Ông Trump tung đòn thuế mới

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố các loại thuốc generic (được sản xuất thay thế biệt dược gốc sau khi hết hạn bằng sáng chế) nhập khẩu vào Mỹ sẽ được áp dụng mức thuế 0% trong hai năm, bắt đầu từ ngày 1/8, trước khi phải chịu mức thuế 100% từ tháng 8/2028 và tiếp tục tăng lên 200% một năm sau đó.

Theo ông Trump, lộ trình áp thuế theo từng giai đoạn được thiết kế nhằm tạo động lực để các nhà sản xuất thuốc generic chuyển hoạt động sản xuất về Mỹ.

Trong bài đăng trên mạng xã hội hôm thứ Ba (21/7), ông mô tả việc tăng thuế là "một hình thức xử phạt" đối với những doanh nghiệp không xây dựng nhà máy và cơ sở sản xuất tại Mỹ trong khoảng thời gian ân hạn.

Đối với các loại thuốc còn bản quyền và thuốc mang thương hiệu (branded drugs), chính sách thuế sẽ không thay đổi.

Trước đó, vào ngày 2/4, Tổng thống Trump đã áp mức thuế 100% đối với các sản phẩm dược phẩm còn bản quyền và nguyên liệu liên quan theo Mục 232, đồng thời miễn áp thuế đối với thuốc generic, thuốc sinh học tương tự (biosimilars) và các nguyên liệu liên quan.

Theo quy định này, các hãng dược quy mô lớn được gia hạn 120 ngày trước khi mức thuế 100% chính thức có hiệu lực. Trong khi đó, các doanh nghiệp dược nhỏ hơn - vốn phụ thuộc nhiều vào các đơn vị sản xuất theo hợp đồng - được hưởng thời gian chuyển tiếp 180 ngày trước khi chịu mức thuế tương tự.

Song song với chính sách thuế quan, hơn một chục tập đoàn dược phẩm lớn, trong đó có Eli Lilly, Pfizer và Novo Nordisk, đã đạt được các thỏa thuận với chính quyền Trump nhằm giảm giá cả các loại thuốc mới và thuốc đang lưu hành.

Những thỏa thuận này là một phần trong chính sách "quốc gia được ưu đãi nhất" (Most Favored Nation - MFN) của ông Trump, theo đó giá thuốc tại Mỹ sẽ được gắn với mức giá thấp hơn tại các thị trường nước ngoài. Đổi lại, các doanh nghiệp tham gia sẽ được miễn áp thuế trong vòng ba năm.

Chính quyền Trump đã sử dụng đồng thời công cụ thuế quan và chính sách định giá MFN để gây sức ép buộc các hãng dược không được bán thuốc cho người dân Mỹ với mức giá cao hơn so với bệnh nhân tại các quốc gia có thu nhập cao khác.

Chính sách mới được đánh giá sẽ có tác động đặc biệt lớn đối với Ấn Độ, quốc gia hiện cung cấp gần 50% tổng lượng thuốc generic được tiêu thụ tại thị trường Mỹ. Mỹ cũng là điểm đến của khoảng một phần ba tổng kim ngạch xuất khẩu dược phẩm của Ấn Độ, chủ yếu là các phiên bản giá rẻ của những loại thuốc phổ biến.

Trong khi đó, các doanh nghiệp Trung Quốc vẫn giữ vai trò thống lĩnh ở khâu cung ứng nguyên liệu dược phẩm hoạt tính (Active Pharmaceutical Ingredients - API), bao gồm các hoạt chất quan trọng như amoxicillin và heparin, vốn là nền tảng cho quá trình sản xuất nhiều loại thuốc trên toàn cầu.