Nestlé bị Nga tịch thu tài sản, gia đình siêu tỷ phú Thái Lan đòi bồi thường hơn 17.000 tỷ đồng

Nga tịch thu tài sản của Nestlé và các tập đoàn Pháp

Tờ Bangkok Post đưa tin chính quyền Nga đã tiến hành tịch thu hoạt động kinh doanh và tài sản của “gã khổng lồ thực phẩm Thụy Sĩ” Nestlé cùng 3 tập đoàn của Pháp. Điện Kremlin đã lên tiếng bảo vệ động thái này khi khẳng định đây là biện pháp đáp trả hợp lý nhắm vào các công ty đại diện cho “các quốc gia không thân thiện” đang ủng hộ Ukraine.

Sắc lệnh do Tổng thống Vladimir Putin ký đã chuyển giao toàn bộ hoạt động tại Nga của Nestlé, chuỗi bán lẻ Auchan của Pháp và chuỗi cửa hàng trang trí nội thất/sửa chữa nhà cửa trước đây là Leroy Merlin (hiện đổi tên thành Lemana Pro) cho một công ty có tên là LEV Management.

Sắc lệnh được ban hành vào ngày 17/9 cũng bao gồm cả các công ty con tại Nga của tập đoàn logistics Pháp FM Logistic.

Tờ báo điều tra Novaya Gazeta Europe đưa tin rằng LEV Management mới chỉ được thành lập vào cuối năm 2025 và do một vị tướng thuộc Bộ Nội vụ Nga đứng đầu. Công ty này chưa từng có bất kỳ hoạt động kinh doanh nào được ghi nhận.

Đây là động thái mới nhất của Nga nhắm vào các doanh nghiệp phương Tây nhằm đáp trả hàng loạt lệnh trừng phạt liên quan đến cuộc chiến tại Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5.

Hầu hết các công ty phương Tây đã nhanh chóng bán lại các chi nhánh, tài sản tại Nga hoặc ít nhất là cô lập chúng sau khi cuộc xung đột bùng nổ, trong bối cảnh các lệnh trừng phạt khiến việc kinh doanh phần lớn hàng hóa trở nên vô cùng khó khăn.

Sau đó, Nga cũng khiến các doanh nghiệp phương Tây gặp nhiều khó khăn hơn khi muốn rút khỏi thị trường. Các thương vụ thoái vốn phải được Tổng thống phê duyệt, trong khi một số tài sản thậm chí bị chính quyền thu giữ hoàn toàn.

Trong một tuyên bố ngắn gọn, Nestlé cho biết họ “cam kết thực hiện mọi bước đi cần thiết để bảo vệ quyền lợi của mình và đảm bảo hoạt động kinh doanh được liên tục vì lợi ích của tất cả các bên liên quan, đặc biệt là người lao động”.

Nestlé - Tập đoàn thực phẩm niêm yết công khai lớn nhất thế giới, xét theo doanh thu và các chỉ số khác nói thêm: “Công ty đang đánh giá tình hình và cân nhắc các lựa chọn”, nhưng không tiết lộ chi tiết về các hoạt động còn lại của mình tại Nga.

Ông Jean-Philippe Bertschy thuộc ngân hàng đầu tư Thụy Sĩ Vontobel nhận định tác động tài chính đối với Nestlé dự kiến sẽ không lớn “do đóng góp của thị trường Nga vào tổng doanh thu toàn tập đoàn là rất hạn chế”.

Ông cho biết Nga hiện chỉ chiếm hơn 1% doanh thu của tập đoàn, giảm so với mức khoảng 2% trước khi cuộc chiến Ukraine nổ ra.

Theo ông, Nestlé đã tạm dừng “hầu hết các hoạt động bán hàng, nhập khẩu các mặt hàng không thiết yếu, quảng cáo và đầu tư vốn”, nhưng vẫn tiếp tục cung cấp các mặt hàng thực phẩm thiết yếu.

Trong khi đó, Auchan và Leroy Merlin đều do gia tộc Mulliez của Pháp kiểm soát.

Chi nhánh của Auchan tại Nga hôm thứ Sáu (18/9) cho biết họ đã yêu cầu chính quyền “làm rõ” về sắc lệnh của ông Putin.

Tập đoàn thực phẩm và hàng tiêu dùng này là một trong những nhà bán lẻ chính tại Nga, sở hữu 241 cửa hàng trên khắp cả nước (bao gồm 62 đại siêu thị) và hơn 33.000 nhân viên, theo thông tin trên website của công ty.

“Sau khi nhận được thông tin phản hồi tương ứng, chúng tôi sẽ có thể đưa ra các bình luận chi tiết hơn”, Auchan Retail Russia cho biết trong một tuyên bố gửi tới các hãng thông tấn Nga.

Vụ tịch thu tài sản mới nhất này tương tự như một loạt các vụ cưỡng chế chuyển giao tài sản trước đó, bao gồm việc Moscow tiếp quản hoạt động kinh doanh của Danone tại Nga vào năm 2023, đơn vị sau đó đã được bán lại cho cháu trai của nhà lãnh đạo Chechnya Ramzan Kadyrov.

Bị gia tộc Mahagitsiri đòi bồi thường hơn 17.000 tỷ đồng, Nestlé quyết tâm theo đuổi đến cùng vụ kiện ở Thái Lan

Cuộc chiến pháp lý giữa gia tộc Mahagitsiri và Nestlé vẫn tiếp tục leo thang khi Nestlé tuyên bố sẽ đấu tranh tới cùng.

Gia tộc Mahagitsiri là một trong những gia tộc kinh doanh giàu có và ảnh hưởng nhất tại Thái Lan, nhiều năm liền góp mặt trong danh sách Forbes Top 50 đại gia Thái Lan với khối tài sản tự có ước tính vài tỷ USD. Đế chế gia đình này đứng sau PM Group – tập đoàn tư nhân đa ngành do tỷ phú Prayudh Mahagitsiri xây dựng. Gia tộc Mahagitsiri sở hữu và đầu tư vào nhiều lĩnh vực như cà phê, thép, vận tải biển, năng lượng, bất động sản và giải trí.

Người sáng lập PM Group – tỷ phú Prayudh Mahagitsiri từng là Chủ tịch danh dự Thoresen Thai Agencies, trong khi con trai Chalermchai Mahagitsiri hiện giữ vị trí Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành (CEO) của tập đoàn này. Gia đình Mahagitsiri cũng là đối tác 50% của Nestlé trong liên doanh Quality Coffee Products, nguồn gốc của cuộc tranh chấp pháp lý trị giá hàng chục tỷ baht đang diễn ra tại Thái Lan.

Theo tuyên bố từ Nestlé, các tranh chấp pháp lý giữa tập đoàn này và gia tộc Mahagitsiri đã kéo dài dai dẳng từ năm 2023.

Nestlé Thái Lan cho biết hiện có hai vụ án đang được Tòa án Sở hữu Trí tuệ và Thương mại Quốc tế Trung ương (Tòa án IPIT) thụ lý, mang số hiệu Tor Por 98/2568 và Tor Por 92/2568.

Trong vụ án Tor Por 98/2568, ông Chalermchai Mahagitsiri cáo buộc Công ty Sản xuất Cà phê Chất lượng (QCP) đã bị tính phí tiếp thị và phân phối quá cao, đồng thời bị ép buộc phải trả tiền cho Nestlé và các chi nhánh đối với các dịch vụ không được cấp phép. Ông đòi bồi thường thiệt hại khoảng 22 tỷ Baht (gần 17.104 tỷ đồng), cộng thêm 8 triệu Baht (hơn 6,2 tỷ đồng) mỗi ngày cho đến khi hành vi vi phạm chấm dứt.

Ông Chalermchai đã nộp đơn kiện lên Tòa án Dân sự Minburi vào ngày 5/3/2025. Vụ án sau đó được chuyển giao cho Tòa án IPIT.

Vụ kiện hiện vẫn đang tiếp diễn, với lịch xét hỏi nhân chứng dự kiến diễn ra từ tháng 8 đến tháng 11 năm 2026.

Trong vụ án Tor Por 92/2568, 3 thành viên của gia tộc Mahagitsiri đã đệ đơn kiện Nestlé S.A. cùng 5 bên khác, đòi bồi thường khoảng 100 tỷ Baht (hơn 77.744 tỷ đồng). Đơn kiện cáo buộc các vi phạm phát sinh từ tranh chấp liên quan đến Công ty Sản xuất Cà phê Chất lượng (QCP).

Gia tộc Mahagitsiri cáo buộc Nestlé và các bị đơn khác đã cùng nhau thực hiện các hành vi sai trái nhằm giành quyền kiểm soát hoạt động kinh doanh và làm giảm giá trị cổ phần trong liên doanh QCP.

Vào ngày 4/9, ông Prayudh Mahagitsiri đã nộp bản tranh luận cuối cùng lên Tòa án Sở hữu Trí tuệ và Thương mại Quốc tế Trung ương trong vụ án này. Tòa án dự kiến sẽ tuyên án vào ngày 21/12.

Khi phóng viên đặt câu hỏi về tổng số vụ kiện đang diễn ra giữa hai bên cũng như các tòa án đang thụ lý, Nestlé vẫn chưa đưa ra câu trả lời chính thức.

Cách đây 36 năm, Nestlé và gia tộc Mahagitsiri đã thành lập liên doanh QCP vào năm 1990, trong đó mỗi bên nắm giữ 50% cổ phần.

Nestlé chịu trách nhiệm quản lý vận hành QCP, bao gồm sản xuất, bán hàng và tiếp thị các sản phẩm Nescafé. Tập đoàn Thụy Sĩ này sở hữu công nghệ sản xuất và quyền sở hữu trí tuệ được sử dụng trong quá trình vận hành.

Hợp đồng liên doanh đã hết hạn vào ngày 31/12/2024 sau khi các bên không thể đạt được thỏa thuận mới.

Việc chấm dứt hợp đồng đã được đưa ra giải quyết tại trọng tài quốc tế. Ngày 20/12/2024, hội đồng trọng tài đã phán quyết có lợi cho Nestlé, xác nhận việc chấm dứt hợp đồng là hợp pháp.

Ông Prayudh Mahagitsiri sau đó đã kháng án phán quyết này tại Singapore, nhưng Tòa án Tối cao Singapore đã bác đơn và giữ nguyên phán quyết trọng tài vào ngày 4/3/2026, chính thức khép lại vụ việc với phán quyết cuối cùng xác nhận hợp đồng đã kết thúc.

Theo Bangkok Post