Kinh tế số

5 ngày bất thường ở Mỹ: Máy bay ngừng cất cánh, ngân hàng trục trặc, Microsoft tê liệt

Tấn Dũng • 18/11/2026 - 14:18

Chỉ trong 5 ngày, sự cố tại nhiều hệ thống lớn ở Mỹ phơi bày rủi ro từ hạ tầng công nghệ liên kết chặt chẽ.

gettyimages-2193162021-e1744659748207-compressed.jpg
5 ngày, hàng loạt sự cố công nghệ: Vì sao người Mỹ lo hệ thống đang mong manh?

Chỉ trong vòng 5 ngày, hàng loạt sự cố công nghệ lớn liên tiếp đã khiến người tiêu dùng Mỹ hoang mang. Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) buộc phải áp dụng lệnh dừng bay toàn quốc, một biện pháp hiếm thấy. Trước đó, dịch vụ của Microsoft ngừng hoạt động khiến hàng triệu người mất quyền truy cập email.

Tiếp theo, nhiều khách hàng gửi tiền qua Zelle gặp thông báo lỗi do một lỗi phần mềm trong ngành ngân hàng. Hãng hàng không United Airlines cũng có sự cố hệ thống trong thời gian ngắn, làm chậm giờ khởi hành của một số chuyến bay.

Trên mạng xã hội, sự lo lắng lan nhanh. Một người dùng TikTok đặt câu hỏi liệu việc hầu hết các ngân hàng lớn cùng gặp sự cố có thể coi là bình thường hay không. Một người khác thì mỉa mai rằng mong được "đánh thức" khi dòng thời gian kết thúc.

Chưa có dấu hiệu tấn công mạng

Tin đáng mừng là hiện chưa có bằng chứng nào cho thấy đây là một cuộc tấn công mạng có phối hợp. Patrick Moorhead, nhà sáng lập Moor Insights and Strategy, khẳng định không phải mọi thứ "đang sụp đổ".

Dù vậy, chuỗi sự cố này cho thấy một điểm yếu mang tính cấu trúc. Hạ tầng thiết yếu của xã hội đang phụ thuộc nhiều vào một số ít hệ thống tập trung. Ông Moorhead nhận định: "Khi một bộ phận hỏng, nó sẽ hỏng ở quy mô toàn quốc."

Theo Mike Chapple, giáo sư tại Đại học Notre Dame, các hệ thống hiện đại phức tạp và liên kết chặt chẽ đến mức một lỗi nhỏ có thể nhanh chóng lan rộng, làm tê liệt các dịch vụ thiết yếu. Trường hợp của FAA là ví dụ điển hình. Ông cho biết nguyên nhân có thể là một thiết bị bị lỗi hoặc một sai sót lắp đặt của nhà thầu chính phủ trong dự án hiện đại hóa, khiến mạng lưới kiểm soát không lưu nhận một khối lượng dữ liệu khổng lồ.

Thay đổi thường lệ có thể gây hậu quả lớn

Với sự cố của Microsoft, Chapple cho biết lỗi phần mềm nằm im từ tháng 7 nhưng đã được kích hoạt vào tuần trước. Chuỗi lỗi sau đó khiến hàng nghìn hệ thống ngừng hoạt động và làm chậm việc khắc phục. Về trường hợp ngân hàng, ông cho rằng nguyên nhân có khả năng nằm ở một vấn đề kỹ thuật trong mạng lưới thanh toán dùng chung, dù chưa được xác định rõ. Ngân hàng Chase cho biết họ gặp một sự cố tạm thời liên quan đến lỗi phần mềm.

uevyg2exorpghjkxj6u5uhhxra.avif
Microsoft gặp sự cố

Daniel Newman, Giám đốc điều hành Futurum Group, cho rằng người tiêu dùng có lý do chính đáng để bực bội. Theo ông, người dùng ngày càng khó hiểu vì sao các sự cố xảy ra và đã được khắc phục ra sao. Mitch Ashley, Phó chủ tịch kiêm trưởng nhóm thực hành tại Futurum Group, nhấn mạnh: "Đời sống hằng ngày vận hành dựa trên một số ít hệ thống, và khi một hệ thống hỏng, hàng triệu người bị ảnh hưởng cùng lúc."

Đáng chú ý, giáo sư Ali Butt của Đại học Virginia Tech cho rằng các sự cố tuy không liên quan trực tiếp nhưng có chung một nguyên nhân gốc: một "thay đổi thường lệ" đã kích hoạt từng sự cố. Ông cho biết sự cố của Microsoft liên quan đến thay đổi cấu hình mạng, còn lệnh dừng bay của FAA bắt nguồn từ một đợt nâng cấp bảo trì trên một bộ định tuyến. Theo ông, trong các hệ thống kết nối chặt chẽ, một thay đổi nhỏ nếu không được đánh giá đầy đủ về tác động dây chuyền có thể lan rộng ra xa điểm xuất phát.

Sự cố có thể sẽ nhiều hơn

Theo các chuyên gia, sự phụ thuộc vào công nghệ quy mô lớn đang tăng lên, nên các sự cố có thể xảy ra thường xuyên hơn và gây thiệt hại nặng hơn. Giáo sư Butt cho rằng người dân không nên hoảng loạn, nhưng cần yêu cầu kỹ thuật tốt hơn. Theo ông, điều đó bao gồm việc kiểm tra tác động của mỗi thay đổi lên các hệ thống liên quan, triển khai theo từng giai đoạn, khoanh vùng lỗi nhanh chóng và đặt ra các chính sách rõ ràng cho những hệ thống mà công chúng phụ thuộc.

Theo Kiến thức Đầu tư | 2026-11-17 21:31
https://dautu.kinhtechungkhoan.vn/5-ngay-bat-thuong-o-my-may-bay-ngung-cat-canh-ngan-hang-truc-trac-microsoft-te-liet-1475325.html
Đừng bỏ lỡ
    Đặc sắc
    Nổi bật Người quan sát
    Đọc tiếp
    5 ngày bất thường ở Mỹ: Máy bay ngừng cất cánh, ngân hàng trục trặc, Microsoft tê liệt
    POWERED BY ONECMS & INTECH