Chốt quy định mới về thu hồi nhà đất: 15 ngày lập hồ sơ, 10 ngày thông báo, 15 ngày ra quyết định, áp dụng địa phương nào?
Quy định mới về thu hồi nhà đất nêu rõ thời hạn lập hồ sơ, thông báo và ra quyết định, áp dụng tại một địa phương cụ thể.

TP.HCM quy định trình tự thu hồi nhà đất do cơ quan Trung ương quản lý
Ngày 22/9, tại Kỳ họp thứ năm (Kỳ họp chuyên đề), HĐND TP.Hồ Chí Minh đã thông qua Nghị quyết quy định trình tự, thủ tục, thẩm quyền thu hồi cơ sở nhà, đất trên địa bàn Thành phố do cơ quan Trung ương quản lý khi có căn cứ thu hồi đất theo quy định của pháp luật về đất đai.
Việc ban hành Nghị quyết nhằm cụ thể hóa các nội dung được giao tại điểm a khoản 2 Điều 37 của Luật Phát triển đô thị, qua đó tạo cơ sở pháp lý để tổ chức thực hiện thống nhất, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai và tránh chồng chéo.
Nghị quyết cũng hướng đến đẩy mạnh phân quyền, phân cấp gắn với trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong quá trình tổ chức thực hiện, đáp ứng yêu cầu phát triển đô thị và nông thôn theo hướng hiện đại, bền vững.
Theo đó, việc quy định cụ thể trình tự, thủ tục thu hồi được kỳ vọng góp phần rút ngắn thời gian thực hiện các thủ tục về đất đai, nâng cao tính chủ động của chính quyền Thành phố trong quản lý và tổ chức thực hiện công tác quản lý nhà nước về đất đai phù hợp với đặc trưng của Thành phố.
Qua đó, TP.HCM có cơ sở tạo quỹ đất và môi trường thuận lợi để thu hút đầu tư, khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai và phát triển kinh tế - xã hội, đáp ứng yêu cầu phát triển của Thành phố trong giai đoạn mới.
Nghị quyết đồng thời tạo cơ sở pháp lý rõ ràng, thống nhất để cơ quan nhà nước, người sử dụng đất và các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan biết và thực hiện theo trình tự, thủ tục. Các quy định cũng làm rõ quy trình, thành phần hồ sơ và cơ chế phối hợp để cơ quan, đơn vị có thẩm quyền giải quyết công việc kịp thời, đúng quy định.
Nội dung Nghị quyết xuất phát từ yêu cầu thực tiễn quản lý của TP.HCM, bảo đảm phù hợp với tính chất của đô thị đặc biệt; nâng cao tính chủ động, linh hoạt trong công tác quản lý nhà nước về đất đai, quy hoạch đô thị và quy hoạch nông thôn. Đồng thời, việc tổ chức thực hiện phải bảo đảm công khai, minh bạch, khả thi và thuận lợi.
UBND TP.HCM có thẩm quyền ban hành quyết định thu hồi
Theo Nghị quyết, đối tượng áp dụng gồm UBND Thành phố, UBND cấp xã, Chủ tịch UBND cấp xã; các cơ quan, tổ chức, đơn vị thuộc phạm vi quản lý của UBND Thành phố; cơ quan, đơn vị Trung ương quản lý, sử dụng cơ sở nhà, đất trên địa bàn Thành phố và các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan.
Về thẩm quyền, UBND Thành phố có trách nhiệm ban hành thông báo thu hồi và quyết định thu hồi cơ sở nhà, đất. Trong trường hợp người sử dụng cơ sở nhà, đất không chấp hành, Chủ tịch UBND cấp xã ban hành quyết định cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi.
Việc thu hồi phải bảo đảm phù hợp với chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; không ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh; đồng thời bảo đảm tiết kiệm, chống lãng phí trong quản lý, khai thác tài sản công.
Sau khi thu hồi, các cơ sở nhà, đất được sử dụng phục vụ phát triển hạ tầng, nhà ở xã hội, công trình công cộng và tạo nguồn lực đầu tư phát triển.
Quy định cụ thể hồ sơ, trình tự thu hồi nhà đất
Nghị quyết quy định thời gian thực hiện trình tự, thủ tục thu hồi được tính từ ngày cơ quan có thẩm quyền nhận đủ hồ sơ, văn bản hoặc kết luận thanh tra, kiểm tra hợp lệ.
Đối với trường hợp thu hồi do vi phạm pháp luật về đất đai, cơ quan, người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính có văn bản kiến nghị thu hồi đối với trường hợp đã bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai nhưng người sử dụng đất vẫn tiếp tục vi phạm.
Trường hợp không phải xử phạt vi phạm hành chính, cơ quan thanh tra, kiểm tra có thẩm quyền gửi kết luận thanh tra, kiểm tra đến Sở Nông nghiệp và Môi trường.
Đối với các trường hợp chấm dứt việc sử dụng đất theo pháp luật, tự nguyện trả lại đất, có nguy cơ đe dọa tính mạng con người hoặc không còn khả năng tiếp tục sử dụng đất, cơ quan có thẩm quyền hoặc người sử dụng cơ sở nhà, đất gửi văn bản kiến nghị cùng các giấy tờ liên quan đến Sở Nông nghiệp và Môi trường.
Tùy từng trường hợp, hồ sơ có thể gồm quyết định giao đất, quyết định cho thuê đất, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, văn bản chấm dứt dự án đầu tư, văn bản tự nguyện trả lại cơ sở nhà, đất hoặc văn bản của cơ quan có thẩm quyền xác định tình trạng ô nhiễm môi trường, sạt lở, sụt lún, ảnh hưởng bởi thiên tai.
Trong thời hạn không quá 15 ngày kể từ ngày nhận được kiến nghị hoặc kết luận hợp lệ, Sở Nông nghiệp và Môi trường lập hồ sơ thu hồi cơ sở nhà, đất trình UBND Thành phố. Hồ sơ gồm tờ trình về việc thu hồi, dự thảo thông báo thu hồi, dự thảo quyết định thu hồi và các hồ sơ, văn bản liên quan.
Sau khi nhận hồ sơ, trong thời hạn 10 ngày, UBND Thành phố có trách nhiệm thông báo thu hồi cơ sở nhà, đất cho người có cơ sở nhà, đất bị thu hồi, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, nếu có.
Hết thời hạn thông báo thu hồi, trong thời hạn 15 ngày, UBND Thành phố ban hành quyết định thu hồi cơ sở nhà, đất và chỉ đạo tổ chức thực hiện quyết định.
Thời gian thực hiện thủ tục không tính thời gian niêm yết công khai thông báo, đăng tin trên các phương tiện thông tin đại chúng theo quy định của pháp luật; thời gian đo đạc, lập bản đồ địa chính, trích đo thửa đất khu vực dự kiến thu hồi.