'Núi tiền mặt' 7.000 tỷ USD đang chảy vào vàng và cổ phiếu

Kho tiền gửi khổng lồ bắt đầu dịch chuyển

Các hộ gia đình Trung Quốc đang ráo riết tìm kiếm những kênh đầu tư sinh lời cao hơn khi khoảng 7 nghìn tỷ USD tiền gửi có kỳ hạn đáo hạn trong năm nay – một xu hướng có thể tiếp thêm động lực cho thị trường tài chính nước này.

Khối tiền tiết kiệm khổng lồ này là hệ quả của nhiều năm khủng hoảng bất động sản kéo dài và lợi suất cổ phiếu kém hấp dẫn, khiến hàng triệu người dân lựa chọn “trú ẩn” trong ngân hàng. Tuy nhiên, khi lãi suất tiền gửi đang giảm dần về ngưỡng 1%, dòng vốn này ngày càng có xu hướng tìm bến đỗ mới.

Nhà đầu tư đang cân nhắc chuyển tiền sang cổ phiếu, sản phẩm quản lý tài sản hoặc bảo hiểm – phù hợp với nỗ lực của Bắc Kinh trong việc xây dựng đà tăng bền vững cho thị trường nhằm hỗ trợ nền kinh tế.

Theo báo cáo tháng 12 của Huatai Securities, khoảng 50 nghìn tỷ nhân dân tệ tiền gửi có kỳ hạn trên một năm sẽ đáo hạn trong năm 2026, tăng thêm 10 nghìn tỷ nhân dân tệ so với năm trước. Trong đó, khoảng 30 nghìn tỷ nhân dân tệ được gửi tại các ngân hàng nhà nước lớn, với phần lớn đáo hạn rơi vào nửa đầu năm.

Được tiếp sức bởi đà phục hồi mạnh của thị trường chứng khoán – với giá trị vốn hóa tăng hơn 1 nghìn tỷ USD chỉ trong một tháng – một bộ phận nhà đầu tư cũng đang quay lại với cổ phiếu.

Chứng khoán Trung Quốc đã đi lên kể từ tháng 4, thể hiện khả năng chống chịu trước căng thẳng thuế quan toàn cầu, trong khi những tiến bộ về AI tiếp tục thu hút dòng tiền. Nhóm cổ phiếu công nghệ dẫn dắt đà tăng, với chỉ số Star 50 – tương tự Nasdaq – tăng hơn 12% trong năm 2026.

Giá vàng cũng liên tục lập kỷ lục, với nhà đầu tư Trung Quốc nằm trong số những lực đẩy chính của đợt tăng này.

Hướng tới chu kỳ tăng trưởng dài hạn

Ở quy mô rộng hơn, dòng tiền tiết kiệm chảy sang cổ phiếu có thể diễn ra gián tiếp và thận trọng, phù hợp với mục tiêu của Bắc Kinh trong việc nuôi dưỡng một thị trường “slow bull” – tăng trưởng vừa phải nhưng bền vững, hỗ trợ tích lũy tài sản và kích thích tiêu dùng.

Bà May Yan, Trưởng bộ phận nghiên cứu tài chính châu Á của UBS Group, cho biết dù việc một phần tiền rời khỏi ngân hàng là điều khó tránh, nhưng trong lịch sử, hơn 90% trong số hàng chục nghìn tỷ nhân dân tệ tiền gửi đáo hạn mỗi năm vẫn được giữ lại trong hệ thống ngân hàng.

“Dòng tiền sẽ linh hoạt hơn”, bà Yan nói. “Nhưng các ngân hàng vẫn có thể giữ chân khách hàng bằng cách phân phối sản phẩm quản lý tài sản, bảo hiểm và quỹ đầu tư”.

Bên cạnh đó, giới phân tích chứng khoán kỳ vọng thị trường cổ phiếu sẽ hưởng lợi khi các hộ gia đình tái phân bổ tiền gửi sang sản phẩm quản lý tài sản, đầu tư thu nhập cố định và bảo hiểm liên kết đầu tư – những kênh đều có mức nắm giữ cổ phiếu nhất định trong danh mục cơ sở.

Bắc Kinh đang nỗ lực tránh lặp lại chu kỳ bùng nổ rồi suy thoái của thập kỷ qua, sau khi các chỉ số chứng khoán lớn chạm đỉnh nhiều năm vào 2025. Chỉ số CSI 300 đã tăng 2 năm liên tiếp sau 3 năm giảm sâu, và hiện tăng gần 3% trong năm 2026.

Tuy nhiên, đà tăng bị đánh giá là quá nhanh, khiến nhà chức trách phải can thiệp vào tuần trước để siết chặt hoạt động cho vay ký quỹ. Các cơ quan quản lý đã yêu cầu những công ty chứng khoán lớn báo cáo nhu cầu vay ký quỹ, đồng thời tránh quảng bá mở tài khoản hay đưa ra quan điểm quá lạc quan về thị trường.

Trước mắt, một số nhà đầu tư dường như đã “hiểu thông điệp” từ Bắc Kinh. Bà Echo Huang, làm việc trong ngành xuất bản tại Hàng Châu, cho biết dù sẽ rút 200.000 NDT tiền gửi đáo hạn vào tháng 2, bà không có kế hoạch đầu tư trực tiếp vào cổ phiếu. Người phụ nữ 41 tuổi này vừa chuyển 700.000 NDT từ tiền gửi có kỳ hạn đáo hạn tháng trước sang bảo hiểm hưu trí để tìm lợi suất cao hơn.

“Tôi đã có một triệu nhân dân tệ đầu tư vào cổ phiếu, nên mua thêm lúc này có thể hơi mạo hiểm”, bà Huang chia sẻ. “Nhưng thật khó chọn lựa, vì cũng không còn nhiều kênh thay thế hấp dẫn”.

Theo The Business Times