Đánh chìm 2 sà lan dài 80m xuống sông để cứu nhà máy điện hạt nhân, tiêu tốn gần 467 tỷ đồng

Theo kế hoạch, 2 sà lan dài khoảng 80m sẽ được đưa tới Paks và có thể được xoay ngang dòng sông, cố định rồi đánh chìm có kiểm soát nhằm tạo vật cản, qua đó nâng mực nước tại khu vực lấy nước làm mát cho nhà máy.

Thủ tướng Hungary Péter Magyar cho biết sà lan đầu tiên dự kiến đến Paks vào tối 13/8, chiếc thứ hai đến vào ngày 14/8. Nếu mực nước tiếp tục giảm xuống mức nguy hiểm, chính phủ có thể quyết định đánh chìm 2 sà lan vào ngày 15/8.

Theo chính phủ Hungary, phương án khẩn cấp này có thể giúp mực nước tại cửa lấy nước làm mát của nhà máy tăng khoảng 20cm, tạo thêm dư địa để Paks duy trì hoạt động trong thời gian chờ giải pháp dài hạn.

Hungary đồng thời đang chuẩn bị xây dựng một đập cố định dưới lòng sông Danube, tại khu vực giữa nhà máy Paks và Dunaszentbenedek ở bờ đối diện. Công trình được kỳ vọng sẽ làm chậm dòng chảy, giữ nước ở thượng nguồn và nâng mực nước quanh Paks lên tới 1m sau khi hoàn thành.

Chi phí cho toàn bộ các biện pháp can thiệp được Thủ tướng Magyar ước tính vào khoảng 6 tỷ HUF (tương đương 19 triệu USD hay gần 467 tỷ đồng). Con số này thấp hơn đáng kể so với thiệt hại kinh tế mà Hungary có thể phải gánh chịu nếu Paks không thể vận hành, ước tính ít nhất 50 tỷ HUF mỗi tháng.

Mực nước Danube xuống thấp, Paks phải giảm công suất

Khủng hoảng nguồn nước đã gây sức ép lớn lên hệ thống điện Hungary trong gần 2 tuần qua. Đợt nắng nóng kéo dài khiến mực nước sông Danube giảm xuống mức thấp kỷ lục vào cuối tháng 7 và đầu tháng 8, đe dọa trực tiếp tới hoạt động của Nhà máy điện hạt nhân Paks.

Paks hiện cung cấp gần 1/2 sản lượng điện của Hungary. Trong giai đoạn căng thẳng nhất, nhà máy buộc phải hạ công suất xuống chỉ khoảng 10% so với mức công suất thiết kế 2.000 MW do nguồn nước phục vụ hệ thống làm mát bị ảnh hưởng.

Để bù đắp phần sản lượng thiếu hụt, Hungary phải tăng nhập khẩu điện và huy động các nguồn điện dự phòng. Hàng trăm doanh nghiệp và hộ gia đình cũng tự nguyện cắt giảm khoảng 600 đến 700 MW nhu cầu tiêu thụ trong các khung giờ cao điểm buổi tối.

Mưa tại khu vực thượng nguồn ở Áo vào cuối tuần qua đã giúp tình hình tạm thời dịu lại. Mực nước cải thiện đủ để Paks bắt đầu khởi động lại tổ máy số 2 vào ngày 10/8.

Tuy nhiên, nguy cơ vẫn chưa được loại bỏ. Theo giới chức Hungary, mực nước tại trạm đo chính thức ở Paks hiện ở mức −112cm và tiếp tục xu hướng giảm. Nếu dòng sông tiếp tục xuống thấp, Budapest có thể phải triển khai phương án đánh chìm sà lan để duy trì nguồn nước cần thiết cho nhà máy điện hạt nhân quan trọng nhất của nước này.