Bộ Công Thương làm rõ việc doanh nghiệp được tự quyết giá xăng dầu
Đây là nghị định có tác động sâu rộng đến đời sống người dân, hoạt động sản xuất, kinh doanh và xã hội.
Chiều 7/10, tại họp báo thường kỳ do Bộ Công Thương tổ chức, đại diện Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) đã thông tin về một số nội dung đáng chú ý trong dự thảo Nghị định về kinh doanh xăng dầu đang được hoàn thiện để trình Chính phủ.
Bà Nguyễn Thúy Hiền, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho biết dự thảo Nghị định về kinh doanh xăng dầu đã được xây dựng trong khoảng hai năm.
Đây là nghị định có phạm vi tác động sâu rộng đến đời sống người dân, hoạt động sản xuất, kinh doanh và xã hội. Đến nay, dự thảo đã 4 lần lấy ý kiến các thành viên Chính phủ.
Bộ Công Thương hiện tiếp tục thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, lấy ý kiến các đối tượng liên quan để hoàn thiện dự thảo trước khi trình Chính phủ.
Liên quan đến công cụ kiểm soát, giám sát quá trình hình thành giá xăng dầu, bà Nguyễn Thúy Hiền cho biết mục tiêu xuyên suốt khi xây dựng dự thảo Nghị định là bảo đảm giá xăng dầu bám sát cơ chế thị trường, đồng thời có sự quản lý của Nhà nước.

Theo dự thảo, doanh nghiệp sẽ được trao quyền quyết định giá và xác định giá bán dựa trên công thức do Nhà nước quy định.
Một trong những công cụ giám sát của Nhà nước là yêu cầu doanh nghiệp kê khai các yếu tố cấu thành giá, đồng thời giải trình những biến động khi điều chỉnh giá với cơ quan quản lý nhà nước.
Việc kê khai sẽ được thực hiện trên hệ thống cơ sở dữ liệu về giá do Bộ Công Thương xây dựng và áp dụng trên phạm vi cả nước.
Theo bà Hiền, hệ thống này được thiết kế với chức năng cảnh báo các yếu tố bất thường. Qua đó, cơ quan quản lý nhà nước, bao gồm Bộ Công Thương và các Sở Công Thương, có thể theo dõi, kiểm tra và giám sát khi doanh nghiệp quyết định hoặc điều chỉnh giá bán.
Về tần suất cũng như biên độ điều chỉnh giá, bà Hiền cho biết mỗi lần thay đổi giá, doanh nghiệp phải có căn cứ cụ thể. Theo định hướng của dự thảo, Nhà nước sẽ không điều hành giá hoàn toàn như hiện nay, mà doanh nghiệp sẽ dựa trên chi phí kinh doanh thực tế và các lô hàng mua bán thực tế để xác định giá.
Doanh nghiệp có thể điều chỉnh giá phù hợp với hoạt động kinh doanh, song vẫn phải thực hiện kê khai với cơ quan nhà nước.
Tuy nhiên, việc điều chỉnh giá phải dựa trên các yếu tố cụ thể. Chẳng hạn, doanh nghiệp phải giải trình được sự thay đổi của một trong những yếu tố cấu thành giá như chi phí đầu vào, nguồn hàng hoặc chi phí định mức.
Ngoài ra, trong nhóm các yếu tố hình thành giá, Nhà nước vẫn quy định một yếu tố chi phí định mức để doanh nghiệp đưa vào công thức tính giá.
Trường hợp Nhà nước triển khai các biện pháp bình ổn giá xăng dầu, doanh nghiệp cũng phải căn cứ vào những biện pháp này để thực hiện điều chỉnh giá.