Hồ nước ngọt lớn nhất Hà Nội nhận yêu cầu đặc biệt trước cuộc cải tạo quy mô 30.000 tỷ

Ban Đô thị HĐND TP Hà Nội đề nghị UBND thành phố nghiên cứu, xây dựng phương án đầu tư cải tạo Hồ Tây theo hướng không xâm lấn, không làm giảm diện tích mặt nước, đồng thời làm rõ các tác động đến môi trường, cảnh quan và hệ sinh thái trước khi triển khai dự án quy mô lớn này.

Sáng 15/6, HĐND TP Hà Nội tiếp tục chương trình làm việc tại kỳ họp thứ tư. Trưởng Ban Đô thị HĐND TP Hà Nội Trần Hợp Dũng đã trình bày báo cáo thẩm tra về việc phê duyệt chủ trương đầu tư Dự án đầu tư, cải tạo phát huy giá trị khu vực Hồ Tây và tuyến đường giao thông cảnh quan ven hồ theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT).

Theo Ban Đô thị, dự án đã được HĐND TP Hà Nội thông qua chủ trương đầu tư sơ bộ từ cuối tháng 1/2026 và thuộc nhóm công trình trọng điểm cần triển khai ngay theo chỉ đạo của Thành ủy Hà Nội. Vì vậy, việc xem xét ban hành nghị quyết thông qua chủ trương đầu tư dự án là cần thiết.

Tuy nhiên, sau gần 5 tháng kể từ khi được thông qua chủ trương sơ bộ, đơn vị đề xuất đầu tư vẫn chưa tổ chức khởi công dự án, chưa đáp ứng tiến độ đối với nhóm công trình cấp bách cần triển khai ngay. Ban Đô thị đề nghị UBND TP Hà Nội chỉ đạo kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của các sở, ngành và cá nhân liên quan, đồng thời tổ chức lựa chọn nhà thầu đủ năng lực nhằm bảo đảm tiến độ thực hiện dự án.

Cơ quan thẩm tra cũng lưu ý nhà đầu tư cần nhận diện đầy đủ các yếu tố tác động đến hệ sinh thái Hồ Tây, hồ Trúc Bạch; đánh giá ảnh hưởng đối với các di tích lịch sử, cảnh quan ven hồ, hoạt động du lịch, dịch vụ và đời sống người dân khu vực ven hồ. Bên cạnh đó, cần lựa chọn công nghệ xử lý chất thải phù hợp và xây dựng các giải pháp giảm thiểu tác động môi trường trong quá trình triển khai.

Đặc biệt, Ban Đô thị yêu cầu khảo sát hiện trạng các di tích chịu ảnh hưởng bởi dự án, xây dựng phương án bảo tồn hệ thống di sản văn hóa, lịch sử quanh Hồ Tây. Đồng thời, cần đánh giá chính xác các giá trị di sản văn hóa phi vật thể để có giải pháp bảo vệ, phát huy hiệu quả, gắn với phát triển du lịch và công nghiệp văn hóa.

Theo Ban Đô thị HĐND TP Hà Nội, Hồ Tây là không gian mặt nước có giá trị đặc biệt về cảnh quan, sinh thái và văn hóa tâm linh của Thủ đô. Do đó, cơ quan này đề nghị UBND thành phố làm rõ tác động của dự án đến môi trường, cảnh quan đô thị và cộng đồng dân cư, làm cơ sở đánh giá đầy đủ hiệu quả kinh tế - xã hội cũng như quốc phòng, an ninh của dự án.

Ban Đô thị cũng kiến nghị nghiên cứu phương án đầu tư theo hướng không xâm lấn, không làm giảm diện tích mặt nước, thể tích lòng hồ và các ao hiện hữu, bảo đảm giữ nguyên những yếu tố gốc về cảnh quan, sinh thái và môi trường Hồ Tây.

Đồng thời, thành phố cần làm rõ cơ chế quản lý, khai thác, vận hành và bảo vệ các tài sản công hình thành sau đầu tư; xác định trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước trong quản lý công trình, quản lý mặt nước Hồ Tây và bảo đảm quyền tiếp cận không gian hồ của người dân.

Theo chương trình kỳ họp thứ tư, ngày 15/6, HĐND TP Hà Nội sẽ xem xét thông qua các nhóm nghị quyết quan trọng, trong đó đề án cải tạo Hồ Tây là một trong 14 nội dung thuộc nhóm nghị quyết liên quan đến lĩnh vực đô thị.

Trước đó, ngày 12/6, UBND TP Hà Nội đã có tờ trình về việc phê duyệt chủ trương đầu tư dự án. Theo tờ trình, mục tiêu của dự án là xây dựng khu vực Hồ Tây trở thành trung tâm văn hóa, du lịch và kinh tế sáng tạo bền vững của Thủ đô; khai thác hiệu quả các giá trị đặc sắc về cảnh quan, lịch sử, văn hóa và sinh thái của Hồ Tây gắn với khu phố cổ, khu phố cũ và không gian sông Hồng.

Dự án có quy mô nghiên cứu khoảng 567 ha, trong đó giữ nguyên hiện trạng diện tích mặt nước Hồ Tây với hơn 520 ha và diện tích đất trên 46 ha, bao gồm cả các hồ nhỏ khác.

Một trong những hạng mục chính của dự án là cải tạo, chỉnh trang hệ thống đường ven Hồ Tây. Theo kế hoạch, khoảng 13,5 km đường ven hồ sẽ được cải tạo, nghiên cứu mở rộng một số đoạn lên 21 m. Các đoạn còn lại sẽ được xem xét mở rộng với quy mô phù hợp theo quy hoạch được duyệt và điều kiện thực tế.

Theo tờ trình của UBND TP Hà Nội, việc mở rộng tuyến đường sẽ không thực hiện về phía khu dân cư hiện hữu. Dự án sẽ áp dụng các giải pháp thiết kế nhằm bảo đảm yêu cầu kỹ thuật, cảnh quan đô thị, bảo vệ môi trường, đồng thời bố trí hệ thống thu gom, ngăn chặn rác thải dưới lòng hồ tại các khu vực mở rộng.

Ngoài hệ thống giao thông ven hồ, thành phố dự kiến xây dựng quảng trường, sàn ngắm cảnh ven hồ, cầu cảnh quan, bến thuyền Hồ Tây, công viên, vườn hoa, bãi đỗ xe ngầm kết hợp dịch vụ cùng các công trình bảo vệ môi trường phù hợp với quy hoạch.

Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án hơn 30.000 tỷ đồng. Nhà đầu tư được đề xuất là Công ty TNHH Thành phố Mặt Trời. Dự án thực hiện theo hình thức PPP, hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT) và thanh toán bằng quỹ đất.

Theo kế hoạch, dự án sẽ hoàn thành vào năm 2030. Trong đó, giai đoạn một từ quý III/2026 đến quý IV/2028 sẽ tập trung cải tạo các tuyến đường và thi công xây dựng sàn cảnh quan, riêng đoạn Quảng An dự kiến hoàn thành vào quý III/2027. Giai đoạn hai từ quý I/2027 đến quý IV/2030 sẽ triển khai đồng bộ các hạng mục công trình, cảnh quan và công viên theo quy hoạch.