Áp dụng cách làm mới, nông dân Trung Quốc sắp chiếm ngôi vương của Pháp trong ngành sản xuất 'béo bở'

Ông Lý Phong Sơn từng trải qua những tháng ngày tuổi thơ chìm trong nghèo khó với những bữa ăn đói kém. Giờ đây ở tuổi ngũ tuần, người đàn ông này cầm lái chiếc Maserati đắt tiền và điều hành một trang trại gia cầm quy mô lớn tại miền Đông Trung Quốc. Sự đổi đời ngoạn mục này hoàn toàn vươn lên từ lợi nhuận khổng lồ của ngành công nghiệp gan ngỗng béo. Chỉ trong vòng một thập kỷ ngắn ngủi, món ăn vốn được xem là biểu tượng xa xỉ của giới tinh hoa phương Tây đã bị biến thành một mặt hàng phổ biến với mức giá vô cùng dễ chịu tại quốc gia tỷ dân.

Dùng mô hình công nghiệp

Sản lượng của công ty do ông Lý điều hành đạt mức 300 tấn trong năm qua và dự kiến chạm mốc 500 tấn vào năm nay. Con số này tạo ra một sự chênh lệch đáng kinh ngạc khi đặt cạnh mức trung bình chỉ vỏn vẹn 10 tấn của một nhà sản xuất truyền thống tại nước Pháp. Sự mở rộng của quy mô trang trại đi kèm với những thay đổi lớn về mặt sinh học. Những lá gan ngỗng thu hoạch tại Trung Quốc thường xuyên đạt trọng lượng 1 kg, cá biệt có những trường hợp lên tới 2,9 kg. Trong khi đó, tiêu chuẩn khắt khe của nước Pháp chỉ giới hạn kích cỡ thành phẩm ở mức 500 đến 750 gram.

Giới phân tích thị trường dự báo Trung Quốc có thể sớm vượt qua Pháp để trở thành nhà sản xuất gan ngỗng lớn nhất thế giới. Sản lượng của quốc gia châu Á có khả năng đạt khoảng 14.000 tấn trong năm nay, tăng gấp bảy lần so với cột mốc 2.000 tấn của một thập kỷ trước. Ở chiều ngược lại, cái nôi của món ăn này là nước Pháp lại đang chứng kiến sự sụt giảm sản lượng xuống còn khoảng 15.044 tấn. Hai cường quốc nông nghiệp này hiện đang cùng nhau nắm giữ hơn 80% tổng thị phần toàn cầu.

Lợi thế tuyệt đối của các nhà sản xuất châu Á nằm ở bài toán chi phí. Giá bán nội địa của món ăn này chỉ dao động từ 30 đến 70 nhân dân tệ cho mỗi lát cắt. Mức giá này rẻ hơn rất nhiều so với con số 15 đến 40 euro tại các nhà hàng châu Âu. Lợi thế về giá không chỉ kích thích nhu cầu tiêu dùng nội địa bùng nổ mà còn tạo bước đệm vững chắc cho các kế hoạch vươn ra biển lớn.

Tham vọng vươn ra biển lớn

Ông Lý Phong Sơn không giấu giếm tham vọng quốc tế hóa khi vừa hoàn tất xuất khẩu 6.000 hộp gan ngỗng sang thị trường Dubai cao cấp. Nhiều doanh nghiệp lớn khác trong ngành cũng đã bắt đầu ký kết các hợp đồng giao thương hoặc ráo riết chuẩn bị cơ sở vật chất cho mục tiêu xuất khẩu. Đích đến của họ trải dài từ khu vực Trung Đông, Đông Nam Á cho đến ngay tại sào huyệt châu Âu.

Dù sở hữu mức giá vô cùng cạnh tranh, con đường đưa gan ngỗng Trung Quốc lên bàn tiệc thế giới không hề bằng phẳng. Các quy định kiểm dịch vệ sinh dịch tễ nghiêm ngặt từ các thị trường nhập khẩu đang trở thành bức tường thành khó vượt qua. Sản phẩm phải trải qua các bài kiểm tra gắt gao nhằm phát hiện dư lượng của hàng trăm loại hóa chất công nghiệp. Chính rào cản kỹ thuật này khiến cho lượng hàng xuất khẩu hiện tại vẫn dậm chân ở mức dưới 5% tổng sản lượng sản xuất ra.

Sự chênh lệch về tiêu chuẩn và khát khao tiếp cận thị trường nước ngoài vô hình trung đã tạo ra một nền kinh tế ngầm. Các cơ quan chức năng đã ghi nhận nhiều hoạt động buôn lậu qua các cửa ngõ trung chuyển như Thâm Quyến và Hong Kong. Những đường dây này được thiết lập tinh vi nhằm lách qua các khe cửa hẹp của quy định hải quan quốc tế.

Góc khuất phía sau sự bùng nổ sản lượng

Sự trỗi dậy mạnh mẽ của ngành công nghiệp này không hoàn toàn đến từ quy luật thị trường tự nhiên. Nguồn trợ cấp khổng lồ từ chính phủ kết hợp cùng quy trình sản xuất công nghiệp hóa đã tạo ra những cỗ máy thu hoạch lợi nhuận thực sự. Tại các trang trại hiện đại, mỗi nhân viên phải gánh vác trách nhiệm chăm sóc hơn 400 con ngỗng. Mọi thứ trở nên khốc liệt nhất vào 10 ngày cuối của chu kỳ nuôi dưỡng. Lúc này, gia cầm bị ép ăn tới 6 bữa mỗi ngày nhằm thúc đẩy quá trình tích tụ mỡ trong gan đạt đến mức tối đa.

Không dừng lại ở việc tối ưu hóa sức lao động của con người, các chủ trang trại còn đang tiến xa hơn trên con đường tự động hóa. Ông Lý đang tích cực hợp tác với các công ty phát triển robot nông nghiệp. Mục tiêu của họ là thay thế hoàn toàn lao động thủ công trong quá trình nuôi nhốt và ép ăn gia cầm bằng máy móc chuyên dụng.

Tại các quốc gia phương Tây, ngành sản xuất gan ngỗng luôn là tâm điểm của những cuộc biểu tình gay gắt liên quan đến vấn đề phúc lợi động vật. Phương pháp ép ăn bằng ống dẫn bị lên án là một hình thức tàn nhẫn. Dù vậy, tại Trung Quốc, những luồng ý kiến phản đối gần như không tồn tại. Sự vắng bóng của các phong trào bảo vệ động vật, cộng hưởng cùng sự hậu thuẫn tài chính mạnh mẽ, đã tạo ra một môi trường hoàn hảo để Trung Quốc vươn lên trở thành đối thủ đáng gờm nhất của nước Pháp trong ngành công nghiệp ẩm thực tỷ đô này.