Ngân hàng Nhà nước đặt mục tiêu thanh toán không tiền mặt gấp 30 lần GDP vào năm 2030
Giao dịch trực tuyến tăng 46,57%, thanh toán qua điện thoại tăng 35,33% trong 8 tháng. NHNN muốn chuyển trọng tâm từ tăng lượng sang nâng chất.
Thanh toán không dùng tiền mặt tăng mạnh
Phát biểu tại Tọa đàm “Thúc đẩy tài chính toàn diện, động lực từ thanh toán không dùng tiền mặt” do Thời báo Ngân hàng tổ chức ngày 6/10, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Thanh Hà nhấn mạnh cần tiếp tục gắn phát triển thanh toán không dùng tiền mặt với mục tiêu tài chính toàn diện quốc gia giai đoạn 2026-2030.
Theo Phó Thống đốc, trọng tâm không chỉ là mở rộng số lượng tài khoản hay giao dịch, mà phải nâng khả năng tiếp cận và sử dụng thực chất, an toàn, bình đẳng các dịch vụ tài chính của người dân và doanh nghiệp.
Theo bà Nguyễn Thị Thu, Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán, NHNN, tính đến tháng 8/2026, thanh toán không dùng tiền mặt tăng 34,56% về số lượng và 13,26% về giá trị.
Giao dịch trực tuyến tăng 46,57% về số lượng và 21,77% về giá trị. Thanh toán qua điện thoại di động tăng 35,33% về số lượng và 23,9% về giá trị.
Tỷ lệ người trưởng thành có tài khoản cuối năm 2025 đạt 88,96%. Trong khi đó, quy mô giá trị thanh toán không dùng tiền mặt tương đương khoảng 28 lần GDP.
Theo bà Thu, thanh toán số đang trở thành điểm tiếp cận đầu tiên để người dân làm quen và từng bước sử dụng các dịch vụ tài chính khác như tiết kiệm, đầu tư và bảo hiểm. Mỗi giao dịch cũng tạo ra dữ liệu, giúp tổ chức cung ứng hiểu rõ hơn nhu cầu khách hàng và thiết kế sản phẩm phù hợp.
NHNN đặt mục tiêu 30 lần GDP
Theo định hướng được Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà nêu tại Tọa đàm, Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia giai đoạn 2026-2030 đặt mục tiêu đến năm 2030 có 95% dân số từ 15 tuổi trở lên có tài khoản giao dịch tại ngân hàng hoặc các tổ chức được phép khác.
Đồng thời, giá trị thanh toán không dùng tiền mặt được đặt mục tiêu gấp 30 lần GDP.
Để đạt mục tiêu này, Phó Thống đốc yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách về thanh toán và tài chính số theo hướng đồng bộ, minh bạch, tạo điều kiện cho đổi mới sáng tạo và cạnh tranh lành mạnh, nhưng vẫn phải bảo đảm an toàn hệ thống và quyền lợi người sử dụng.
NHNN cũng định hướng phát triển đồng bộ hạ tầng thanh toán và tài chính số, tăng kết nối giữa ngân hàng, công ty công nghệ tài chính và các hệ sinh thái như y tế, giáo dục, dịch vụ công.
Phó Thống đốc cho rằng phát triển thanh toán không dùng tiền mặt phải gắn với mở rộng khả năng tiếp cận tài chính tại khu vực nông nghiệp, nông thôn, vùng sâu, vùng xa, miền núi, hải đảo, cũng như các nhóm thu nhập thấp, doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và nhóm yếu thế.
Đây cũng là điểm được PGS.TS. Lê Thanh Tâm, Viện Ngân hàng, Tài chính, Đại học Kinh tế Quốc dân lưu ý. Theo số liệu Global Findex 2025 được bà dẫn lại, tỷ lệ người từ 15 tuổi trở lên có tài khoản tại Việt Nam tăng từ 30,8% năm 2017 lên 70,6% năm 2024. Tỷ lệ người thực hiện hoặc nhận thanh toán số đạt 62,4%.
Tuy nhiên, việc có tài khoản và sử dụng thanh toán số nhiều hơn chưa đồng nghĩa các dịch vụ tài chính khác đã phát triển tương ứng. Theo bà Tâm, tín dụng và bảo hiểm vẫn là những lĩnh vực cần tiếp tục thúc đẩy.
An toàn trở thành yêu cầu song hành
Cùng với tốc độ tăng giao dịch, NHNN đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu bảo vệ người sử dụng.
Theo bà Nguyễn Thị Thu, ngành Ngân hàng đã hoàn thành làm sạch, đối chiếu sinh trắc học đối với 174,5 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân và 2,92 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức.
Hệ thống cảnh báo của ngành Ngân hàng đã phát đi khoảng 5,6 triệu lượt cảnh báo tới khách hàng. Sau cảnh báo, khoảng 1,9 triệu lượt giao dịch đã được tạm dừng hoặc hủy bỏ, với tổng số tiền được bảo vệ hơn 6.300 tỷ đồng.
Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà nhấn mạnh, an toàn, bảo mật, bảo vệ dữ liệu và quyền lợi người tiêu dùng phải được đặt ở vị trí trung tâm trong quá trình chuyển đổi số.
“Phát triển nhanh phải đi cùng bền vững; đổi mới đi cùng quản trị rủi ro; thuận tiện đi cùng an toàn và trách nhiệm”, Phó Thống đốc nhấn mạnh.
Theo NHNN, giai đoạn 2026-2030 sẽ không chỉ tập trung mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt về quy mô. Mục tiêu lớn hơn là đưa dịch vụ tài chính đến gần hơn với người dân và doanh nghiệp, đồng thời nâng chất lượng, mức độ an toàn và khả năng sử dụng thực chất các dịch vụ tài chính số.
