Sân vận động 'già' nhất Hà Nội được hình thành từ thời Pháp thuộc, từng đón Bác Hồ đá bóng danh dự

Sân vận động Hàng Đẫy là một trong những công trình thể thao lâu đời và quen thuộc của Hà Nội. Đây là nơi diễn ra nhiều hoạt động thi đấu, sinh hoạt thể thao và chứng kiến không ít dấu mốc đáng nhớ của bóng đá Việt Nam.

Ít ai biết, trước khi trở thành sân vận động có quy mô lớn, khu vực này từng chỉ là một bãi đá bóng được hình thành từ những năm 1930.

Từ bãi đá bóng đến sân vận động Hàng Đẫy

Lịch sử sân Hàng Đẫy bắt đầu từ hoạt động của Trường Thể dục Hà Nội (Ecole d’Éducation Physique de Hanoï), sau đó gắn với Hội Thể dục Bắc Kỳ (Société d’Éducation Physique du Tonkin - SEPTO). Trong những năm đầu, địa điểm này được biết đến với các tên gọi như SEPTO hay bãi đá bóng Hàng Đẫy.

Khoảng năm 1948-1949, một số tài liệu ghi nhận sân còn có tên Colombon, đặt theo tên của ông Colombon, người giữ chức Chủ tịch Ủy ban Thể dục Bắc Kỳ thời điểm đó.

Đến năm 1951, sân mang tên Trịnh Văn Hội - đặt theo tên ông Trịnh Văn Hội, người từng giữ vai trò Giám đốc chuyên môn của Hội Thể dục Bắc Việt thời kỳ trước.

Công trình được khởi công năm 1957 và hoàn thành vào ngày 24/8/1958, chính thức mang tên sân vận động Hàng Đẫy.

Công trình khi đó có diện tích khoảng 21.844m2, sức chứa 25.000 chỗ ngồi, lớn hơn đáng kể so với sân SEPTO trước đây vốn chỉ rộng khoảng 19.738m2 và có khoảng 400 chỗ ngồi.

Trong ngày khánh thành, bác sĩ Trần Duy Hưng - Chủ tịch Hà Nội, khi ấy đã có bài phát biểu ghi nhận nỗ lực của đội ngũ thi công. Sân được hoàn thành với sự tham gia của hơn 100.000 ngày công từ người dân Thủ đô, trong đó có cả những em thiếu nhi trực tiếp trồng cỏ mặt sân. Công trình hoàn thành trước thời hạn 45 ngày, qua đó tiết kiệm khoảng 100 triệu đồng - con số đáng kể theo giá trị thời điểm năm 1958.

Nơi ghi dấu nhiều sự kiện lịch sử

Không chỉ là một công trình thể thao, khu vực sân Hàng Đẫy còn gắn với nhiều dấu mốc quan trọng của thể thao Việt Nam.

Ngày 8/3/1946, nơi đây ghi dấu một sự kiện đặc biệt. Thời điểm đó, sân còn có tên là SEPTO vinh dự đón Chủ tịch Hồ Chí Minh tới dự lễ khai mạc hội khỏe và xem trận bóng đá giữa đội Thanh niên Cứu quốc Hoàng Diệu và đội Vệ Quốc đoàn. Người đã thực hiện nghi thức đá quả bóng danh dự, mở màn trận đấu.

Hơn một thập kỷ sau, chiều 24/8/1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng nhiều lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quốc hội và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam dự lễ khánh thành sân vận động Hàng Đẫy sau khi công trình được xây dựng lại.

So với sân SEPTO trước đó, sân vận động mới được xem là một công trình thể thao quy mô lớn của Hà Nội trong thập niên 1950. Khán đài A có mái che, trải dài dọc một phần phố Trịnh Hoài Đức. Sân có hệ thống cửa ra vào, các phòng phục vụ vận động viên, trọng tài và huấn luyện viên.

Bên cạnh sân bóng đá, công trình còn được bố trí nhiều hạng mục phục vụ các môn thể thao khác như bóng rổ, bóng chuyền, nhảy cao, nhảy xa, ném tạ, ném đĩa... với quy mô được thiết kế theo tiêu chuẩn thể thao đương thời.

Trong quá trình tồn tại, sân Hàng Đẫy nhiều lần được sửa chữa và nâng cấp để đáp ứng yêu cầu thi đấu cũng như nhu cầu của khán giả.

Năm 1988, sân được đổi tên thành sân vận động Hà Nội. Tuy nhiên, tên gọi này không tồn tại lâu dài. Ngày 24/4/2003, UBND TP Hà Nội ban hành quyết định khôi phục tên gọi lịch sử Sân vận động Hàng Đẫy. Từ đó đến nay, công trình tiếp tục được biết đến với tên gọi này.

Đáng chú ý, trong thập niên 1990, sân trải qua nhiều đợt tu sửa, chỉnh trang. Một số hạng mục được đầu tư như hệ thống chiếu sáng, mặt sân và thảm nhựa đường chạy điền kinh. Khu vực khán đài cũng được cải tạo, bổ sung ghế ngồi, đồng hồ điện tử và bảng điện tử.

Các khán đài A, B, C, D tiếp tục được mở rộng, hoàn thiện, nâng khả năng phục vụ khán giả. Có thời điểm, sân Hàng Đẫy đón hơn 30.000 người trong một trận đấu.

Từ một bãi đá bóng hình thành cách đây gần một thế kỷ, sân Hàng Đẫy đã trải qua nhiều lần đổi tên, xây dựng và nâng cấp. Công trình không chỉ phản ánh quá trình phát triển của thể thao Thủ đô mà còn lưu giữ nhiều ký ức gắn với những giai đoạn quan trọng của thể thao Việt Nam.

Sau nhiều thập kỷ tồn tại, sân Hàng Đẫy vẫn là một địa điểm để lại nhiều ký ức trong đời sống thể thao Hà Nội, chứng kiến những trận đấu và khoảnh khắc đáng nhớ của nhiều thế hệ vận động viên, người hâm mộ.