Chính phủ đề xuất phân quyền chưa từng có cho TPHCM và các đô thị đặc biệt

Trao thêm quyền cho TPHCM và các đô thị đặc biệt

Sáng 7/8, thay mặt Chính phủ, Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình Quốc hội tờ trình dự án Luật Phát triển đô thị.

Bộ trưởng cho biết, dự thảo luật gồm 5 chương, 66 điều, tập trung vào hai nhóm chính sách lớn. Trong đó, điểm nhấn là đẩy mạnh phân quyền cho các thành phố là đô thị đặc biệt và xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù để thúc đẩy phát triển nhóm đô thị này.

Cụ thể, dự thảo mở rộng thẩm quyền của chính quyền đô thị đặc biệt trong việc xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật để quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành và xử lý các vấn đề đặc thù phát sinh từ thực tiễn quản lý, phát triển đô thị.

Song song với việc mở rộng thẩm quyền, cơ chế phân quyền cũng được thiết kế đồng bộ với hệ thống giám sát, thanh tra, kiểm tra và trách nhiệm giải trình nhằm bảo đảm việc thực hiện đúng quy định, giữ vững tính thống nhất của hệ thống pháp luật.

Dự thảo cũng đặt mục tiêu cải cách mạnh thủ tục hành chính, cho phép điều chỉnh quy trình và thẩm quyền giải quyết theo hướng đơn giản, thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp.

Đây cũng được kỳ vọng sẽ là cơ sở pháp lý để phát triển các lĩnh vực đóng vai trò động lực tăng trưởng như trung tâm tài chính quốc tế, logistics, kinh tế biển, giáo dục, y tế, du lịch; đồng thời thu hút nhà đầu tư chiến lược và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Một điểm đáng chú ý khác là Chính phủ đề xuất thiết lập cơ chế kiểm soát quyền lực chặt chẽ thông qua thanh tra, kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình. Dự thảo cũng bổ sung quy định khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung, đồng thời xử lý nghiêm các hành vi tham nhũng, trục lợi và lạm dụng chính sách.

Quốc hội đồng tình nhưng đề nghị làm rõ phạm vi áp dụng

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết cơ quan thẩm tra thống nhất với sự cần thiết ban hành Luật Phát triển đô thị.

Ủy ban cũng tán thành định hướng xây dựng đây là đạo luật khung về phân quyền, trong đó Quốc hội phân quyền trực tiếp, ổn định và triệt để cho chính quyền TPHCM cũng như các thành phố được công nhận là đô thị đặc biệt.

Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ tiếp tục làm rõ phạm vi áp dụng các cơ chế, chính sách của luật nhằm tránh tình trạng mở rộng đối tượng áp dụng nhưng chưa có cơ chế quản lý, kiểm soát tương ứng.

Theo Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, nếu cần mở rộng phạm vi áp dụng thì phải được quy định ngay trong luật hoặc nghiên cứu bổ sung tại các luật chuyên ngành có liên quan.

Bên cạnh đó, cơ quan thẩm tra cũng nhất trí với chủ trương phân quyền mạnh hơn cho địa phương, song đề nghị xác định rõ nguyên tắc và giới hạn để Chính phủ quy định phạm vi vận dụng các cơ chế đặc thù; đồng thời thiết kế đầy đủ cơ chế kiểm soát quyền lực, trách nhiệm giải trình nhằm bảo đảm công khai, minh bạch và thống nhất trong quá trình tổ chức thi hành luật.