Đừng chủ quan khi tay chân lạnh buốt, đó có thể là dấu hiệu của các bệnh lý nghiêm trọng, đặc biệt phụ nữ sau 40 tuổi càng nên cẩn thận
Bàn tay, bàn chân lạnh không chỉ là cảm giác khó chịu mà còn có thể là “lời cảnh báo” sớm của nhiều bệnh lý nguy hiểm.
Vào mùa đông, cảm giác lạnh tay chân thường được xem là phản ứng tự nhiên của cơ thể trước thời tiết giá rét. Tuy nhiên, với không ít người, đặc biệt là phụ nữ sau tuổi 40, tình trạng tay chân lạnh kéo dài dù đã giữ ấm đầy đủ lại không đơn thuần do nhiệt độ môi trường. Theo các chuyên gia y tế, đây có thể là biểu hiện sớm của nhiều bệnh lý tiềm ẩn, trong đó có những bệnh nguy hiểm đến tính mạng nếu không được phát hiện kịp thời.
Bàn tay và bàn chân là những bộ phận xa tim nhất, phụ thuộc nhiều vào hệ tuần hoàn để được cung cấp máu và oxy. Khi dòng máu lưu thông kém hoặc cơ chế điều hòa nhiệt của cơ thể bị rối loạn, cảm giác lạnh buốt ở các chi sẽ xuất hiện rõ rệt. Nếu tình trạng này xảy ra thường xuyên, không phụ thuộc vào thời tiết, kèm theo mệt mỏi, tê bì hay thay đổi màu da, người bệnh không nên chủ quan.
Theo giới chuyên môn, có ít nhất 5 bệnh lý thường “ẩn mình” sau biểu hiện tay chân lạnh kéo dài.
Bệnh tim mạch
Khi tim hoạt động không hiệu quả, khả năng bơm máu đi nuôi cơ thể suy giảm. Máu khó lưu thông đến các mạch máu nhỏ ở đầu ngón tay, ngón chân, khiến các chi trở nên lạnh. Trong nhiều trường hợp, tay chân lạnh đi kèm tức ngực, khó thở, hồi hộp, tim đập nhanh. Đây là dấu hiệu cảnh báo nguy cơ thiếu máu cơ tim hoặc nhồi máu cơ tim, cần được thăm khám sớm.

Hội chứng Raynaud
Đây là rối loạn co thắt mạch máu ngoại vi, thường xuất hiện khi cơ thể tiếp xúc với lạnh hoặc căng thẳng tâm lý. Người bệnh có thể thấy da tay đổi màu bất thường từ trắng bệch sang xanh tím rồi đỏ rực, kèm cảm giác tê, đau hoặc châm chích. Hội chứng này phổ biến hơn ở phụ nữ trung niên và có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt nếu không được kiểm soát.
Suy giáp
Tuyến giáp đóng vai trò quan trọng trong điều hòa quá trình trao đổi chất và sinh nhiệt. Khi tuyến giáp hoạt động kém, cơ thể giảm khả năng tạo nhiệt, khiến người bệnh luôn cảm thấy lạnh, đặc biệt ở tay và chân. Ngoài ra, suy giáp còn gây tăng cân, táo bón, rụng tóc, da khô và cảm giác uể oải kéo dài.

Biến chứng của bệnh tiểu đường
Đường huyết cao kéo dài làm tổn thương mạch máu và dây thần kinh ngoại biên. Hệ quả là máu khó lưu thông xuống chân, gây lạnh buốt, tê bì, thậm chí dẫn đến loét bàn chân khó lành. Đây là một trong những biến chứng nguy hiểm nhất của bệnh tiểu đường, có thể dẫn đến nhiễm trùng và cắt cụt chi nếu không được kiểm soát tốt.
Thiếu máu do thiếu sắt
Thiếu sắt khiến cơ thể không sản xuất đủ hồng cầu khỏe mạnh, làm giảm khả năng vận chuyển oxy đến các mô. Tay chân lạnh là một trong những dấu hiệu điển hình, đi kèm mệt mỏi, chóng mặt, da xanh xao, hụt hơi. Phụ nữ sau tuổi 40, người ăn uống kém hoặc rối loạn hấp thu có nguy cơ cao gặp tình trạng này.

Bên cạnh các nguyên nhân bệnh lý, tay chân lạnh đôi khi xuất phát từ những yếu tố tạm thời như thiếu ngủ, căng thẳng kéo dài, hút thuốc lá gây co mạch hoặc cơ địa gầy, ít mỡ dưới da. Trong các trường hợp này, tình trạng lạnh thường cải thiện khi thay đổi lối sống và sinh hoạt điều độ hơn.
Làm gì khi tay chân bị lạnh?
Các bác sĩ khuyến cáo, nếu tay chân lạnh kéo dài, người dân nên đi khám để xác định nguyên nhân, tránh tự ý điều trị. Song song đó, có thể áp dụng một số biện pháp hỗ trợ nhằm cải thiện tuần hoàn máu và giữ ấm cơ thể.
Massage, bấm huyệt đúng cách giúp kích thích lưu thông khí huyết. Việc ngâm chân nước ấm trước khi ngủ hoặc tập các động tác nắm - mở bàn tay hằng ngày cũng góp phần đưa máu đến các đầu chi tốt hơn.

Duy trì vận động nhẹ nhàng như đi bộ, tập thể dục ít nhất 15 phút mỗi ngày giúp cải thiện chức năng tim mạch. Tuy nhiên, cần tránh vận động quá sức gây mất nhiệt.
Chế độ dinh dưỡng cũng đóng vai trò quan trọng. Người thường xuyên lạnh tay chân nên bổ sung thực phẩm giàu sắt, vitamin và khoáng chất; kết hợp các gia vị có tính ấm như gừng, tỏi, quế để hỗ trợ sinh nhiệt tự nhiên cho cơ thể.
Bàn tay, bàn chân lạnh không chỉ là cảm giác khó chịu mà còn có thể là “lời cảnh báo” sớm của nhiều bệnh lý nguy hiểm. Lắng nghe cơ thể và chủ động kiểm tra sức khỏe chính là cách tốt nhất để bảo vệ bản thân, đặc biệt trong những ngày mùa đông giá lạnh.
