Mới nhất về dự án vành đai gần 86.000 tỷ: Đường song hành vượt 80%, cao tốc vẫn ì ạch
Vành đai 4 - Vùng Thủ đô đang có sự phân hóa tiến độ rõ rệt, khi các tuyến song hành tăng tốc nhưng hợp phần cao tốc PPP vẫn triển khai chậm.
Dự án Vành đai 4 - Vùng Thủ đô Hà Nội đang có sự chênh lệch lớn về tiến độ giữa các hợp phần. Trong khi hai dự án đường song hành qua Hà Nội và Hưng Yên đã đạt hơn 80% giá trị xây dựng, tuyến cao tốc theo phương thức PPP mới hoàn thành 12,38% giá trị hợp đồng.
Theo báo cáo của Ủy ban Kinh tế và Tài chính gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tình hình thực hiện Nghị quyết số 56/2022/QH15, cả 4 dự án thành phần có cấu phần xây dựng của Vành đai 4 đã được khởi công. Tuy nhiên, tiến độ giữa các dự án hiện nay đang có khoảng cách đáng kể, theo nguồn tin trên báo Đầu Tư.

Cụ thể, dự án thành phần 2.1 trên địa bàn Hà Nội đạt khoảng 87% giá trị sản lượng, dự án thành phần 2.2 qua Hưng Yên đạt 82,7%. Trong khi đó, dự án thành phần 2.3 tại Bắc Ninh mới đạt 48,74%. Đáng chú ý nhất là dự án thành phần 3 - tuyến cao tốc đầu tư theo phương thức PPP. Giá trị thực hiện mới đạt khoảng 6.968,4 tỷ đồng trên tổng giá trị hợp đồng 56.294 tỷ đồng, tương đương 12,38%.
Sự chênh lệch này đang trở thành điểm đáng chú ý nhất trong tiến độ của toàn tuyến Vành đai 4, khi mục tiêu cơ bản hoàn thành dự án vào năm 2026 và đưa vào khai thác từ năm 2027.
Đường song hành đang tăng tốc
TTXVN cho biết, Dự án Vành đai 4 - Vùng Thủ đô có tổng chiều dài khoảng 113,52km, gồm 103,82 km tuyến chính và 9,7km tuyến nối theo hướng cao tốc Nội Bài - Hạ Long. Tuyến đi qua Hà Nội khoảng 57,52 km, Hưng Yên 19,3km và Bắc Ninh 35,7km.
Dự án sử dụng khoảng 1.341ha đất, được chia thành 7 dự án thành phần, gồm 3 dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; 3 dự án đường song hành bằng vốn đầu tư công và một dự án cao tốc theo phương thức PPP.

Tại Hà Nội, công tác giải phóng mặt bằng đã đạt kết quả đáng kể. Thành phố đã hoàn thành xây dựng 13/13 khu tái định cư, thu hồi toàn bộ khoảng 800,15ha đất thuộc phạm vi được xác định. Toàn bộ 10.345 ngôi mộ trong khu vực dự án cũng đã được di chuyển.
Các tuyến điện cao thế 110kV, 220kV và 500kV đã được di chuyển; các địa phương tiếp tục xử lý những công trình hạ tầng kỹ thuật còn lại để phục vụ thi công. Riêng dự án thành phần 2.1, các hạng mục cầu, cống và công trình liên quan cơ bản hoàn thành. Các nhà thầu đã thảm bê tông nhựa khoảng 35/50,76 km, giá trị sản lượng ước đạt 3.650/4.205 tỷ đồng, tương đương khoảng 87%.
Với tiến độ này, Hà Nội đang hướng tới mục tiêu hoàn thành tuyến đường song hành trong năm 2026 theo yêu cầu của Quốc hội.
Cao tốc PPP mới đạt hơn 12%
Trái với tốc độ của các tuyến song hành, dự án thành phần 3 đang là hợp phần có tiến độ đáng lưu ý nhất. Hợp đồng BOT đã được ký với liên danh nhà đầu tư và Công ty cổ phần Đường cao tốc Vành đai 4 Hà Nội. Phần dự án sử dụng vốn đầu tư công gồm 12 gói thầu xây lắp, trong đó 9 gói đang được triển khai.
Trên công trường hiện có 43 mũi thi công tại 9 gói thầu, tập trung vào các công trình lớn như cầu Hồng Hà, cầu Mễ Sở và cầu Hoài Thượng. Khối lượng xây dựng đã đạt những kết quả nhất định: 1.903/1.979 cọc khoan nhồi được thi công, 164,5 bệ trụ và 143,5 thân trụ hoàn thành; 346 phiến dầm Super-T được đúc cùng nhiều hạng mục kết cấu cầu khác.
Đối với phần vốn do nhà đầu tư huy động, hồ sơ đã được Sở Xây dựng thẩm định, hợp đồng tín dụng cũng đã được ký kết. Nhà đầu tư và doanh nghiệp dự án đang tiếp tục huy động nguồn lực để triển khai thi công. Theo kế hoạch, các cầu Hồng Hà, Mễ Sở và Hoài Thượng sẽ được tập trung nguồn lực, phấn đấu thông xe kỹ thuật trước Hội nghị APEC 2027.
Vẫn còn những điểm nghẽn mặt bằng
Dù công tác giải phóng mặt bằng tại Hà Nội đã cơ bản hoàn thành, một số vị trí vẫn còn công trình hạ tầng kỹ thuật, tài sản trên đất và diện tích cần thu hồi bổ sung. Tại phường Yên Nghĩa, một số công trình điện trung thế, hạ thế, đường nước sạch, thông tin và viễn thông chưa được di chuyển. Một số trường hợp nhà dân bị cắt xén tại khu vực nút giao Quốc lộ 6 cũng chưa hoàn tất xử lý.

Những tồn tại này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến phạm vi và tiến độ thi công của các dự án thành phần 2 và 3.
Cùng với đó, các địa phương còn phải tiếp tục xử lý mặt bằng và hạ tầng kỹ thuật tại một số nút giao với cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ, đường di sản tỉnh Hưng Yên, cao tốc Hà Nội - Hải Phòng và Đại lộ Thăng Long.
Mục tiêu 2027 và bài toán đồng bộ
Với tổng mức đầu tư 85.813 tỷ đồng, trong đó 28.173 tỷ đồng từ ngân sách Trung ương, 28.193 tỷ đồng ngân sách địa phương và 29.447 tỷ đồng vốn BOT, Vành đai 4 là một trong những dự án hạ tầng giao thông lớn nhất khu vực phía Bắc.
Tuyến cao tốc được thiết kế vận tốc 100km/giờ, giai đoạn đầu đầu tư 4 làn xe. Dự án cũng xây dựng 8 nút giao liên thông hoàn chỉnh, kết nối với mạng lưới giao thông hiện hữu của Hà Nội, Hưng Yên và Bắc Ninh. Vì vậy, tiến độ của tuyến cao tốc và các tuyến đường song hành có ý nghĩa quyết định đối với khả năng khai thác đồng bộ toàn tuyến.
Bức tranh hiện nay cho thấy Vành đai 4 đã vượt qua một trong những thách thức lớn là giải phóng mặt bằng, nhưng bài toán phía trước là đưa các hợp phần có tốc độ khác nhau về cùng một nhịp triển khai. Đặc biệt, tiến độ của tuyến cao tốc PPP sẽ là yếu tố cần được theo dõi sát trong chặng đường hướng tới mục tiêu hoàn thành dự án vào năm 2026 và khai thác từ năm 2027.
