Tỉnh có đường bờ biển dài nhất Việt Nam thành lập 4 phường mới, tiến sát mục tiêu trở thành TP trực thuộc Trung ương
Khánh Hòa đang tiến thêm một bước quan trọng trên lộ trình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030 khi HĐND tỉnh vừa thông qua chủ trương thành lập thêm 4 phường mới trên địa bàn.
Tại kỳ họp chiều 12/6, HĐND tỉnh Khánh Hòa khóa VIII đã thống nhất thông qua Nghị quyết tán thành chủ trương thành lập 4 phường gồm Tân Định, Diên Khánh, Diên Lạc và Diên Điền trên cơ sở giữ nguyên hiện trạng các xã cùng tên. Nghị quyết nhận được sự đồng thuận tuyệt đối khi 100% đại biểu tham dự biểu quyết tán thành.
Theo đánh giá của tỉnh, việc thành lập 4 phường có ý nghĩa quan trọng trong quá trình hoàn thiện các tiêu chí xây dựng Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Hiện nay, một trong những yêu cầu bắt buộc là tỷ lệ phường trên tổng số đơn vị hành chính cấp xã phải đạt từ 30% trở lên. Sau khi bổ sung thêm 4 phường, toàn tỉnh sẽ có 20 phường trên tổng số 65 đơn vị hành chính cấp xã, tương ứng tỷ lệ 30,77%, chính thức đáp ứng tiêu chí này.
Ông Võ Chí Vương, Giám đốc Sở Nội vụ Khánh Hòa cho biết, căn cứ Điều 5 Nghị quyết số 112/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn đơn vị hành chính, cả 4 xã đều đáp ứng đầy đủ các điều kiện để thành lập phường. Các địa phương này đã được xác định rõ chức năng, vị trí phát triển trong quy hoạch được phê duyệt, đồng thời đạt và vượt các tiêu chí về cơ cấu cũng như trình độ phát triển kinh tế - xã hội.
Sau khi HĐND tỉnh thông qua chủ trương, UBND tỉnh sẽ tiếp tục hoàn thiện hồ sơ và thực hiện các thủ tục cần thiết để trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định.

Theo đề án được thông qua, phường Tân Định có diện tích tự nhiên 92,23km2 với quy mô dân số 41.470 người; phường Diên Khánh rộng 18,41km2, dân số 46.563 người; phường Diên Lạc có diện tích 14,85km2, dân số 24.028 người; còn phường Diên Điền rộng 63,76km2 với 39.117 người dân.
Việc chuyển đổi từ mô hình xã sang phường được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời tăng cường năng lực tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, chỉnh trang đô thị, cải cách hành chính và chuyển đổi số. Bên cạnh đó, người dân và doanh nghiệp cũng sẽ được tiếp cận các dịch vụ công thuận lợi hơn trong môi trường quản lý đô thị hiện đại.
Theo định hướng của UBND tỉnh Khánh Hòa, sau khi các phường được thành lập, tỉnh sẽ tập trung chỉ đạo kiện toàn tổ chức bộ máy, bảo đảm quá trình chuyển đổi diễn ra ổn định, không ảnh hưởng đến hoạt động quản lý nhà nước, sản xuất kinh doanh cũng như đời sống người dân. Đội ngũ cán bộ, công chức và hệ thống quản lý hành chính sẽ được sắp xếp theo mô hình đơn vị hành chính đô thị, bảo đảm tinh gọn, hiệu lực và hiệu quả.
Cùng với đó, tỉnh sẽ ưu tiên nguồn lực để hoàn thiện các tiêu chí đô thị còn thiếu, đặc biệt là hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội. Các cơ chế, chính sách về quản lý đất đai, đầu tư xây dựng sẽ được triển khai đồng bộ nhằm tạo động lực phát triển cho các địa phương.
Đáng chú ý, chiến lược phát triển sau khi lên phường không chỉ tập trung vào đô thị hóa mà còn hướng đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng thương mại - dịch vụ, công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và các ngành nghề phi nông nghiệp có giá trị gia tăng cao. Tỉnh cũng đặt mục tiêu tạo điều kiện cho kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển, đồng thời đẩy mạnh nông nghiệp công nghệ cao và hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp cho lao động khu vực nông thôn.
Theo ông Nguyễn Duy Quang, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Khánh Hòa, cả 4 địa phương đều sở hữu những vùng sản xuất nông nghiệp tập trung có giá trị lớn. Vì vậy, cùng với quá trình đô thị hóa, tỉnh cần giữ lại các khu vực quy hoạch nông nghiệp nằm ngoài lõi đô thị để phát triển nông nghiệp công nghệ cao.
Theo định hướng này, khu vực trung tâm sẽ tập trung phát triển hạ tầng, thương mại, dịch vụ và các chức năng đô thị hiện đại, trong khi vùng ven đóng vai trò là những "vành đai xanh" cung cấp nông sản chất lượng cao, đồng thời bảo vệ môi trường sinh thái. Đây được xem là mô hình phát triển cân bằng, giúp đô thị hóa diễn ra mạnh mẽ nhưng vẫn giữ được không gian xanh và bản sắc địa phương, tạo sự hài hòa giữa phát triển đô thị và kinh tế nông nghiệp tri thức.
Từ ngày 1/7/2025, tỉnh Khánh Hòa đã sáp nhập với tỉnh Ninh Thuận, hình thành đơn vị hành chính mới vẫn mang tên Khánh Hòa, với trung tâm hành chính đặt tại phường Nha Trang.
Sau sáp nhập, tỉnh Khánh Hòa mới sở hữu đường bờ biển dài nhất cả nước, với tổng diện tích 8.555,86km2 và dân số hơn 2,24 triệu người. Quy mô này được đánh giá tạo ra dư địa lớn để phát triển kinh tế biển, đồng thời mở ra cơ hội bứt phá, hiện thực hóa mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trong tương lai gần.

