Sầu riêng vào chính vụ, Chính phủ chốt gỡ khẩn 'nút thắt' mã số vùng trồng trước ngày 15/7

Chiều 8/7, tại trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp với các bộ, ngành liên quan nhằm tháo gỡ khó khăn trong hoạt động xuất khẩu nông sản.

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết việc sửa đổi Nghị định 38/2026/NĐ-CP là yêu cầu cấp bách khi nhiều quy định hiện hành không còn phù hợp với thực tiễn, khiến quá trình cấp mã số vùng trồng kéo dài, làm tăng chi phí.

Để khắc phục, Bộ đề xuất sửa đổi nghị định theo hướng ứng dụng mạnh công nghệ số, đơn giản hóa tối đa thủ tục hành chính, tăng cường phân cấp, chuyển từ cơ chế tiền kiểm sang hậu kiểm nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu quản lý và đáp ứng quy định của các thị trường nhập khẩu.

Một trong những nội dung đáng chú ý là toàn bộ quy trình cấp mới và cấp lại mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói sẽ được rà soát, cắt giảm thủ tục. Người dân và doanh nghiệp chỉ cần kê khai hồ sơ trực tuyến, không còn phải nộp hồ sơ giấy như hiện nay.

Theo Bộ, việc số hóa quy trình không chỉ giúp rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, giảm chi phí tuân thủ mà còn nâng cao hiệu quả quản lý thông qua hệ thống dữ liệu điện tử và làm rõ trách nhiệm của chính quyền địa phương.

Tuy nhiên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho rằng nếu chờ đến khi Nghị định 38 được sửa đổi hoàn tất vào tháng 9 thì sẽ không kịp đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết chỉ khoảng nửa tháng nữa, những lô sầu riêng đầu tiên của Đắk Lắk sẽ bắt đầu xuất khẩu, trong khi cao điểm mùa vụ kết thúc vào giữa tháng 9. Nếu thủ tục vẫn kéo dài, nguy cơ ảnh hưởng đến tiến độ xuất khẩu là rất lớn.

Vì vậy, Bộ kiến nghị Chính phủ ban hành ngay một Nghị quyết về đơn giản hóa thủ tục hành chính đối với mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói để tạo cơ sở pháp lý triển khai ngay các giải pháp cấp bách trong thời gian chờ sửa đổi nghị định.

Theo đề xuất, Nghị quyết sẽ sửa đổi căn bản phương thức cấp mã số, đơn giản hóa biểu mẫu, cắt giảm tối đa hồ sơ nhưng vẫn bảo đảm đầy đủ thông tin phục vụ quản lý và truy xuất nguồn gốc.

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đánh giá xuất khẩu nông, lâm, thủy sản tiếp tục là điểm sáng của nền kinh tế trong 6 tháng đầu năm 2026. Tuy nhiên, nhiều vướng mắc về cơ chế, thủ tục đang làm giảm hiệu quả xuất khẩu, trong đó có những bất cập phát sinh từ quá trình thực hiện Nghị định 38.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ là phải khẩn trương tháo gỡ các điểm nghẽn, trước mắt là đối với mặt hàng sầu riêng của khu vực Tây Nguyên.

"Không được để nông sản của người dân đến vụ thu hoạch nhưng bị ùn ứ, không xuất khẩu được do sự chậm trễ trong cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, hoạt động kiểm nghiệm hoặc vì thủ tục hành chính còn rườm rà", Phó Thủ tướng yêu cầu.

Trên cơ sở đó, Phó Thủ tướng thống nhất thực hiện trình tự, thủ tục rút gọn để sửa đổi toàn diện Nghị định 38, phấn đấu hoàn thành trong tháng 9/2026.

Đồng thời, để xử lý ngay các khó khăn trước mắt, Chính phủ thống nhất chủ trương ban hành Nghị quyết về đơn giản hóa thủ tục hành chính đối với mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói. Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao tiếp thu ý kiến các bộ, ngành, hoàn thiện dự thảo và trình Chính phủ xem xét, ban hành chậm nhất vào ngày 15/7.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, đặc biệt tại khu vực Tây Nguyên, trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm về công tác quản lý, cấp mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói, bảo đảm đáp ứng yêu cầu xuất khẩu.

Bên cạnh đó, Bộ Công Thương được giao tiếp tục theo dõi sát các thay đổi về quy định nhập khẩu của các thị trường lớn như Trung Quốc, Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu, Nhật Bản và Hàn Quốc, đồng thời tăng cường cảnh báo sớm để doanh nghiệp chủ động thích ứng.

Chính phủ cũng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ Công Thương tiếp tục mở rộng thị trường xuất khẩu, đồng thời hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật nhằm nâng cao chất lượng, năng lực cạnh tranh và phát triển xuất khẩu nông sản theo hướng bền vững.