Kinh tế Trung Quốc lộ 'gót chân Achilles'?

Theo số liệu do Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc (NBS) công bố hôm thứ Năm (9/7), CPI tháng 6 tăng 1% so với cùng kỳ năm trước, thấp hơn mức 1,1% mà các nhà kinh tế tham gia khảo sát của Reuters dự báo. Kết quả này cũng giảm nhẹ so với mức tăng 1,2% ghi nhận trong tháng 5.

Trong khi đó, lạm phát lõi (CPI lõi) - không bao gồm giá thực phẩm và năng lượng vốn biến động mạnh - cũng tăng 1% so với cùng kỳ năm ngoái, thấp hơn mức 1,1% của tháng trước. Giá thực phẩm giảm 1,6%, cải thiện nhẹ so với mức giảm 1,7% trong tháng 5.

Ở chiều ngược lại, chỉ số giá sản xuất (PPI) tăng 4,1% so với cùng kỳ năm trước, đúng với dự báo của giới phân tích và cao hơn mức 3,9% của tháng 5. Theo dữ liệu của LSEG, đây là tốc độ tăng mạnh nhất kể từ tháng 7/2022. Tuy nhiên, tính theo tháng, PPI giảm 0,3%.

Ông Tianchen Xu, chuyên gia kinh tế cấp cao tại Economist Intelligence Unit, nhận định giá dầu nhìn chung đang có xu hướng hạ nhiệt, qua đó sẽ hạn chế đà tăng tiếp theo của PPI. Tuy nhiên, ông cho rằng mức tăng mạnh theo năm chủ yếu xuất phát từ hiệu ứng nền so sánh thấp.

“Các nhà máy vẫn chưa thể chuyển hoàn toàn phần chi phí gia tăng sang khách hàng ở hạ nguồn”, ông Xu cho biết, đồng thời nhấn mạnh rằng nhu cầu nội địa yếu vẫn là vấn đề mang tính cơ cấu của nền kinh tế Trung Quốc.

Đáng chú ý, cùng kỳ năm ngoái, giá sản xuất của Trung Quốc ghi nhận mức giảm sâu nhất trong gần hai năm khi giảm 3,6%, do cuộc chiến giảm giá lan rộng trên toàn nền kinh tế.

PPI chỉ quay trở lại vùng tăng trưởng từ tháng 3 năm nay khi chi phí đầu vào leo thang dưới tác động của xung đột tại Trung Đông. Điều này giúp chấm dứt một trong những giai đoạn giảm phát kéo dài nhất của Trung Quốc trong nhiều thập kỷ.

Bên cạnh áp lực từ giá hàng hóa tăng do gián đoạn nguồn cung liên quan đến chiến sự, giá bán buôn còn được hỗ trợ bởi nhu cầu ngày càng lớn đối với năng lực tính toán phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI), qua đó đẩy giá các thiết bị công nghệ và chất bán dẫn tăng cao.

Tuy nhiên, Chỉ số Nhà quản trị Mua hàng (PMI) chính thức của tháng 6 cho thấy áp lực chi phí đầu vào đã bắt đầu hạ nhiệt.

Chỉ số giá đầu vào giảm xuống 54,2, mức thấp nhất trong sáu tháng, từ 60,5 của tháng 5. Trong khi đó, chỉ số giá đầu ra giảm xuống 48,2 từ 51,9, đánh dấu lần đầu tiên rơi vào vùng thu hẹp trong năm nay.

Điều này cho thấy giá cả tại cả khu vực thượng nguồn lẫn hạ nguồn công nghiệp đã bắt đầu điều chỉnh sau giai đoạn tăng mạnh do tác động của chiến sự.

Ở diễn biến khác, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) hôm thứ Tư đã nâng dự báo tăng trưởng kinh tế Trung Quốc năm nay lên 4,6%, cao hơn mức dự báo 4,4% trước đó. Đồng thời, IMF hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống còn 3%. Hiện Trung Quốc đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế trong khoảng 4,5%-5% cho năm nay.

Theo IMF, triển vọng tích cực của nền kinh tế Trung Quốc được hỗ trợ bởi sự tăng trưởng mạnh của lĩnh vực sản xuất công nghệ cao, xuất khẩu cùng việc đẩy nhanh đầu tư công vào cơ sở hạ tầng ngay từ đầu năm.

Dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng Bắc Kinh vẫn cần triển khai thêm các biện pháp hỗ trợ nếu muốn đạt mục tiêu tăng trưởng gần 5%.

Ông Neo Wang, chiến lược gia về Trung Quốc tại Evercore ISI, nhận định ngày càng nhiều nhà đầu tư coi mô hình tăng trưởng "hai tốc độ" - với xuất khẩu và sản xuất duy trì sức mạnh trong khi tiêu dùng và thị trường bất động sản vẫn trì trệ - sẽ trở thành đặc điểm dài hạn của nền kinh tế Trung Quốc.

Theo ông Wang, tâm lý người tiêu dùng vẫn khá yếu khi các hộ gia đình tiếp tục chịu tác động tiêu cực từ sự sụt giảm giá trị tài sản do thị trường bất động sản suy thoái kéo dài.

Trong bối cảnh xuất khẩu và sản xuất tiếp tục đóng vai trò động lực chính cho tăng trưởng, nhiều khả năng Bắc Kinh sẽ chưa vội tung ra các gói kích thích quy mô lớn nhằm thúc đẩy tiêu dùng.

Ông Gabriel Wildau, Giám đốc điều hành tại Teneo, cho rằng các nhà hoạch định chính sách nhiều khả năng sẽ không triển khai thêm các biện pháp kích thích đáng kể, trừ khi đà suy giảm kinh tế tiếp tục kéo dài sau khi các yếu tố xung đột hiện nay lắng xuống.

Theo ông Wildau, cuộc họp của Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc gồm 24 thành viên vào cuối tháng 7 sẽ là cơ hội tiếp theo để Bắc Kinh cân nhắc việc nâng quy mô các chính sách hỗ trợ nền kinh tế.