Bê bối gian lận thi công chức chấn động Thái Lan: Thủ tướng bị triệu tập, truy tìm dòng tiền liên quan hơn 70 người

Tờ Thai Examiner đưa tin, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul chính thức bị Quốc hội triệu tập trong bối cảnh bê bối kỳ thi tuyển công chức chính quyền địa phương tiếp tục mở rộng. Các nghị sĩ đang tập trung làm rõ những mối liên hệ giữa trợ lý của ông Anutin với một trường Đại học tham gia tổ chức kỳ thi, đồng thời truy tìm dòng tiền liên quan hơn 70 người và yêu cầu Chính phủ cung cấp các hồ sơ chưa được công bố.

Quyết định triệu tập được ông Rangsiman Rome, Chủ tịch Ủy ban Hạ viện về Luật pháp, Tư pháp và Quyền con người công bố ngày 24/9. Ông Anutin sẽ phải xuất hiện trước Ủy ban vào ngày 8/10 cùng cựu Cục trưởng Cục Phát triển Chính quyền Địa phương Naruecha Khosasiwilai. Trong một cuộc bỏ phiếu riêng, Ủy ban cũng nhất trí triệu tập ông Cholawit Jearajit, Hiệu trưởng trường Đại học Srinakharinwirot.

Vụ việc liên quan đến kỳ thi tuyển dụng công chức Nhà nước với 438.277 người đăng ký, trong đó 279.949 người thực tế dự thi. Các cuộc rà soát sau đó phát hiện 5.925 thí sinh có điểm số bị thay đổi.

Từ hàng nghìn bài thi bị sửa điểm đến hàng trăm triệu baht bị phong tỏa

Trong 5.925 trường hợp, 5.145 người ban đầu không đạt nhưng được cộng thêm điểm để vượt qua kỳ thi, trong khi 774 người vốn đã đạt vẫn được cộng thêm điểm.

3.868 người trong nhóm này đã được bổ nhiệm, còn 2.057 người chưa được bổ nhiệm. Trong số những người đã nhận quyết định bổ nhiệm, 146 người đồng ý từ chức. Các cơ quan chức năng cũng tiến hành hủy những quyết định bổ nhiệm bị ảnh hưởng bởi kết quả thi bị thay đổi, trong khi những ứng viên chưa được bổ nhiệm bị ngăn gia nhập chính quyền địa phương.

Từ một vụ việc liên quan kết quả thi, cuộc điều tra sau đó đã mở rộng sang dòng tiền và tài sản. Cơ quan Phòng chống rửa tiền Thái Lan (AMLO) đã truy dấu các giao dịch liên quan và đến ngày 11/9, họ đã thu giữ hoặc phong tỏa tài sản trị giá 320,86 triệu baht (gần 250 tỷ đồng).

Quy mô tài chính của vụ việc trước đó được các cơ quan điều tra ước tính lên tới hơn 4,5 tỷ baht (gần 3.502 tỷ đồng).

Trợ lý Thủ tướng và những cuộc liên lạc với trường Đại học

Một trong những vấn đề đang được các nghị sĩ đặc biệt quan tâm là ông Thongchuea Chatkitcharoen, thành viên tổ công tác của Thủ tướng Anutin.

Theo ông Rangsiman, ông Thongchuea đã nhiều lần được mời cung cấp thông tin nhưng không xuất hiện và cũng không phản hồi. Các nỗ lực liên lạc qua điện thoại với ông này cũng không thành công.

Ủy ban sau đó thu thập được thông tin về những cuộc liên lạc giữa ông Thongchuea và trường Đại học Srinakharinwirot, đơn vị đóng vai trò quan trọng trong việc tổ chức kỳ thi tuyển công chức chính quyền địa phương.

Theo ông Rangsiman, nhân sự thuộc Cục Phát triển Chính quyền Địa phương đã phối hợp với ông Thongchuea trước khi trợ lý của Thủ tướng trao đổi với phía trường Đại học. Tuy nhiên, đại diện trường Đại học Srinakharinwirot phủ nhận rằng các cuộc thảo luận này liên quan đến việc tổ chức kỳ thi.

Điều này khiến Ủy ban đặt ra câu hỏi: Nếu những cuộc trao đổi không liên quan đến kỳ thi, nội dung thực sự là gì?

Vì vậy, Hiệu trưởng Cholawit được triệu tập để trực tiếp cung cấp thông tin. Trước đó, một số đại diện của trường Đại học Srinakharinwirot đã xuất hiện trước Ủy ban, nhưng ông Rangsiman cho rằng Hiệu trưởng có thể nắm giữ thêm những thông tin quan trọng.

Cho đến nay, chưa có hành vi sai phạm nào của ông Thongchuea được xác lập từ các tài liệu công khai. Các nghị sĩ muốn ông này trực tiếp giải thích về những cuộc tiếp xúc nói trên.

Hơn 70 người nằm trong dòng điều tra tài chính

Tại phiên điều trần ngày 24/9, ông Rangsiman cũng tiết lộ thêm về các dòng tiền mà Ủy ban đang xem xét.

Theo ông, thông tin thu thập được liên quan tới hơn 70 người, bao gồm cả quan chức cấp cao và người dân. Một số mối liên hệ có thể vươn tới những cấp cao hơn Cục trưởng trong Bộ Nội vụ Thái Lan.

Tuy nhiên, ông Rangsiman chưa công bố danh tính những người này vì thông tin vẫn cần được xác minh.

Ông cũng đề cập đến một nhóm người được mô tả là “những người được ông chủ chống lưng”, trong đó một số người mang họ được cho là gắn với các nhân vật có ảnh hưởng. Các cơ quan Nhà nước Thái Lan cũng được cho là đã nhận được thông tin tương tự.

Những dữ liệu này có khả năng dẫn cuộc điều tra tới các nhân vật trong giới chính trị. Ông Rangsiman cho biết phạm vi xem xét có thể bao gồm nghị sĩ và Chủ tịch các ủy ban Quốc hội, thậm chí một số người có vị trí cao hơn cả nghị sĩ.

Tuy nhiên, ông không xác nhận có Bộ trưởng nào liên quan và cũng không xác nhận những quan chức trên cấp Cục trưởng mà ông đề cập có phải là các Thứ trưởng thường trực hay không.

Một câu hỏi quan trọng khác là liệu các thí sinh có được hưởng lợi nhờ các mối quan hệ hay thông qua việc đưa tiền trực tiếp. Theo ông Rangsiman, thông tin về nhóm “được chống lưng” có thể giúp làm rõ vấn đề này, nhưng hiện vẫn cần điều tra thêm.

800.000 bài thi chưa được kiểm tra vì thiếu kinh phí

Một trở ngại lớn đối với cuộc điều tra hiện nay là khoảng 800.000 bài thi vẫn chưa được kiểm tra.

Ủy ban Phòng chống Tham nhũng Quốc gia (NACC) được cho là thiếu kinh phí để thuê thiết bị cần thiết xử lý số lượng lớn bài thi này.

Việc kiểm tra có ý nghĩa quan trọng bởi các bài thi có thể giúp xác định liệu những người đã đăng ký có thực sự tham dự kỳ thi hay không. Các điều tra viên cũng đang xem xét khả năng một số người đăng ký nhưng không dự thi, sau đó vẫn xuất hiện trong danh sách trúng tuyển.

NACC trước đó đã yêu cầu Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul cung cấp hồ sơ do một nhóm điều tra riêng của Chính phủ tổng hợp. Nhóm này do Phó Thủ tướng Pakorn Nilprapunt đứng đầu và đã xác định một số cá nhân cần được kiểm tra thêm.

Tuy nhiên, theo ông Rangsiman, dù NACC đã gửi yêu cầu ít nhất hai tuần trước, đến ngày 24/9 cơ quan này vẫn chưa nhận được đầy đủ tài liệu. Vì vậy, Ủy ban Hạ viện quyết định tự yêu cầu các hồ sơ nói trên.

Vì sao Thủ tướng Thái Lan bị triệu tập?

Trước khi sử dụng quyền triệu tập, Ủy ban Hạ viện về Luật pháp, Tư pháp và Quyền con người đã nhiều lần mời ông Anutin tới cung cấp thông tin nhưng Thủ tướng Thái Lan chưa trực tiếp xuất hiện.

Ngày 24/9, ông Anutin đang ở New York (Mỹ) trong chuyến công tác chính thức, tham dự Đại hội đồng Liên Hợp Quốc. Ông Rangsiman thừa nhận Thủ tướng Anutin có lý do công vụ để vắng mặt trong ngày này, nhưng cho biết những lời mời trước đó cũng không nhận được sự tham dự trực tiếp của ông.

Không có đại diện nào của Thủ tướng Thái Lan xuất hiện tại phiên điều trần ngày 24/9.

Do đó, Ủy ban quyết định sử dụng quyền triệu tập theo luật định. Ông Rangsiman cho biết những người không chấp hành lệnh triệu tập mà không có lý do chính đáng có thể phải đối mặt với các bước xử lý tiếp theo, các công chức liên quan cũng có thể chịu kỷ luật.

Một chi tiết khác cũng được đưa ra xem xét là đơn vị cảnh sát phụ trách phòng chống tham nhũng và sai phạm không cử đại diện tới phiên điều trần, dù theo ông Rangsiman, Thủ tướng Anutin từng có văn bản yêu cầu cơ quan này tham dự.

Điều này đáng chú ý bởi trước đó ông Anutin đã yêu cầu Cảnh sát trưởng Quốc gia cung cấp thông tin liên quan đến Thongchuea. Nội dung phản hồi của cảnh sát hiện chưa được công khai.

Nhiều cơ quan cùng điều tra, phiên giải trình ngày 8/10 đang đến gần

Vụ việc hiện được xử lý đồng thời bởi nhiều cơ quan. NACC tập trung vào các dấu hiệu tham nhũng, cảnh sát xem xét những hành vi có khả năng cấu thành tội phạm, AMLO truy dấu tài sản và dòng tiền, trong khi Bộ Nội vụ Thái Lan xử lý các quyết định bổ nhiệm liên quan những trường hợp bị thay đổi điểm.

Về phía Quốc hội, Ủy ban của ông Rangsiman tiếp tục yêu cầu các hồ sơ điều tra của Chính phủ, truy dấu thông tin tài chính liên quan hơn 70 người và làm rõ mối liên hệ giữa trợ lý Thủ tướng với Đại học Srinakharinwirot.

Danh tính của một số nhân vật cấp cao vẫn chưa được công bố do quá trình xác minh chưa hoàn tất. Những thông tin về dòng tiền, các mối quan hệ chính trị hay nhóm người được “chống lưng” hiện mới là nội dung đang được điều tra, chưa phải kết luận về sai phạm của các cá nhân.

Bước tiếp theo đã được ấn định: Thủ tướng Anutin Charnvirakul, cựu Cục trưởng Naruecha Khosasiwilai và Hiệu trưởng Cholawit Jearajit sẽ phải trình diện trước các nghị sĩ vào ngày 8/10, trong lúc hàng trăm nghìn bài thi và các hồ sơ tài chính tiếp tục được rà soát.

Theo Thai Examiner