Ngân hàng Nhà nước nới trần tỷ lệ cho vay trên tiền gửi (LDR), chuyên gia chỉ ra nhóm nhà băng hưởng lợi lớn

Trần LDR được nâng từ 85% lên 95%

Ngày 30/9/2026, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) ban hành Thông tư 50/2026/TT-NHNN, thiết lập khung mới về các giới hạn và tỷ lệ bảo đảm an toàn đối với ngân hàng thương mại.

Theo VPBankS Research, so với dự thảo tháng 4/2026, Thông tư 50 có một số điều chỉnh theo hướng linh hoạt hơn. Đáng chú ý, NHNN không chuyển từ LDR sang tỷ lệ cho vay trên tiền gửi và các nguồn vốn khác (CDR) như đề xuất trước đó, mà tiếp tục duy trì LDR và nâng trần từ 85% lên 95%.

Cách tính LDR mới cũng mở rộng phạm vi phản ánh cấu trúc nguồn vốn và một số hình thức sử dụng vốn ngoài hoạt động cho vay.

Ở mẫu số, các nguồn vốn được tính thêm gồm vay nước ngoài, nguồn vốn ủy thác chịu rủi ro, chênh lệch dương của nguồn vốn ròng nhận từ các tổ chức tín dụng khác và một số cấu phần vốn chủ sở hữu.

Ngược lại, phần nguồn vốn đã sử dụng cho đầu tư trái phiếu doanh nghiệp và các hình thức cấp tín dụng khác ngoài cho vay sẽ được khấu trừ. Theo VPBankS, điều này khiến tác động của quy định mới phân hóa theo cấu trúc bảng cân đối của từng ngân hàng.

Thông tư 50 có hiệu lực từ ngày 1/12/2026. Trong giai đoạn chuyển tiếp, các ngân hàng tiếp tục tuân thủ các tỷ lệ hiện hành theo Thông tư 22/2019 trước khi chuyển sang khung LCR và NSFR.

Nhóm nhà băng nào hưởng lợi?

Theo VPBankS Research, về dài hạn, việc bổ sung các tỷ lệ thanh khoản mới sẽ thúc đẩy ngân hàng duy trì tỷ trọng tài sản thanh khoản phù hợp hơn và sử dụng nguồn vốn ổn định hơn.

Trong bối cảnh đó, nhóm ngân hàng có vốn chủ sở hữu tốt, tiền gửi bán lẻ ổn định và khả năng huy động vốn dài hạn sẽ có lợi thế tương đối rõ hơn.

VPBankS đánh giá lợi thế dựa trên đặc điểm nguồn vốn và cấu trúc bảng cân đối.

Việc nâng trần LDR lên 95% tạo thêm dư địa cho ngân hàng duy trì tăng trưởng tín dụng mà không phải điều chỉnh quá mạnh cơ cấu huy động trong ngắn hạn. Tuy nhiên, mức độ hưởng lợi sẽ khác nhau giữa các nhà băng do cách tính LDR mới đồng thời bổ sung và khấu trừ nhiều cấu phần nguồn vốn, sử dụng vốn.

LCR, NSFR sẽ trở thành tiêu chí quan trọng

Bên cạnh LDR, Thông tư 50 đưa vào lộ trình áp dụng hai tỷ lệ thanh khoản theo chuẩn Basel III là LCR và NSFR.

LCR tối thiểu sẽ tăng từ 50% năm 2028 lên 100% năm 2033. Trong khi đó, NSFR tăng từ 90% năm 2028 lên 95% năm 2029 và 100% từ năm 2030. Các ngân hàng đáp ứng điều kiện có thể đăng ký áp dụng sớm.

Theo VPBankS, LCR đánh giá khả năng chống chịu áp lực thanh khoản trong 30 ngày, trong khi NSFR đánh giá tính ổn định của nguồn vốn và mức độ phù hợp giữa nguồn vốn với tài sản.

Đáng chú ý, khi chuyển sang khung mới, ngân hàng áp dụng LDR tối đa 95%. Trường hợp đồng thời duy trì LCR và NSFR từ 100% trở lên, ngân hàng sẽ không còn phải tuân thủ giới hạn LDR mà chỉ tiếp tục thực hiện nghĩa vụ báo cáo.

Thông tư 50 cũng bổ sung tỷ lệ đòn bẩy LEV, tính bằng vốn cấp 1 trên tổng tài sản đòn bẩy. Tuy nhiên, văn bản chưa đưa ra thời gian áp dụng cụ thể đối với tỷ lệ này.

Về dài hạn, việc bổ sung LCR và NSFR sẽ khuyến khích các ngân hàng duy trì tài sản thanh khoản phù hợp và sử dụng nguồn vốn ổn định hơn. Vì vậy, lợi thế sẽ nghiêng về những ngân hàng có nền tảng vốn tốt, nguồn tiền gửi bán lẻ ổn định và khả năng huy động vốn dài hạn.