CEO FPT: Tập đoàn lựa chọn công đoạn có lợi thế cạnh tranh trong chuỗi giá trị ngành bán dẫn
Bán dẫn hiện là một trong những lĩnh vực công nghệ chiến lược của FPT.
Sáng 13/8 tại Hà Nội, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Bộ Tài chính phối hợp với Tập đoàn Thermo Fisher Scientific tổ chức Diễn đàn “Đồng hành cùng Việt Nam hiện thực hóa khát vọng phát triển công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI) và đổi mới sáng tạo”.
Phát biểu tại sự kiện, ông Nguyễn Văn Khoa, Tổng Giám đốc Tập đoàn FPT (HoSE: FPT), cho rằng Việt Nam không nhất thiết phải tham gia toàn bộ chuỗi giá trị bán dẫn mà cần lựa chọn những công đoạn có khả năng làm chủ, tạo lợi thế cạnh tranh và mang lại giá trị cao.
Theo lãnh đạo FPT, quá trình phát triển ngành bán dẫn trước hết cần xuất phát từ nhu cầu thị trường. Doanh nghiệp phải xác định sản phẩm được tạo ra cho ai, khả năng tiêu thụ như thế nào và Việt Nam có thể giữ lại bao nhiêu giá trị trong chuỗi.
Chuỗi giá trị bán dẫn gồm nhiều công đoạn khác nhau, từ nghiên cứu, thiết kế, chế tạo, kiểm thử, đóng gói đến đào tạo nguồn nhân lực, mỗi khâu đều có thị trường và nhóm khách hàng riêng. Vì vậy, Việt Nam không nhất thiết phải tự thực hiện toàn bộ quy trình sản xuất chip.
Cơ hội không chỉ đến từ thị trường quốc tế. Với quy mô dân số hơn 100 triệu người cùng sự phát triển của trung tâm dữ liệu, thiết bị điện tử, Internet vạn vật (IoT) và các công nghệ chiến lược, thị trường trong nước cũng đang tạo ra nhu cầu ngày càng lớn đối với các sản phẩm và dịch vụ liên quan đến bán dẫn.
Ở cấp độ doanh nghiệp, FPT đang triển khai chiến lược phát triển bán dẫn theo chuỗi “Thị trường - Sản phẩm - Công nghệ - Hạ tầng - Con người”.
Tập đoàn lựa chọn chip nguồn làm một trong những sản phẩm đầu tiên do đây là loại linh kiện được sử dụng phổ biến trong nhiều thiết bị điện tử và phù hợp với năng lực hiện tại. Với những công nghệ ở cấp độ cao hơn, doanh nghiệp tập trung nghiên cứu và đào tạo nhân lực nhằm từng bước xây dựng năng lực dài hạn.
Bán dẫn hiện là một trong những lĩnh vực công nghệ chiến lược của FPT. Sau nhiều năm đầu tư vào thiết kế vi mạch, tập đoàn đã giới thiệu 8 dòng chip nguồn do kỹ sư Việt Nam thiết kế.
Tháng 12/2025, FPT xuất khẩu lô chip nguồn thương mại “Make in Vietnam” đầu tiên sang Nhật Bản. Đến cuối tháng 1/2026, tập đoàn tiếp tục công bố thành lập Nhà máy Kiểm thử và Đóng gói tiên tiến chip bán dẫn tại Bắc Ninh, qua đó mở rộng hoạt động từ thiết kế sang khâu kiểm thử và đóng gói.
Song song với đầu tư sản xuất, FPT cũng tham gia đào tạo nguồn nhân lực bán dẫn từ bậc cao đẳng, đại học đến các chương trình hợp tác quốc tế, hướng tới mục tiêu đào tạo 10.000 nhân sự trong lĩnh vực này vào năm 2030.
Một vấn đề khác được FPT nhấn mạnh là nhu cầu xây dựng hạ tầng nghiên cứu và thử nghiệm dùng chung.
Theo doanh nghiệp, các thiết bị phục vụ nghiên cứu, đo lường và kiểm thử bán dẫn thường đòi hỏi vốn đầu tư lớn, trong khi công nghệ thay đổi nhanh và chi phí vận hành cao. Việc mỗi đơn vị tự đầu tư riêng lẻ vì vậy có thể dẫn tới phân tán nguồn lực.
FPT đề xuất phát triển mạng lưới hạ tầng bán dẫn dùng chung cấp quốc gia, kết nối với hệ thống của Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), qua đó cho phép doanh nghiệp, trường đại học, viện nghiên cứu và các đối tác cùng khai thác.
Tập đoàn cũng đề xuất NIC và Thermo Fisher Scientific nghiên cứu khả năng cùng đầu tư các phòng thí nghiệm dùng chung, tập trung vào những hoạt động như kiểm soát và phân tích lỗi, đánh giá chip và sản phẩm mới, cũng như kỹ thuật ngược.
Theo FPT, hiệu quả của các phòng thí nghiệm này không nên chỉ được đánh giá dựa trên quy mô đầu tư mà cần nhìn vào số lượng doanh nghiệp sử dụng, số dự án được triển khai và đặc biệt là số sản phẩm có khả năng thương mại hóa, tạo doanh thu.
Xa hơn, doanh nghiệp kỳ vọng năng lực thử nghiệm và đánh giá bán dẫn tại Việt Nam có thể đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế. Khi đó, hệ thống phòng thí nghiệm không chỉ phục vụ doanh nghiệp trong nước mà còn có thể cung cấp dịch vụ thử nghiệm cho khách hàng quốc tế.
Diễn đàn có sự tham dự của nguyên Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng cùng đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ, NIC, Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam, các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp công nghệ.
Trong khuôn khổ sự kiện, NIC và Thermo Fisher Scientific đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác, hướng tới tăng cường kết nối nguồn lực và công nghệ quốc tế trong các lĩnh vực bán dẫn, AI và đổi mới sáng tạo.
