Chỉ số ít được nhắc tới cho thấy kinh tế Việt Nam sắp vượt Thái Lan ngay trong 2026
Dự báo kinh tế Việt Nam có thể đứng thứ 22 toàn cầu, vượt Thái Lan, trở thành nền kinh tế lớn thứ hai Đông Nam Á từ năm 2026 nếu xét theo chỉ số này.
Kinh tế Việt Nam có thể trở thành nền kinh tế lớn thứ hai Đông Nam Á từ năm 2026 nếu xét theo GDP sức mua tương đương (GDP PPP). Theo ông Đỗ Cao Bảo, Thành viên HĐQT Tập đoàn FPT, việc chỉ công bố GDP danh nghĩa như hiện nay chưa phản ánh đầy đủ vị thế của Việt Nam trên bản đồ kinh tế thế giới.
Chia sẻ trong talkshow do VTC News thực hiện, ông Bảo cho biết, các tổ chức kinh tế lớn trên thế giới, trong đó có Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), đều sử dụng đồng thời hai thước đo là GDP danh nghĩa và GDP theo sức mua tương đương (GDP PPP) khi đánh giá quy mô các nền kinh tế. Hai chỉ số này phản ánh những khía cạnh khác nhau nhưng bổ sung cho nhau về bức tranh kinh tế của mỗi quốc gia.
Kinh tế Việt Nam sẽ vượt Thái Lan, lớn thứ hai ASEAN ?
Dẫn số liệu của IMF, ông Bảo cho biết nếu xét theo GDP danh nghĩa, quy mô kinh tế Việt Nam năm 2025 vẫn thấp hơn Thái Lan và phải đến năm 2029 mới được dự báo vượt quốc gia này. Tuy nhiên, nếu tính theo GDP PPP, Việt Nam năm 2025 đạt 1.838 tỷ USD, trong khi Thái Lan đạt 1.881 tỷ USD, tức chênh lệch chỉ khoảng 38 tỷ USD.
IMF dự báo đến năm 2026, GDP PPP của Việt Nam sẽ đạt 2.025 tỷ USD, vượt mức 1.964 tỷ USD của Thái Lan, qua đó đưa Việt Nam trở thành nền kinh tế lớn thứ hai Đông Nam Á, chỉ đứng sau Indonesia với quy mô 5.230 tỷ USD. Việt Nam cũng là quốc gia duy nhất ngoài Indonesia vượt mốc 2.000 tỷ USD theo thước đo này.
Trong khi đó, nếu nhìn dưới góc độ GDP danh nghĩa, quy mô kinh tế Việt Nam năm 2025 ước đạt khoảng 514 tỷ USD, xếp thứ 32 thế giới. Nhưng nếu tính theo GDP PPP, quy mô nền kinh tế đạt khoảng 1.838 tỷ USD, đứng thứ 22 toàn cầu.
Theo dự báo của IMF, đến năm 2031, GDP PPP của Việt Nam sẽ cao hơn Thái Lan hơn 500 tỷ USD, bỏ xa Malaysia và Philippines, qua đó củng cố vị thế nền kinh tế lớn thứ hai ASEAN.
Ông Đỗ Cao Bảo cho rằng nếu xét theo GDP PPP, khoảng cách giữa Việt Nam với các quốc gia khác không lớn như cách nhìn từ GDP danh nghĩa. Ông lấy ví dụ, tại Mỹ, thu nhập 3.000 USD được xem là mức rất thấp, thậm chí có thể thuộc nhóm người vô gia cư, nhưng tại Việt Nam, mức thu nhập này vẫn có thể mang lại cuộc sống khá sung túc.
Theo ông, nếu thu nhập của người Việt Nam là 5.000 USD và người Mỹ là 94.000 USD thì mức chênh lệch danh nghĩa lên tới 18 lần. Tuy nhiên, cách so sánh này chưa phản ánh đúng bản chất bởi chi phí sinh hoạt tại Mỹ cao hơn đáng kể, có những dịch vụ đắt gấp hàng chục lần Việt Nam. Xét tổng thể, giá cả tại Việt Nam có thể thấp hơn Mỹ khoảng 3,8 lần, do đó thu nhập 94.000 USD ở Mỹ tương đương khoảng 19.000 USD tại Việt Nam, chứ không phải 5.000 USD.
Theo ông Bảo, GDP PPP phản ánh sát thực tế hơn về mức sống, năng suất lao động và sức mua của người dân. Khác với GDP danh nghĩa - thước đo tổng giá trị hàng hóa và dịch vụ cuối cùng quy đổi sang một loại tiền tệ chung, thường là USD, GDP PPP loại bỏ tác động của chênh lệch giá cả giữa các quốc gia và đo lường khả năng mua sắm thực tế của người dân.
Ông cũng nhấn mạnh GDP PPP không phải là khái niệm mới. Chỉ số này ra đời trước GDP danh nghĩa nhưng do việc tính toán phức tạp và tốn nhiều công sức nên ít được nhắc đến hơn. Trong khi đó, GDP danh nghĩa được tính đơn giản hơn nên phổ biến trong truyền thông.
GDP PPP phản ánh quy mô kinh tế, nhưng chưa đồng nghĩa mức sống đã vượt Thái Lan
Những dự báo gần đây của IMF cũng cho thấy Việt Nam là nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất trong nhóm sáu nền kinh tế lớn của Đông Nam Á gồm Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam. Đến năm 2031, quy mô GDP PPP của Việt Nam được dự báo đạt gần 46% quy mô của Indonesia, tăng mạnh so với mức tương đương khoảng 39% vào năm 2026.
Việt Nam cũng ngày càng nới rộng khoảng cách về quy mô kinh tế với Singapore. Đến năm 2031, GDP PPP của Việt Nam được dự báo cao gấp hơn 2,2 lần "đảo quốc sư tử", phản ánh lợi thế về quy mô dân số và tốc độ tăng trưởng. Tuy nhiên, Singapore vẫn duy trì vị trí dẫn đầu khu vực về thu nhập bình quân đầu người.
Trong nước, một lãnh đạo Cục Thống kê, Bộ Tài chính trước đó cũng đã cho biết kết quả ước tính của cơ quan này ghi nhận quy mô GDP của Việt Nam theo PPP năm 2025 đạt khoảng 1.885 tỷ USD, cao hơn mức khoảng 1.881 tỷ USD của Thái Lan theo công bố của IMF. Như vậy, xét theo PPP, quy mô kinh tế Việt Nam đã ở trạng thái tiệm cận và vượt Thái Lan khoảng 4 tỷ USD.
Trên cơ sở giả định tăng trưởng kinh tế Việt Nam giai đoạn 2026-2030 đạt bình quân 10%, tỷ giá VND/USD tăng khoảng 2% và tỷ giá PPP không biến động lớn, Cục Thống kê dự báo GDP PPP của Việt Nam năm 2026 có thể đạt khoảng 2.099 tỷ USD, cao hơn khoảng 135 tỷ USD so với mức 1.964 tỷ USD của Thái Lan. Theo cơ quan này, Việt Nam có khả năng vượt và duy trì khoảng cách nhất định so với Thái Lan theo PPP từ năm 2026.
Tuy nhiên, các chuyên gia cũng lưu ý việc vượt Thái Lan về quy mô GDP PPP không đồng nghĩa Việt Nam đã vượt nước này về trình độ phát triển kinh tế hay mức sống của người dân. Khi so sánh đời sống người dân, GDP bình quân đầu người danh nghĩa hoặc GDP bình quân đầu người theo PPP mới là chỉ tiêu phù hợp hơn.
Theo số liệu năm 2024, GDP bình quân đầu người danh nghĩa của Thái Lan đạt gần 7.350 USD, cao hơn mức gần 4.720 USD của Việt Nam. Nếu tính theo PPP, thu nhập bình quân đầu người của Thái Lan đạt hơn 24.710 USD, trong khi của Việt Nam là 16.385 USD. Một trong những nguyên nhân tạo ra chênh lệch này là Việt Nam có quy mô dân số hơn 100 triệu người, cao hơn đáng kể so với khoảng 70 triệu dân của Thái Lan.
Những dữ liệu này cho thấy việc mở rộng quy mô GDP là một dấu mốc đáng chú ý trong tiến trình phát triển của nền kinh tế. Song song với đó, trọng tâm trong giai đoạn tới sẽ là tiếp tục nâng cao thu nhập bình quân đầu người, cải thiện năng suất lao động và củng cố nền tảng tăng trưởng bền vững, qua đó từng bước nâng cao chất lượng sống của người dân.
