Ép khách hàng vay vốn mua bảo hiểm, Ngân hàng Nhà nước nói gì?
NHNN phản hồi kiến nghị của bà Nguyễn Thị Hương Giang về tình trạng một số ngân hàng ép khách hàng vay vốn mua bảo hiểm.
Phản hồi kiến nghị của bà Nguyễn Thị Hương Giang về tình trạng một số ngân hàng tư vấn, giới thiệu hoặc gây áp lực để khách hàng vay vốn phải mua bảo hiểm nhằm hưởng hoa hồng, NHNN cho biết đã ghi nhận đề xuất tăng cường thanh tra, kiểm tra, đồng thời sẽ rà soát các hợp đồng hợp tác giữa ngân hàng và doanh nghiệp bảo hiểm để ngăn chặn tình trạng lách luật, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Theo phản ánh, một số ngân hàng áp dụng nhiều hình thức gián tiếp như gợi ý giảm lãi suất nếu mua bảo hiểm, ưu tiên xử lý hồ sơ hoặc tư vấn theo hướng việc tham gia bảo hiểm sẽ giúp khoản vay dễ được phê duyệt hơn.
Theo đó, Ngân hàng Nhà nước cho biết, sẽ nghiên cứu, rà soát, đánh giá sự cần thiết và các điều kiện theo quy định của pháp luật để xem xét đưa nội dung trên vào Kế hoạch thanh tra năm 2027 hoặc kiểm tra đột xuất khi có đầy đủ căn cứ.
Cơ quan này dẫn quy định tại Luật Các tổ chức tín dụng 2024, trong đó nghiêm cấm việc gắn bán sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc với việc cung ứng sản phẩm, dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức.
Bên cạnh đó, Thông tư 67/2023/TT-BTC cũng quy định tổ chức tín dụng không được tư vấn, giới thiệu hoặc chào bán bảo hiểm liên kết đầu tư cho khách hàng trong thời gian 60 ngày trước và 60 ngày sau khi giải ngân toàn bộ khoản vay.
Theo Nghị định 340/2025/NĐ-CP, hành vi gắn việc bán bảo hiểm không bắt buộc với việc cung ứng sản phẩm, dịch vụ ngân hàng có thể bị phạt từ 400-500 triệu đồng. Ngoài ra, đơn vị vi phạm còn buộc chấm dứt hợp đồng bảo hiểm và chịu toàn bộ chi phí, thiệt hại nếu khách hàng yêu cầu hủy hợp đồng.
NHNN khẳng định, hệ thống pháp luật hiện đã có quy định và chế tài cụ thể để ngăn chặn hành vi ép buộc khách hàng mua bảo hiểm. Trường hợp có căn cứ cho rằng tổ chức tín dụng vi phạm, người dân được đề nghị cung cấp thông tin, tài liệu cho NHNN hoặc Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm (Bộ Tài chính) để xem xét, xử lý theo thẩm quyền.
Theo NHNN, việc cấm hoàn toàn ngân hàng bán hoặc giới thiệu bảo hiểm cho khách hàng vay vốn có thể ảnh hưởng đến hoạt động phân phối bảo hiểm hợp pháp, hạn chế quyền tiếp cận sản phẩm của khách hàng có nhu cầu chính đáng và tác động đến quyền tự do kinh doanh của các bên liên quan. Vì vậy, cơ quan này sẽ tiếp tục nghiên cứu, đánh giá vấn đề trong thời gian tới.
