Lâm Đồng: Xã ven biển đông dân nhất tỉnh quy hoạch hơn nửa diện tích thành trung tâm du lịch nghỉ dưỡng
Theo quy hoạch đến năm 2050, xã Phan Rí Cửa sẽ dành khoảng một nửa diện tích tự nhiên để phát triển đô thị, đồng thời mở rộng không gian du lịch, nghỉ dưỡng và các hoạt động kinh tế biển.

UBND tỉnh Lâm Đồng mới đây đã phê duyệt Quy hoạch chung xã Phan Rí Cửa với quy mô hơn 6.731ha, định hướng phát triển địa phương trở thành trung tâm kinh tế - xã hội ven biển, đóng vai trò cửa ngõ ra biển và là đầu mối thương mại, dịch vụ, hậu cần nghề cá của khu vực.
Điểm đáng chú ý trong quy hoạch là sự thay đổi lớn về cơ cấu sử dụng đất. Theo đó, diện tích đất xây dựng đô thị tại Phan Rí Cửa dự kiến tăng từ 1.272ha hiện nay lên 2.221ha vào năm 2030. Đến năm 2050, quỹ đất này tiếp tục mở rộng lên hơn 3.370ha, tương đương khoảng 50% tổng diện tích tự nhiên của xã và gấp gần 2,7 lần hiện trạng.

Cùng với quá trình đô thị hóa, diện tích đất nông nghiệp và các chức năng khác sẽ được điều chỉnh từ 5.459ha xuống còn 3.361ha vào năm 2050. Riêng đất sản xuất nông nghiệp dự kiến giảm gần 1.920ha, từ 4.273ha xuống khoảng 2.354ha.
Trong khi đó, quỹ đất dành cho dịch vụ và du lịch được mở rộng đáng kể, từ gần 15ha hiện nay lên hơn 297ha vào năm 2030 và đạt 341ha vào năm 2050. Đây là một trong những định hướng quan trọng nhằm khai thác lợi thế đường bờ biển, tạo dư địa phát triển các hoạt động thương mại, du lịch và dịch vụ nghỉ dưỡng.
Đáng chú ý, trong tổng diện tích lập quy hoạch, khoảng 970 ha đất ven biển Phan Rí Cửa nằm trong phạm vi Quy hoạch chung xây dựng Khu du lịch quốc gia Mũi Né. Khu vực này được định hướng phát triển các tổ hợp đô thị du lịch, nghỉ dưỡng ven biển, kết hợp dịch vụ chăm sóc sức khỏe, lưu trú dài hạn và thương mại.
Bên cạnh việc mở rộng không gian du lịch, địa phương cũng sẽ hình thành các khu dân cư mới nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển đô thị và gia tăng dân số. Một số dự án được đề cập trong quy hoạch gồm khu đô thị dịch vụ du lịch nghỉ dưỡng ven biển Phan Rí Cửa và khu nhà ở xã hội tại thôn Lâm Lộc 1.

Không chỉ tập trung vào đô thị và du lịch, quy hoạch còn xác định kinh tế biển là một trong những động lực phát triển của địa phương. Trong đó, cảng cá Phan Rí Cửa được định hướng nâng cấp, mở rộng đạt tiêu chuẩn cảng cá loại I, kết hợp khu neo đậu tránh trú bão cấp vùng, phục vụ hoạt động khai thác thủy sản và dịch vụ hậu cần nghề cá.
Đồng thời, cụm công nghiệp hải sản Hòa Phú với quy mô 5,72ha sẽ được phát triển nhằm phục vụ chế biến thủy sản và các hoạt động hỗ trợ ngành nghề truyền thống. Các dự án ưu tiên khác gồm khu sản xuất giống thủy sản Chí Công - Tuy Phong theo hướng ứng dụng công nghệ cao và hệ thống hạ tầng dịch vụ phục vụ nuôi biển.
Song song với việc mở rộng các khu chức năng, địa phương sẽ đầu tư hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, trong đó có nhà máy xử lý nước thải Phan Rí Cửa công suất 6.000m3/ngày, góp phần đáp ứng nhu cầu phát triển đô thị và bảo vệ môi trường ven biển.
Theo định hướng dài hạn, Phan Rí Cửa sẽ phát triển theo mô hình đô thị ven biển đa chức năng, kết hợp trung tâm hành chính, dịch vụ công, thương mại, logistics, du lịch và kinh tế biển. Việc tổ chức lại không gian phát triển được đặt trong mục tiêu xây dựng hệ thống hạ tầng đồng bộ, sử dụng hiệu quả quỹ đất và bảo đảm phát triển bền vững.
Về quy mô dân số, Phan Rí Cửa hiện là xã đông dân nhất tỉnh Lâm Đồng sau sắp xếp đơn vị hành chính, với 86.813 người vào năm 2025. Theo dự báo quy hoạch, dân số địa phương sẽ tăng lên 99.601 người vào năm 2030 và đạt 132.397 người vào năm 2050.
Xã Phan Rí Cửa được thành lập trên cơ sở sáp nhập thị trấn Phan Rí Cửa, hai xã Hòa Minh, Chí Công và một phần thôn Nha Mé thuộc xã Phong Phú, địa bàn tỉnh Bình Thuận trước đây.
Với định hướng mở rộng quỹ đất đô thị lên hơn 3.370ha, phát triển hàng trăm hecta đất du lịch và nâng cấp hệ thống hạ tầng kinh tế biển, Phan Rí Cửa được kỳ vọng từng bước hình thành trung tâm đô thị, thương mại và dịch vụ nghỉ dưỡng ven biển mới của tỉnh Lâm Đồng.
