Giá dầu khó lường, Bộ trưởng Tài chính cảnh báo áp lực lạm phát cuối năm

Phát biểu tại Phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 7/2026 chiều 3/8, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết kinh tế thế giới từ đầu năm đến nay tiếp tục diễn biến phức tạp, các nền kinh tế lớn tăng trưởng chậm lại, xung đột tại Trung Đông leo thang trở lại làm gia tăng rủi ro đối với giá năng lượng và chuỗi cung ứng.

Bên cạnh đó, việc Mỹ áp thuế bổ sung từ 10% đến 12,5% đối với hàng hóa từ 60 nền kinh tế cũng tạo thêm sức ép đối với thương mại toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, kinh tế vĩ mô của Việt Nam vẫn cơ bản ổn định. Lạm phát được kiểm soát, nguồn cung xăng dầu và điện được bảo đảm, giá xăng dầu trong nước tiếp tục duy trì ở mức thấp so với nhiều quốc gia trong khu vực nhờ các chính sách thuế, phí, trong khi giá điện được giữ ổn định dù nhu cầu tiêu thụ đạt mức cao kỷ lục.

Theo Bộ trưởng, chính sách tiền tệ tiếp tục được điều hành chủ động, linh hoạt, góp phần ổn định tỷ giá, lãi suất và cải thiện thanh khoản của hệ thống ngân hàng. Thị trường vốn cũng ghi nhận diễn biến tích cực khi giá trị đăng ký huy động vốn đạt khoảng 420.760 tỷ đồng, tăng 25,9% so với cùng kỳ.

Đầu tư công tiếp tục được đẩy mạnh với giá trị giải ngân đạt 425.300 tỷ đồng, tương đương 41,9% kế hoạch năm, cao hơn cùng kỳ năm trước 86.800 tỷ đồng và tăng khoảng 3,6 điểm phần trăm về tỷ lệ giải ngân.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cũng chỉ ra nhiều khó khăn trong điều hành kinh tế những tháng cuối năm. Chỉ số sản xuất công nghiệp vẫn thấp hơn khoảng 0,6 điểm phần trăm so với mục tiêu cả năm; sức mua trong nước dù cải thiện nhưng còn phục hồi chậm. Nếu loại trừ yếu tố giá, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng chỉ tăng 7,5%, nhỉnh hơn không đáng kể so với mức 7,4% của cùng kỳ năm trước.

Bên cạnh đó, nhiều dự án vẫn gặp tình trạng thiếu hụt lao động cục bộ, trong khi giá nhân công và nguyên vật liệu tiếp tục ở mức cao. Tiến độ giải ngân một số dự án trọng điểm chưa được cải thiện, thậm chí vẫn còn bộ, ngành và địa phương đề xuất trả lại vốn đầu tư công hoặc có tỷ lệ giải ngân dưới 10%.

Đáng chú ý, Bộ trưởng cho rằng dư địa điều hành lạm phát đang ngày càng thu hẹp khi áp lực giá cả thường gia tăng vào những tháng cuối năm, trong khi giá dầu thế giới vẫn biến động khó lường do yếu tố địa chính trị. Cùng với đó, lãi suất cho vay có xu hướng tăng trở lại và hệ thống ngân hàng tiếp tục chịu áp lực thanh khoản khi nhu cầu tín dụng thường tăng mạnh vào cuối năm.

Để kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng, Bộ Tài chính đề xuất tiếp tục triển khai hiệu quả các chính sách về thuế, phí nhằm hỗ trợ người dân và doanh nghiệp; đồng thời điều hành linh hoạt thuế đối với xăng dầu và nhiên liệu bay phù hợp với diễn biến thị trường.

Bộ cũng kiến nghị các bộ, ngành, địa phương đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, bảo đảm hoàn thành 100% kế hoạch năm; Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành linh hoạt chính sách tiền tệ, ổn định thị trường tiền tệ và ngoại hối, giữ mặt bằng lãi suất hợp lý, mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng cho doanh nghiệp và kiểm soát chặt tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.

Đối với công tác điều hành giá, Bộ Tài chính đề nghị Bộ Công Thương phối hợp chặt chẽ trong việc điều hành giá xăng dầu, bảo đảm nguồn cung ổn định, đồng thời theo dõi sát diễn biến nhập siêu để kịp thời đề xuất các giải pháp cân bằng thương mại với các đối tác lớn.

Ngoài ra, các bộ, ngành và địa phương được yêu cầu tiếp tục rà soát, cắt giảm thủ tục hành chính, chi phí logistics, chi phí kiểm tra chuyên ngành và các chi phí không cần thiết khác nhằm tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu.