Không phải SpaceX, Google chọn đối thủ của Elon Musk đưa trung tâm dữ liệu AI lên vũ trụ

Minh Phụng • 20/11/2026 - 20:46

Google đã bắt đầu thử nghiệm những công nghệ cốt lõi của Suncatcher trong điều kiện thực tế.

ten-lua-blue-origin-1795112304-9555-1795112590.jpg
Tên lửa đẩy New Glenn di chuyển ra bệ phóng. Ảnh: Blue Origin

Ngày 19/11, Blue Origin, công ty hàng không vũ trụ do tỷ phú Jeff Bezos sáng lập, thông báo được Google lựa chọn làm đối tác cung cấp dịch vụ phóng tên lửa cho dự án Suncatcher. Đây là chương trình nghiên cứu khả năng đưa các trung tâm dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI) lên quỹ đạo Trái Đất.

Blue Origin là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực phát triển tên lửa và tàu vũ trụ, cạnh tranh trực tiếp với SpaceX của tỷ phú Elon Musk. Trong dự án lần này, công ty dự kiến sử dụng tên lửa đẩy hạng nặng New Glenn, dòng phương tiện có khả năng đưa tải trọng lớn lên quỹ đạo và được thiết kế để tái sử dụng.

Theo kế hoạch, chuyến phóng đầu tiên sẽ diễn ra vào quý I/2029. Tên lửa New Glenn dự kiến đưa một số vệ tinh lên quỹ đạo, trong đó mỗi vệ tinh có khả năng tính toán tương đương một tủ máy chủ tại trung tâm dữ liệu thông thường.

Travis Beals, Giám đốc cấp cao phụ trách nhóm nghiên cứu Paradigms of Intelligence tại Google, xác nhận sự hợp tác với Blue Origin trong chuyến phóng tên lửa hạng nặng đầu tiên thuộc chương trình Suncatcher.

Ông đánh giá đây là sáng kiến dài hạn với mục tiêu mở rộng hạ tầng AI ra ngoài Trái Đất, tận dụng nguồn năng lượng mặt trời dồi dào trên quỹ đạo. Dự án cũng được xem là bước tiến quan trọng trong kế hoạch gia tăng năng lực tính toán của Google.

Suncatcher được Google triển khai nhằm kiểm chứng khả năng sử dụng vệ tinh để thực hiện một phần công việc hiện do các trung tâm dữ liệu trên mặt đất đảm nhiệm. Mỗi vệ tinh sẽ được trang bị bộ xử lý Tensor (TPU) do Google tự phát triển, chuyên phục vụ các tác vụ trí tuệ nhân tạo.

Về cơ bản, mỗi vệ tinh sẽ hoạt động như một máy tính độc lập trên quỹ đạo, có khả năng tiếp nhận và xử lý dữ liệu. Khi được kết nối thành mạng lưới, các vệ tinh có thể phối hợp năng lực tính toán để phục vụ những mô hình AI phức tạp hơn.

Google dự kiến bố trí các vệ tinh trên quỹ đạo đồng bộ với Mặt Trời, nơi chúng có thể tiếp nhận ánh sáng trong điều kiện tương đối ổn định. Qua đó, doanh nghiệp kỳ vọng khai thác trực tiếp năng lượng mặt trời để cung cấp điện cho hệ thống chip xử lý, giảm sự phụ thuộc vào nguồn điện lưới như các trung tâm dữ liệu truyền thống.

Ý tưởng xây dựng trung tâm dữ liệu ngoài không gian xuất hiện trong bối cảnh nhu cầu tính toán AI tăng nhanh, kéo theo mức tiêu thụ điện ngày càng lớn. Bên cạnh năng lượng phục vụ máy chủ, các trung tâm dữ liệu trên mặt đất còn cần hệ thống làm mát, diện tích xây dựng và hạ tầng cung cấp điện quy mô lớn. Việc chuyển một phần hoạt động tính toán lên quỹ đạo được kỳ vọng giúp giảm áp lực lên các nguồn lực này.

Dù vậy, triển khai hạ tầng công nghệ trong không gian cũng đặt ra nhiều vấn đề kỹ thuật. Các bộ xử lý phải chịu rung chấn và lực tác động trong quá trình phóng tên lửa, đồng thời đối mặt với bức xạ vũ trụ và sự thay đổi nhiệt độ khắc nghiệt. Đặc biệt, trong môi trường chân không, thiết bị không thể sử dụng luồng không khí để tản nhiệt như các hệ thống trên Trái Đất.

Google đã bắt đầu thử nghiệm những công nghệ cốt lõi của Suncatcher trong điều kiện thực tế. Tháng 10, công ty đưa nguyên mẫu vệ tinh đầu tiên của dự án lên quỹ đạo bằng tên lửa của SpaceX. Sau khi triển khai, vệ tinh đã kết nối được với hệ thống mặt đất và vận hành theo kế hoạch.

Cuộc thử nghiệm tập trung đánh giá khả năng hoạt động của chip trong môi trường có bức xạ cao, nhiệt độ biến động mạnh và chịu các tác động vật lý. Nhóm nghiên cứu cũng tìm hiểu những phương án kiểm soát nhiệt nhằm duy trì hiệu suất của thiết bị.

Theo nghiên cứu được nhóm chuyên gia Suncatcher công bố trên tạp chí Joule tháng trước, để hoàn thiện một trung tâm dữ liệu ngoài không gian trong vòng 10 năm tới, dự án có thể cần tới 1.800 lần phóng tên lửa. Ước tính này được xây dựng trên giả định sử dụng Starship, dòng tên lửa do SpaceX phát triển.

Theo Kiến thức Đầu tư | 2026-11-20 16:37
https://dautu.kinhtechungkhoan.vn/khong-phai-spacex-google-chon-doi-thu-cua-elon-musk-dua-trung-tam-du-lieu-ai-len-vu-tru-1475758.html
Đừng bỏ lỡ
    Đặc sắc
    Nổi bật Người quan sát
    Đọc tiếp
    Không phải SpaceX, Google chọn đối thủ của Elon Musk đưa trung tâm dữ liệu AI lên vũ trụ
    POWERED BY ONECMS & INTECH