Đề xuất xây 2 nhà máy điện công suất 1.650 MW, cung cấp khí đốt trong 20 năm để 'giải cứu' hệ thống điện nước láng giềng
Qatar đang đề xuất một gói đầu tư quy mô lớn nhằm cải tổ ngành điện Lebanon, trong đó có kế hoạch xây 2 nhà máy điện khí mới trong vòng 3 năm và ký hợp đồng cung cấp LNG kéo dài 20 năm.
Theo tài liệu Reuters tiếp cận được, chương trình mang tên National Integrated Energy Investment Program bao gồm điện khí, nhập khẩu và tái hóa khí LNG, năng lượng tái tạo, pin lưu trữ và kết nối điện khu vực.
Đề xuất hiện vẫn cần được chính phủ Qatar và Lebanon phê duyệt, đồng thời có thể tiếp tục được điều chỉnh. Nếu các thủ tục diễn ra nhanh chóng, thời gian triển khai toàn bộ chương trình được ước tính khoảng 3 năm.
Hai nhà máy điện khí tổng công suất 1.650 MW
Theo kế hoạch, Qatar sẽ tham gia xây dựng 2 nhà máy điện chu trình hỗn hợp tại Deir Ammar ở miền Bắc Lebanon và Zahrani ở miền Nam.
Mỗi nhà máy có công suất 825MW, đưa tổng công suất mới lên 1.650MW.
Song song với đó, QatarEnergy dự kiến ký hợp đồng cung cấp LNG trong 20 năm.
Nguồn khí sẽ được đưa vào Lebanon thông qua 2 kênh. Một phần đi qua kho nổi và trạm tái hóa khí có công suất khoảng 3,5 triệu m³/ngày. Phần còn lại dự kiến đi qua tuyến Arab Gas Pipeline qua Syria, với công suất khoảng 4,5 triệu m³/ngày.
Ngoài điện khí, chương trình còn đề xuất phát triển thêm 800 MW điện mặt trời, 440 MW điện gió, hệ thống pin lưu trữ và nhập khẩu điện từ Syria.
Giai đoạn đầu, Lebanon có thể nhập khoảng 300 MW điện qua 2 tuyến kết nối riêng biệt.
Không dùng vốn ngân sách ngay từ đầu
Một điểm đáng chú ý là kế hoạch được thiết kế theo hướng huy động vốn tư nhân và tài trợ dự án, thay vì yêu cầu Lebanon phải bỏ vốn ngân sách ngay từ đầu.
Tuy nhiên, nghĩa vụ thanh toán và cơ chế bảo lãnh vẫn phải tiếp tục đàm phán.
Qatar từ lâu là một trong những đối tác tài chính và chính trị quan trọng của Lebanon, từng nhiều lần hỗ trợ nước này trong các giai đoạn khủng hoảng.
Tuần trước, Thủ tướng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman al-Thani đã tới Lebanon và công khai cam kết hỗ trợ phục hồi ngành điện, dù khi đó chưa nêu chi tiết.
Lebanon nhiều năm chỉ có điện vài giờ mỗi ngày
Ngành điện là một trong những nút thắt lớn nhất của nền kinh tế Lebanon.
Sau nội chiến 1975-1990, lĩnh vực này đã góp phần làm tăng nợ công thêm hàng chục tỷ USD nhưng vẫn không thể cung cấp điện liên tục 24/7.
Hiện công ty điện lực quốc doanh Lebanon chỉ cung cấp điện trong vài giờ mỗi ngày ở nhiều khu vực. Phần thời gian còn lại, người dân và doanh nghiệp phải phụ thuộc vào máy phát diesel tư nhân với chi phí cao.
Tình trạng này khiến nhiều khu vực ở Beirut thường xuyên xuất hiện một lớp khói xám vàng do khí thải từ máy phát điện.
Nhiều kế hoạch cải tổ ngành điện Lebanon đã được đưa ra trong nhiều năm nhưng liên tục trì hoãn do tranh cãi chính trị và lợi ích đan xen trong lĩnh vực nhiên liệu và năng lượng.
Nhiều kế hoạch trước đây từng thất bại
Lebanon không thiếu các đề án cải tổ ngành điện, nhưng nhiều kế hoạch trước đây đã bị đình trệ vì bất đồng chính trị và lợi ích đan xen trong ngành nhiên liệu và năng lượng.
Đó cũng là lý do đề xuất của Qatar dù quy mô lớn vẫn chưa chắc chắn sẽ được triển khai đúng tiến độ.
Kế hoạch mới xuất hiện trong bối cảnh Qatar đang mở rộng hiện diện trong lĩnh vực năng lượng ở Syria.
Tập đoàn Power International Holding của Qatar đã giành các hợp đồng liên quan tới 5.000 MW công suất phát điện tại Syria, cùng các dự án khai thác dầu khí và đường ống.
Nếu kế hoạch tại Lebanon được thông qua, Qatar sẽ tiếp tục củng cố vai trò trong hệ thống năng lượng khu vực, đồng thời giúp Lebanon giảm phụ thuộc vào máy phát diesel và cải thiện nguồn cung điện vốn kéo dài trong tình trạng thiếu hụt nhiều năm.
