VPBankS: Cơ chế mới từ NHNN tạo dư địa tăng trưởng tín dụng, cũng ảnh hưởng tới hệ số an toàn vốn (CAR) và quản trị rủi ro
VPBankS cho rằng Thông tư 25 của NHNN sẽ tạo thêm dư địa tăng trưởng tín dụng, đồng thời tác động tích cực tới một số nhóm ngân hàng.
Thông tư 25/2026/TT-NHNN được kỳ vọng sẽ tạo thêm dư địa tăng trưởng tín dụng cho hệ thống ngân hàng thông qua việc nới một số tỷ lệ thanh khoản, đồng thời hỗ trợ các ngân hàng giảm áp lực huy động vốn và mở rộng khả năng tài trợ các dự án trọng điểm. Đây là nhận định trong báo cáo ngành ngân hàng vừa được Chứng khoán VPBank (VPBankS) công bố.
Nới tỷ lệ thanh khoản, giảm áp lực huy động vốn cho ngân hàng
Theo VPBankS, ngày 22/6, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã ban hành Thông tư số 25/2026/TT-NHNN sửa đổi một số quy định tại Thông tư 22/2019/TT-NHNN. Điểm đáng chú ý là nâng tỷ lệ tối đa sử dụng nguồn vốn ngắn hạn để cho vay trung và dài hạn từ 30% lên 40%, đồng thời bổ sung 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào mẫu số khi tính tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR).
Ngoài ra, NHNN cũng cho phép các ngân hàng thương mại được loại trừ dư nợ cấp tín dụng đối với một số dự án cụ thể khi tính hạn mức tăng trưởng tín dụng hằng năm.
Theo VPBankS, việc nâng trần tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn là tín hiệu cho thấy cơ quan quản lý đang ưu tiên hỗ trợ khả năng cung ứng vốn của hệ thống ngân hàng trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng ở mức cao.
Công ty chứng khoán cho rằng, quy định mới giúp các ngân hàng tận dụng tốt hơn nguồn vốn hiện hữu để tài trợ các khoản vay kỳ hạn dài, qua đó giảm áp lực huy động vốn dài hạn, đặc biệt khi tín dụng đang tăng nhanh hơn huy động.
VPBankS nhận định, động thái này sẽ góp phần hạ nhiệt áp lực lên lãi suất huy động kỳ hạn dài, hỗ trợ các ngân hàng kiểm soát chi phí vốn và giảm sức ép lên biên lãi ròng (NIM) trong nửa cuối năm. Đồng thời, việc nới trần cũng giúp mặt bằng lãi suất huy động bớt căng thẳng hơn.
Một điểm thay đổi khác được VPBankS đánh giá tích cực là việc bổ sung 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào công thức tính LDR.
Theo đơn vị phân tích, quy định này giúp cải thiện tỷ lệ LDR tại những ngân hàng đang nắm giữ lượng lớn tiền gửi Kho bạc Nhà nước. Nhóm hưởng lợi rõ nét nhất là các ngân hàng quốc doanh như Vietcombank, BIDV và VietinBank do đang nắm gần 90% lượng tiền gửi Kho bạc Nhà nước trong hệ thống. Nhờ đó, các ngân hàng này có thêm dư địa mở rộng tín dụng mà không cần đẩy mạnh huy động trên thị trường 1.
Mở rộng dư địa tín dụng cho dự án lớn, tác động sẽ phân hóa giữa các ngân hàng
VPBankS cho biết, tỷ trọng cho vay trung và dài hạn của toàn hệ thống đã tăng liên tục từ quý I/2024 đến quý I/2026, phản ánh nhu cầu vốn dài hạn vẫn ở mức cao.
Theo đánh giá của công ty chứng khoán, Thông tư 25 sẽ hỗ trợ trực tiếp các lĩnh vực có nhu cầu vốn trung và dài hạn lớn như bất động sản dự án, hạ tầng, năng lượng, khu công nghiệp và xây dựng nhà máy. Đây cũng là những lĩnh vực phù hợp với định hướng thúc đẩy đầu tư công, đầu tư tư nhân và mục tiêu tăng trưởng GDP trong năm 2026.
Tuy nhiên, VPBankS lưu ý tác động của chính sách sẽ không đồng đều giữa các ngân hàng. Những tổ chức tín dụng có nền tảng vốn vững, hệ số an toàn vốn cao, chất lượng tài sản ổn định và năng lực thẩm định dự án tốt sẽ tận dụng cơ hội hiệu quả hơn.
Trong khi đó, các ngân hàng có bộ đệm vốn mỏng hoặc tỷ lệ nợ xấu cao vẫn sẽ gặp khó khăn trong việc đẩy mạnh tăng trưởng tín dụng dù các quy định đã được nới lỏng.
Bên cạnh đó, NHNN cũng ban hành văn bản cho phép các ngân hàng thương mại được loại trừ dư nợ phát sinh mới của 18 dự án thuộc các tập đoàn Vingroup, Sun Group và Masterise khỏi hạn mức tăng trưởng tín dụng hằng năm.
Theo VPBankS, cơ chế này tạo điều kiện để các ngân hàng tham gia tài trợ các dự án quy mô lớn mà không làm thu hẹp dư địa tín dụng dành cho khách hàng thông thường, đồng thời góp phần gia tăng nhu cầu tín dụng trung và dài hạn của toàn hệ thống.
Công ty chứng khoán đánh giá, nhóm hưởng lợi chủ yếu là các ngân hàng quốc doanh nhờ quy mô vốn lớn, năng lực hợp vốn và kinh nghiệm tài trợ các dự án trọng điểm. Các ngân hàng thương mại như Techcombank, MB, VPBank và HDBank cũng có thể hưởng lợi nhờ sở hữu tệp khách hàng doanh nghiệp lớn, khẩu vị tín dụng cao và năng lực cấu trúc các khoản vay dự án.
Dù vậy, VPBankS cho rằng các khoản vay này vẫn được ghi nhận trên bảng cân đối kế toán, qua đó có thể ảnh hưởng đến hệ số an toàn vốn (CAR) và làm gia tăng rủi ro tập trung. Vì vậy, mức độ hưởng lợi sẽ phụ thuộc vào năng lực quản trị rủi ro của từng ngân hàng.
