Phiên livestream 2,1 triệu người xem cùng lúc trên TikTok, 84.000 người tặng quà: ĐBQH đặt vấn đề có lợi dụng để rửa tiền?
Sau phiên livestream trên nền tảng số thu hút hơn 2,1 triệu người xem cùng thời điểm và khoảng 84.000 tài khoản gửi quà tặng, một đại biểu Quốc hội đã đặt vấn đề về nguy cơ lợi dụng hoạt động livestream để rửa tiền khi góp ý dự thảo Luật Phòng, chống rửa tiền (sửa đổi).
Chiều 6/8, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.
Tại phiên thảo luận, đại biểu Nguyễn Trung Kiên (đoàn Đồng Nai) cho rằng dự thảo đã mở rộng các đối tượng báo cáo nhằm phục vụ công tác phòng, chống rửa tiền, song vẫn cần tiếp tục nghiên cứu những hình thức giao dịch mới phát sinh trên nền tảng số.
Dẫn một sự việc đang thu hút sự quan tâm của dư luận, ông Kiên cho biết tối 5/8, một phiên livestream trên các nền tảng mạng xã hội được thống kê có hơn 2,1 triệu người xem cùng thời điểm. Theo ước tính được đại biểu dẫn lại, khoảng 84.000 người đã gửi quà tặng (donate), với giá trị mỗi món quà dao động từ 100.000-200.000 đồng, thậm chí có quà tặng trị giá khoảng 15 triệu đồng.
"Tổng giá trị quà tặng của một phiên livestream có thể lên tới hàng tỷ đồng", ông Kiên nêu và đặt vấn đề: "Những người có ảnh hưởng trong xã hội livestream liệu có chuyện rửa tiền không, liệu có chuyện lợi dụng vấn đề đó để rửa tiền không?"
Theo đại biểu, cùng với sự phát triển nhanh của kinh tế số và thương mại điện tử, cơ quan quản lý cần nghiên cứu cơ chế giám sát dòng tiền phát sinh từ quà tặng trên nền tảng số nhằm hạn chế nguy cơ dòng tiền bất hợp pháp dịch chuyển qua các kênh phi truyền thống.
Phiên livestream được đại biểu gián tiếp đề cập là buổi phát trực tiếp của bà Nguyễn Phương Hằng trên TikTok, Facebook và YouTube vào tối 5/8. Theo nhiều thống kê trong lĩnh vực digital marketing, lượng người xem đồng thời trên TikTok vượt 2,1 triệu tài khoản trước khi phiên phát trực tiếp bị nền tảng khóa.
Bà Nguyễn Phương Hằng được biết đến là vợ doanh nhân Huỳnh Uy Dũng (Dũng "lò vôi") và hiện là Tổng Giám đốc Khu du lịch Đại Nam - dự án du lịch tư nhân có tổng mức đầu tư gần 6.000 tỷ đồng tại tỉnh Bình Dương cũ, nay thuộc TP. HCM.
Không chỉ đề cập đến hoạt động livestream, các đại biểu cũng dành nhiều thời gian trao đổi về những rủi ro mới trong bối cảnh công nghệ tài chính phát triển.
Đại biểu Đỗ Đức Hồng Hà (đoàn Hà Nội) cho rằng sự bùng nổ của giao dịch trực tuyến và công nghệ chuỗi khối đã khiến tài sản mã hóa trở thành một kênh lưu chuyển dòng tiền xuyên biên giới với mức độ phức tạp ngày càng cao.
Theo ông, đặc tính ẩn danh cùng việc cơ chế quản lý còn chưa hoàn thiện khiến tài sản mã hóa có nguy cơ bị lợi dụng cho các hành vi rửa tiền, trốn thuế hoặc tài trợ khủng bố. Vì vậy, việc bổ sung các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa vào nhóm đối tượng phải báo cáo giao dịch đáng ngờ được xem là giải pháp quan trọng nhằm thu hẹp khoảng trống pháp lý.
Trong khi đó, đại biểu Trần Thị Hiền (đoàn Ninh Bình) đề nghị các quy định trong luật nên được xây dựng theo hướng mang tính nguyên tắc, còn các dấu hiệu nhận diện giao dịch đáng ngờ có tính kỹ thuật nên giao Ngân hàng Nhà nước hướng dẫn và cập nhật theo thực tiễn. Theo bà, cách tiếp cận này sẽ giúp hệ thống pháp luật linh hoạt hơn trước sự thay đổi nhanh của công nghệ và các phương thức giao dịch mới.
