Điều tra hình sự một sĩ quan cảnh sát Anh vì dùng AI tạo chứng cứ giả

Một sĩ quan cảnh sát tại Anh đang bị điều tra hình sự sau khi bị cáo buộc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tạo ra các chứng cứ giả trong một số vụ án hình sự, làm dấy lên lo ngại về rủi ro khi công nghệ này ngày càng được ứng dụng sâu rộng trong hoạt động thực thi pháp luật.

Ngày 12/6, Sở Cảnh sát Derbyshire xác nhận đã khởi động cuộc điều tra liên quan đến nghi vấn một sĩ quan sử dụng hệ thống AI nhằm tạo ra chứng cứ giả phục vụ quá trình tố tụng.

Người phát ngôn của lực lượng này cho biết cuộc điều tra tập trung vào cáo buộc làm sai lệch quá trình tố tụng tư pháp. Hiện cơ quan chức năng chưa xác định được số lượng vụ án có thể bị ảnh hưởng bởi hành vi trên.

Theo thông tin ban đầu, viên cảnh sát bị nghi ngờ cản trở công lý đã bị đình chỉ nhiệm vụ trực tiếp tại hiện trường trong thời gian điều tra. Chưa có quyết định bắt giữ nào được đưa ra.

Sở Cảnh sát Derbyshire đang phối hợp với Viện Kiểm sát Hoàng gia Anh (CPS) để rà soát các hồ sơ liên quan. Đại diện CPS cho biết cơ quan này đã liên hệ với các nhóm luật sư bào chữa và hệ thống tòa án nhằm đánh giá tác động của vụ việc đối với các vụ án đang được xét xử hoặc đã kết thúc.

Vụ việc xảy ra trong bối cảnh các lực lượng cảnh sát trên khắp nước Anh đẩy mạnh ứng dụng AI nhằm giảm tải công việc hành chính và nâng cao hiệu quả điều tra. Tuy nhiên, quá trình triển khai công nghệ mới cũng đặt ra nhiều thách thức liên quan đến tính minh bạch, độ tin cậy của dữ liệu và trách nhiệm giải trình.

Trước đó, đầu năm nay, một vụ việc khác liên quan đến AI cũng gây tranh cãi trong ngành cảnh sát Anh. Cảnh sát trưởng Sở Cảnh sát West Midlands phải rời chức vụ sau quyết định cấm cổ động viên tham dự một trận đấu của Aston Villa. Kết quả điều tra sau đó cho thấy một phần bằng chứng dẫn đến lệnh cấm đã được các sĩ quan tạo ra bằng AI.

Dù vậy, Chính phủ Anh vẫn tiếp tục thúc đẩy ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực an ninh. Đầu tuần trước, Bộ trưởng phụ trách cảnh sát Sarah Jones đã công bố sáng kiến PoliceAI - trung tâm quốc gia chuyên phát triển, thử nghiệm và mở rộng các giải pháp AI cho lực lượng thực thi pháp luật.

PoliceAI được hỗ trợ bởi khoản đầu tư 75 triệu bảng Anh (hơn 2.600 tỷ đồng) và nằm trong chương trình đầu tư tổng cộng 140 triệu bảng Anh dành cho công nghệ AI trong ngành cảnh sát giai đoạn 3 năm tới.

Theo kết quả thử nghiệm ban đầu, công nghệ này cho thấy khả năng xử lý dữ liệu với tốc độ vượt trội. Trong một vụ bắt cóc, hệ thống đã phân tích 800 giờ video chỉ trong khoảng 3 giờ, góp phần thúc đẩy quá trình nhận tội của bị cáo. Ở một vụ án khác, AI hỗ trợ dịch tức thời khoảng 500.000 cuốn sách điện tử chứa dữ liệu điều tra, qua đó giúp phát hiện và bắt giữ một băng nhóm tội phạm có tổ chức.

Bên cạnh đó, Chính phủ Anh cũng dành 16,5 triệu bảng Anh để hiện đại hóa hoạt động tương tác giữa cảnh sát và người dân, bao gồm các công cụ AI có khả năng tự động phiên âm cuộc gọi khẩn cấp.

Theo Bộ trưởng Sarah Jones, việc ứng dụng AI sẽ thay đổi cách thức hoạt động của mọi lực lượng cảnh sát ở Anh và xứ Wales, giải phóng tương đương 3.000 sĩ quan khỏi công việc thủ công.

Tuy nhiên, vụ việc tại Derbyshire cho thấy cùng với những lợi ích về hiệu quả vận hành, các cơ quan thực thi pháp luật cũng phải đối mặt với yêu cầu kiểm soát chặt chẽ hơn, nhằm ngăn ngừa nguy cơ lạm dụng công nghệ trong hoạt động điều tra và tố tụng.

Theo Telegrpaph, UK Gov