứ Năm (18-19/11).
Cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo bên lề Hội nghị APEC năm ngoái tại Hàn Quốc đã mở đường cho một thỏa thuận đình chiến thương mại kéo dài một năm, theo đó hai bên giảm thuế quan và nối lại một phần hoạt động cung ứng đất hiếm. Thỏa thuận sau đó được gia hạn thêm hai tháng, đến tháng 1/2027.

Tại cuộc gặp lần này, ông Trump không có kế hoạch đề cập đến Nvidia và những cáo buộc cho rằng cựu CEO Jensen Huang của hãng từng có quan hệ tình cảm với một điệp viên Trung Quốc, theo các quan chức Mỹ.
Các quan chức cho biết nội dung thảo luận sẽ tập trung vào việc triển khai thỏa thuận thương mại giữa hai nước.
Hồi tháng 9, Mỹ và Trung Quốc tuyên bố sẽ giảm thuế đối với lượng hàng hóa nhập khẩu từ đối phương có tổng giá trị 30 tỷ USD, nhưng không công bố thời điểm chính thức có hiệu lực.
Đầu tháng này, Trung Quốc khẳng định nước này chỉ tăng cường mua nông sản Mỹ nếu các mức thuế nói trên được cắt giảm.
Tuy nhiên, Washington đã bắt đầu triển khai các biện pháp nhằm siết chặt những lỗ hổng trong hệ thống kiểm soát xuất khẩu, vốn cho phép các doanh nghiệp Trung Quốc tiếp cận công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) của Mỹ.
Cho đến nay, phản ứng của Bắc Kinh chủ yếu là cảnh báo sẽ áp dụng các biện pháp đáp trả.
Bà Reema Bhattacharya, Giám đốc nghiên cứu châu Á tại công ty tư vấn rủi ro Verisk Maplecroft, nhận định: “Nếu có cơ hội hợp tác thực chất giữa Mỹ và Trung Quốc trong tuần này, đó sẽ là hợp tác nhằm kiểm soát rủi ro, thay vì chia sẻ lợi ích”.
Theo bà, một trong những lĩnh vực hai bên có thể hợp tác là thiết lập đường dây nóng về an ninh trí tuệ nhân tạo.
“Trên khắp châu Á, các Chính phủ đang chịu áp lực ngày càng lớn trong việc phải lựa chọn đứng về một bên sẽ theo dõi sát diễn biến tại Thâm Quyến để đánh giá xem họ còn bao nhiêu dư địa xoay xở. Phần lớn các quốc gia đều không muốn chứng kiến khu vực bị chia thành hai khối công nghệ đối lập”, bà Bhattacharya cho biết.
2. Những dự tính địa chính trị
Theo xác nhận chính thức từ Bắc Kinh, Chủ tịch Tập Cận Bình dự kiến gặp Tổng thống Donald Trump và Tổng thống Vladimir Putin vào thứ Năm (19/11), trong khuôn khổ sự kiện được gọi là “Hội nghị thượng đỉnh Trung Quốc - Nga - Mỹ”.
Đây sẽ là lần đầu tiên cả ba nhà lãnh đạo cùng tham dự một cuộc gặp như vậy. Tuy nhiên, giới quan sát không kỳ vọng nhiều vào khả năng đạt được những kết quả thực chất, bởi thời gian dành cho đối thoại chuyên sâu có thể không đủ.
Dù vậy, sự kiện vẫn tạo cơ hội để ba nhà lãnh đạo xuất hiện trong một bức ảnh chung có sức ảnh hưởng lớn trên toàn cầu, tương tự hình ảnh Chủ tịch Tập Cận Bình, Tổng thống Putin và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi bên lề Hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) do Trung Quốc đăng cai vào tháng 9/2025.

Một diễn biến khác cũng sẽ được theo dõi sát sao là khả năng diễn ra các cuộc tiếp xúc với Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi. Bà Takaichi dự kiến tham dự Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC. Đây sẽ là chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên của bà kể từ khi nhậm chức Thủ tướng Nhật Bản.
Trước đó, bà từng gặp Chủ tịch Tập Cận Bình bên lề Hội nghị APEC tổ chức tại Hàn Quốc vào năm ngoái.
Đại diện các nền kinh tế APEC khác cũng đang hy vọng hội nghị lần này sẽ phát đi thêm những tín hiệu hợp tác. Ông Anindya Bakrie, Tổng giám đốc tập đoàn Bakrie & Brothers của Indonesia, chia sẻ với CNBC rằng ông hy vọng cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập sẽ truyền tải thông điệp về hòa bình và ổn định.
3. Công nghệ trở thành tâm điểm
Các vấn đề công nghệ được dự báo sẽ chiếm vị trí nổi bật trong chương trình nghị sự của hội nghị năm nay.
Tỷ phú Elon Musk, CEO của Tesla và SpaceX, dự kiến tháp tùng Tổng thống Donald Trump trong chuyến thăm Thâm Quyến. Nhiều lãnh đạo doanh nghiệp Mỹ khác, trong đó có ông Ryan McInerney, CEO của Visa, cũng tham dự Hội nghị Thượng đỉnh CEO APEC kéo dài hai ngày, khai mạc hôm thứ Ba (17/11).
Thâm Quyến, thành phố đăng cai Hội nghị APEC năm nay, được mệnh danh là một trong những “Thung lũng Silicon của Trung Quốc”, đồng thời là nơi đặt trụ sở của các tập đoàn công nghệ lớn như Huawei và BYD.
Ban tổ chức cũng tận dụng sự kiện để giới thiệu các doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực robot tại địa phương.
Bên cạnh các hoạt động ngoại giao, hàng loạt doanh nghiệp công nghệ lớn cũng công bố kết quả kinh doanh đúng thời điểm diễn ra Hội nghị APEC, khiến giới doanh nghiệp tiếp tục trở thành tâm điểm chú ý.
Nvidia đã công bố báo cáo tài chính quý vào sáng thứ Tư (18/11), theo giờ Bắc Kinh, sau hai tuần đầy biến động khi hãng sản xuất chip này phải đối mặt với sự giám sát gắt gao, dẫn đến việc nhà sáng lập Jensen Huang buộc phải từ chức.
Công ty đã nâng triển vọng kinh doanh, qua đó thúc đẩy giá cổ phiếu tăng trong phiên giao dịch ngoài giờ.

Trong khi đó, Tencent, tập đoàn trò chơi điện tử và mạng xã hội có trụ sở tại Thâm Quyến, dự kiến công bố kết quả kinh doanh quý vào tối thứ Tư.
Trước đó, Tencent từng thừa nhận hoạt động của doanh nghiệp đang chịu những hạn chế do năng lực điện toán còn hạn chế.
Tại Mỹ, Anthropic, một trong những doanh nghiệp AI hàng đầu, đang tiến hành định giá cho đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) rất được mong đợi trong tuần này. Công ty dự kiến chính thức niêm yết trên sàn Nasdaq vào thứ Năm, ngày 19/11.
CEO Anthropic, ông Dario Amodei, từng kêu gọi làm chậm tốc độ phát triển trí tuệ nhân tạo, đồng thời cảnh báo về những rủi ro có thể phát sinh nếu Trung Quốc không thực hiện các biện pháp tương tự.