Viettel phải đợi đến 2030 để phóng vệ tinh, tỷ phú Phạm Nhật Vượng bắt tay Elon Musk đi trước 3 năm

Ngày 11/8/2026, CTCP VinSpace, thành viên thuộc hệ sinh thái Vingroup đã ký hợp đồng phóng vệ tinh với SpaceX. SpaceX là công ty tư nhân chuyên về hàng không vũ trụ của Mỹ, do tỷ phú Elon Musk thành lập vào năm 2002.

Theo thỏa thuận, các vệ tinh của VinSpace dự kiến được đưa lên quỹ đạo trong quý II/2027 thông qua chương trình phóng chia sẻ Transporter Rideshare của SpaceX. Đây là hình thức nhiều khách hàng cùng sử dụng một chuyến phóng để đưa các vệ tinh lên quỹ đạo.

Trong chương trình này, VinSpace sẽ đảm nhiệm toàn bộ phần việc liên quan đến vệ tinh, từ nghiên cứu, phát triển, chế tạo đến vận hành sau khi vệ tinh được đưa lên quỹ đạo.

Thỏa thuận với SpaceX được xem là nền tảng cho những nhiệm vụ vệ tinh đầu tiên của VinSpace. Thông qua các nhiệm vụ này, doanh nghiệp sẽ thử nghiệm những mô-đun vệ tinh do chính mình phát triển, đồng thời từng bước nâng cao năng lực làm chủ hệ thống vệ tinh và hướng tới triển khai các ứng dụng thương mại trong tương lai.

Trước đó, vào tháng 4/2026, VinSpace đã công bố kế hoạch chế tạo và đưa vệ tinh lên quỹ đạo trong năm 2027.

Việc lựa chọn SpaceX làm đối tác cung cấp dịch vụ phóng cũng nằm trong chiến lược hợp tác của VinSpace với các đối tác công nghệ hàng đầu thế giới để triển khai những nhiệm vụ không gian đầu tiên.

VinSpace được thành lập vào tháng 11/2025 với vốn điều lệ 300 tỷ đồng. Cơ cấu cổ đông của doanh nghiệp gồm ông Phạm Nhật Vượng góp 213 tỷ đồng, tương đương 71% vốn điều lệ. Vingroup góp 57 tỷ đồng, tương ứng 19%. Hai con trai của ông Vượng là Phạm Nhật Quân Anh và Phạm Nhật Minh Hoàng mỗi người góp 15 tỷ đồng, tương đương 5% vốn.

Hiện ông Vũ Trọng Thư giữ chức Tổng Giám đốc VinSpace. Ông Thư là một trong những gương mặt được biết đến trong lĩnh vực hàng không - vũ trụ tại Việt Nam. Năm 2011, ông nằm trong danh sách 10 gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu khi đang giữ vị trí Trưởng phòng Nghiên cứu Không gian (FSpace), Viện Nghiên cứu Công nghệ FPT, thuộc Đại học FPT.

Ông Thư cũng được biết đến với dự án vệ tinh siêu nhỏ F-1 CubeSat của FPT, từng được đưa lên quỹ đạo năm 2012. Dự án nhận được sự hỗ trợ của FPT, Bộ Khoa học và Công nghệ, Liên đoàn Vũ trụ Quốc tế (IAF) và Văn phòng Các vấn đề Vũ trụ Liên hợp quốc (UNOOSA).

Việc đặt mục tiêu đưa vệ tinh lên quỹ đạo trong năm 2027 cho thấy VinSpace đang tham gia khá sớm vào lĩnh vực không gian tại Việt Nam.

Đầu năm 2026, Chủ tịch Viettel Tào Đức Thắng từng cho biết tập đoàn sẽ nghiên cứu và phát triển đề án vệ tinh quy mô nhỏ, quỹ đạo thấp, với mục tiêu phục vụ lưỡng dụng. Viettel được Bộ Quốc phòng trực tiếp chỉ đạo, giao nghiên cứu, sản xuất, chế tạo và phóng vệ tinh vào năm 2030.

Thị trường vệ tinh quỹ đạo thấp (LEO) trên thế giới được định giá 15,16 tỷ USD năm 2025, dự kiến tăng từ 17,26 tỷ USD năm 2026 lên 42,59 tỷ USD vào năm 2034, với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) 12%.

Vệ tinh quỹ đạo Trái đất tầm thấp (LEO) là các vệ tinh được đặt ở độ cao khoảng 2.000km so với Trái đất, phục vụ nhiều mục đích như liên lạc, quan sát Trái đất, hỗ trợ định vị và cung cấp các dịch vụ dữ liệu.

Công nghệ này được sử dụng trong nhiều lĩnh vực như internet băng thông rộng, viễn thám, kết nối hàng hải và hàng không, ứng phó thảm họa và giám sát quốc phòng, nhờ đặc điểm độ trễ thấp và vùng phủ sóng rộng.

Trên thị trường quốc tế, các doanh nghiệp đáng chú ý gồm SpaceX, với các chòm sao vệ tinh băng thông rộng quy mô lớn; Airbus, tập trung vào các nền tảng vệ tinh; cùng Iridium, Eutelsat và Planet Labs PBC, hoạt động trong các lĩnh vực liên lạc toàn cầu và quan sát Trái đất.