Jensen Huang và mạng lưới tỷ USD giúp Trung Quốc tiếp cận chip Nvidia bất chấp rào cản từ Mỹ

Thiên Kim • 15/11/2026 - 20:36

Từ buôn lậu chip đến thuê năng lực tính toán tại các trung tâm dữ liệu ở nước ngoài, doanh nghiệp Trung Quốc đã tìm ra nhiều cách vượt qua hàng rào kiểm soát xuất khẩu của Mỹ. Nvidia dưới thời Jensen Huang được cho là đóng vai trò quan trọng trong hệ sinh thái cung ứng này.

Screenshot 2026-11-15 125712
Jensen Huang và mạng lưới đối tác châu Á đang khiến Washington đau đầu

Cách thủ đô Kuala Lumpur của Malaysia khoảng một giờ lái xe, một công trường trung tâm dữ liệu rộng lớn đang dần hình thành.

Dự án này nằm trong làn sóng đầu tư hạ tầng AI tại Đông Nam Á, nơi các doanh nghiệp Trung Quốc có thể tiếp cận những dòng chip tiên tiến của Nvidia bất chấp các biện pháp hạn chế xuất khẩu của Mỹ.

Nhờ nhu cầu từ khách hàng Trung Quốc, Malaysia được dự báo có thể trở thành trung tâm dữ liệu lớn thứ 2 thế giới, chỉ sau bang Virginia của Mỹ.

Những cơ sở này được trang bị chip Nvidia cao cấp, cung cấp năng lực tính toán cần thiết để các công ty AI Trung Quốc thu hẹp khoảng cách với đối thủ Mỹ.

Theo WSJ, cựu CEO Nvidia Jensen Huang đã xây dựng một đế chế kinh doanh trị giá hàng tỷ USD nhằm đáp ứng nhu cầu gần như không có giới hạn của khách hàng Trung Quốc đối với chip Mỹ.

Ông phát triển mạng lưới đối tác tại châu Á để phục vụ thị trường này, đồng thời tích cực vận động hành lang tại Washington nhằm duy trì các kênh cung ứng gián tiếp.

Vị CEO này cũng xây dựng quan hệ thân thiết với Tổng thống Donald Trump và tích cực vận động hành lang tại Washington nhằm duy trì các kênh cung ứng chip gián tiếp cho Bắc Kinh.

Trung Quốc trong khi đó nhanh chóng tận dụng những lỗ hổng mà chính quyền ông Trump chưa kịp bịt kín. Các nhà phát triển AI nước này tìm cách tiếp cận chip Nvidia thông qua cả hoạt động buôn lậu lẫn thuê năng lực tính toán từ xa tại những địa điểm như Malaysia.

Bê bối vừa qua không chỉ đe dọa sự nghiệp của Jensen Huang mà còn có nguy cơ phá vỡ hệ sinh thái kinh doanh mà ông xây dựng để đưa chip đến Trung Quốc.

Trong 6 tháng kết thúc ngày 26/7 năm nay, Nvidia ghi nhận doanh thu 12,4 tỷ USD tại Trung Quốc, tương đương 7% tổng doanh thu toàn cầu.

Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng còn hàng tỷ USD doanh thu khác của hãng có nguồn gốc cuối cùng từ khách hàng Trung Quốc. Theo ước tính của Culper Research, hơn 20% doanh thu Nvidia trong năm tài chính trước được thúc đẩy bởi thị trường này.

“

Tại Đông Nam Á, nhu cầu từ Trung Quốc là yếu tố tạo nên quy mô khổng lồ của các trung tâm dữ liệu

James Chai, nhà nghiên cứu thuộc Viện Nghiên cứu Đông Nam Á - Yusof Ishak tại Singapore, nhận định

Các hồ sơ mà The Wall Street Journal thu thập được cho thấy Megaspeed - công ty của Alice Huang - đã thu xếp các lô hàng chip Nvidia cao cấp trị giá gần 12 tỷ USD cho các doanh nghiệp Trung Quốc trong giai đoạn từ tháng 3/2024 đến tháng 6/2025.

Các hồ sơ vận chuyển ghi nhận đơn hàng lên tới hàng trăm nghìn chip, trong đó có những dòng sản phẩm mà Mỹ đặc biệt muốn ngăn Trung Quốc tiếp cận. Tuy nhiên, tài liệu không xác định được chính xác bao nhiêu thiết bị thực sự được giao.

Megaspeed khẳng định nghiêm túc tuân thủ các quy định và cam kết chấp hành luật pháp Mỹ. Công ty cũng đã thuê một hãng luật tại Mỹ để kiểm kê toàn bộ số bộ xử lý đồ họa (GPU) của mình. Nvidia tuyên bố hãng luôn nỗ lực ngăn chặn hoạt động buôn lậu chip.

Ông Huang không che giấu mong muốn bán càng nhiều chip càng tốt cho khách hàng Trung Quốc, ngay cả khi các doanh nghiệp Mỹ đang chạy đua để duy trì lợi thế trước đối thủ nước này.

Lập luận của ông Huang là Mỹ nên duy trì sự phụ thuộc của khách hàng vào công nghệ trong nước và giữ lại những việc làm có giá trị cao, thay vì tạo cơ hội cho các đối thủ sản Trung Quốc như Huawei Technologies.

Hai con đường giúp Trung Quốc tiếp cận chip Nvidia

Cho đến năm 2022, AI tạo sinh chủ yếu vẫn là lĩnh vực nghiên cứu, còn chip Nvidia phần lớn được thiết kế phục vụ trò chơi điện tử.

Nhưng 2 diễn biến vào cuối năm đó đã tạo tiền đề cho cuộc chạy đua AI hiện nay: Mỹ bắt đầu hạn chế xuất khẩu chip tiên tiến sang Trung Quốc, trong khi OpenAI ra mắt ChatGPT, thúc đẩy Bắc Kinh tăng tốc phát triển công nghệ này.

Screenshot 2026-11-15 125722
Jensen Huang trò chuyện với Tổng thống Trump vào tháng 9, bên cạnh là Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson

Tháng 12/2023, Bộ trưởng Thương mại Mỹ khi đó là Gina Raimondo tuyên bố Washington không thể để Trung Quốc tiếp cận những dòng chip tiên tiến nhất của Mỹ.

Trước các biện pháp kiểm soát, doanh nghiệp Trung Quốc nhanh chóng tìm ra hai phương thức thay thế: buôn lậu chip và thuê năng lực tính toán từ xa.

Việc đưa chip Nvidia trực tiếp vào Trung Quốc giúp các nhà phát triển AI duy trì năng lực tính toán trong nước, thuận tiện cho quá trình thử nghiệm, huấn luyện và tinh chỉnh các mô hình AI quy mô lớn.

Một vụ việc được phát hiện hồi tháng 3 cho thấy những thủ đoạn có thể được sử dụng để buôn lậu chip.

Giới chức Mỹ cáo buộc một đồng sáng lập Super Micro Computer - đối tác lâu năm của Nvidia - cùng một số cá nhân khác tham gia âm mưu vận chuyển máy chủ đến một doanh nghiệp tại Đông Nam Á, trước khi đưa số thiết bị này sang Trung Quốc.

Theo cáo trạng, khi nhân viên kiểm tra của Super Micro yêu cầu đến cơ sở của doanh nghiệp Đông Nam Á để xác minh số máy chủ đặt mua vẫn được lưu giữ tại đó, những người bị cáo buộc đã gặp khó khăn vì toàn bộ thiết bị thực tế đã được chuyển đến Trung Quốc.

Để vượt qua các cuộc kiểm tra, nhóm này bị cáo buộc dựng lên một nhà kho máy chủ giả, tạo cảm giác rằng các thiết bị chứa chip Nvidia vẫn đang được lưu trữ tại đó. Họ thậm chí sử dụng máy sấy tóc để bóc và dán lại nhãn số sê-ri nhằm đánh lừa thanh tra Mỹ.

Yih-Shyan “Wally” Liaw, đồng sáng lập Super Micro, tuyên bố không nhận tội. Phiên tòa dự kiến diễn ra vào năm tới. Super Micro không bị truy tố, đồng thời khẳng định công ty là nạn nhân trong vụ việc và đã chấm dứt quan hệ với những người bị cáo buộc.

Theo những người trong ngành, các vụ truy tố như vậy có lẽ chỉ phản ánh một phần nhỏ hoạt động buôn lậu chip trên thực tế. Trước rủi ro pháp lý ngày càng lớn, nhiều doanh nghiệp Trung Quốc chuyển sang một phương án thay thế hợp pháp: thuê năng lực tính toán từ các trung tâm dữ liệu ở nước ngoài.

Những cơ sở này có thể tự do nhập khẩu chip Nvidia rồi cho khách hàng Trung Quốc thuê năng lực xử lý.

Tháng 5/2025, chính quyền ông Trump mở rộng cơ hội cho mô hình này khi hủy bỏ kế hoạch của chính quyền cựu Tổng thống Biden nhằm giới hạn số lượng chip mà các quốc gia Đông Nam Á và một số khu vực khác được phép nhập khẩu.

Washington tuyên bố sẽ xây dựng các biện pháp hạn chế thay thế, nhưng đến nay vẫn chưa ban hành.

Screenshot 2026-11-15 125731
Alice Huang đang ở một nhà hàng tại Đài Bắc cùng Jensen Huang vào năm ngoái

Các nhà phát triển Trung Quốc cho biết họ vẫn cần những dòng chip Nvidia cao cấp nhất để xây dựng mô hình AI tiên tiến và cạnh tranh với Mỹ. Khi sử dụng chip tại các trung tâm dữ liệu ở nước ngoài, họ đôi khi mang ổ cứng chứa dữ liệu huấn luyện từ Đông Nam Á về Trung Quốc.

Alice Huang cùng các cộng sự được cho là đã tận dụng mối quan hệ với Jensen Huang để đưa Megaspeed vào danh sách đối tác cung cấp dịch vụ điện toán đám mây của Nvidia.

Chương trình đối tác này giúp một số doanh nghiệp được tiếp cận thuận lợi hơn với nguồn chip AI khan hiếm. Để được lựa chọn, các công ty thường phải chứng minh họ có sẵn khách hàng lớn cần sử dụng năng lực tính toán. Với Megaspeed, khách hàng chủ chốt được cho là Alibaba.

Đông Nam Á trở thành điểm đến của dòng vốn AI Trung Quốc

Các doanh nghiệp trung tâm dữ liệu tại Đông Nam Á nhanh chóng nhận ra nhu cầu lớn từ khách hàng Trung Quốc sau khi sở hữu chip Nvidia.

Aolani Cloud, nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây có trụ sở tại Singapore, từng thu hút nhà đầu tư bằng lập luận rằng tình hình địa chính trị đang tạo ra cơ hội đặc biệt cho những doanh nghiệp có khả năng kết nối khách hàng Trung Quốc với nguồn cung chip tiên tiến.

Trong bản thuyết trình dành cho nhà đầu tư, Aolani cho biết các tập đoàn internet hàng đầu Trung Quốc buộc phải thuê những dòng chip mà họ không được phép mua trực tiếp.

Chiến lược này đã giúp Aolani huy động vốn để tài trợ khoảng 2,5 tỷ USD thiết bị tại Malaysia vào đầu năm nay. Khách hàng chủ lực của doanh nghiệp là ByteDance, vốn có nhu cầu năng lực tính toán rất lớn và đặt mục tiêu giúp các mô hình AI của mình bắt kịp OpenAI và Anthropic trong vài năm tới.

Aolani khẳng định đã thiết lập các hệ thống nhằm bảo đảm tuân thủ quy định của Mỹ, đồng thời tập trung xây dựng tệp khách hàng toàn cầu.

Theo James Chai, Malaysia đã thu hút hơn 34 tỷ USD vốn đầu tư vào các trung tâm dữ liệu, chủ yếu từ doanh nghiệp Mỹ và Trung Quốc.

Quốc gia này có lợi thế nhờ vị trí tương đối gần Trung Quốc, quan hệ thân thiện với Bắc Kinh và môi trường chính sách thuận lợi cho việc xây dựng, vận hành các cơ sở dữ liệu.

Một doanh nghiệp đáng chú ý khác là DayOne, có trụ sở tại Singapore và được tách ra từ một công ty Trung Quốc chuyên phát triển, vận hành trung tâm dữ liệu. DayOne đang xây dựng các cơ sở có khả năng lắp đặt chip Nvidia tại Malaysia và Indonesia.

Theo hồ sơ gần đây của DayOne, một khách hàng duy nhất đóng góp gần 70% hoạt động kinh doanh của công ty. Được biết khách hàng này là ByteDance.

Làn sóng xây dựng trung tâm dữ liệu tại Malaysia còn có sự tham gia của Vena Group, doanh nghiệp nhận được hậu thuẫn từ tập đoàn quản lý tài sản Mỹ BlackRock. Công ty sẽ xây dựng cơ sở hạ tầng rồi cho các doanh nghiệp công nghệ thuê mặt bằng để tự lắp đặt thiết bị.

Screenshot 2026-11-15 125740
Charles Liang, CEO Super Micro Computer (phía bên phải), cùng Jensen Huang tại một hội nghị năm 2024 ở Đài Loan (Trung Quốc)

Theo những người am hiểu vấn đề, một trong những doanh nghiệp dự kiến sử dụng máy chủ tích hợp chip Nvidia tại cơ sở của Vena Group là tập đoàn công nghệ Trung Quốc Alibaba.

Những dự án này cho thấy Đông Nam Á đang trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng năng lực tính toán phục vụ AI của Trung Quốc.

Thay vì nhập khẩu trực tiếp những dòng chip bị hạn chế, các doanh nghiệp nước này có thể tiếp cận chúng thông qua những trung tâm dữ liệu được xây dựng tại các quốc gia láng giềng.

Washington chuẩn bị siết chặt các kẽ hở xuất khẩu chip

Vụ bê bối liên quan đến Jensen Huang có nguy cơ phá vỡ nền tảng của những khoản đầu tư khổng lồ nói trên.

Trước khi vụ việc bùng phát, Nvidia đã bắt đầu hạn chế quan hệ với Trung Quốc từ năm ngoái, trong bối cảnh các vụ buôn lậu bị phanh phui ngày càng nhiều và hoạt động thuê năng lực tính toán từ xa chịu sự giám sát chặt chẽ hơn.

Nvidia được cho là đã yêu cầu nhiều đối tác điện toán đám mây bên ngoài Trung Quốc giới hạn tỷ lệ khách hàng Trung Quốc ở một mức nhất định, dao động từ 30-49% tùy thời điểm.

Công ty cũng khuyến nghị một số đối tác loại bỏ công dân Trung Quốc khỏi các vị trí quản lý cấp cao và giảm sự hiện diện của nhà đầu tư Trung Quốc.

Trước những rủi ro ngày càng lớn tại Đông Nam Á, các nhà cung cấp dịch vụ đám mây bắt đầu hướng đến những thị trường khác như Nhật Bản, Brazil, Trung Á và châu Âu để xây dựng thêm năng lực tính toán, qua đó tiếp tục phục vụ khách hàng Trung Quốc.

Trong khi đó, sức ép tại Washington nhằm chấm dứt các phương thức lách quy định xuất khẩu chip ngày càng gia tăng.

Bộ Thương mại Mỹ đang soạn thảo các quy định nhằm đưa Malaysia, Indonesia và Singapore vào nhóm quốc gia chịu sự kiểm soát xuất khẩu.

Theo đề xuất, doanh nghiệp muốn xuất khẩu những dòng chip mạnh như Blackwell của Nvidia sang các nước này sẽ phải xin giấy phép. Các giấy phép có thể đi kèm điều kiện cấm khách hàng Trung Quốc truy cập từ xa vào năng lực tính toán của những con chip đó.

Hôm 13/11, Malaysia tuyên bố nước này “sẽ không cho phép mình bị lợi dụng để né tránh các biện pháp kiểm soát xuất khẩu”. Đồng thời, họ đang điều tra Megaspeed và công ty liên kết tại Malaysia về khả năng tái xuất khẩu chip AI sang các quốc gia khác.

Ryan Fedasiuk, thuộc tổ chức nghiên cứu Foundation for American Innovation tại Washington, nhận định việc siết chặt quy định đối với hoạt động bán chip Nvidia cho các trung tâm dữ liệu phục vụ doanh nghiệp Trung Quốc là điều khó tránh khỏi.

“Các nhà lập pháp tại Quốc hội và chính quyền ông Trump có trách nhiệm tìm hiểu rõ những gì đang diễn ra”, ông nói.

Theo Kiến thức Đầu tư | 2026-11-15 17:12
https://dautu.kinhtechungkhoan.vn/jensen-huang-va-mang-luoi-ty-usd-giup-trung-quoc-tiep-can-chip-nvidia-bat-chap-rao-can-tu-my-1474983.html
Đừng bỏ lỡ
    Đặc sắc
    Nổi bật Người quan sát
    Đọc tiếp
    Jensen Huang và mạng lưới tỷ USD giúp Trung Quốc tiếp cận chip Nvidia bất chấp rào cản từ Mỹ
    POWERED BY ONECMS & INTECH