Sắp hoàn thành siêu tháp chọc trời cao 1.000m đầu tiên trên thế giới: Phá vỡ kỷ lục công trình hiện hữu, thiết kế táo bạo hình thành bởi 80.000 tấn thép
Đằng sau cuộc đua chinh phục độ cao là tham vọng định hình một biểu tượng mới cho năng lực kỹ thuật và tầm nhìn phát triển của quốc gia giàu có bậc nhất Trung Đông.
Tái khởi động siêu dự án để chinh phục cột mốc chưa từng có
Sau nhiều năm đình trệ, siêu dự án Jeddah Tower đang tăng tốc trở lại. Nếu hoàn thành đúng kế hoạch vào năm 2028, công trình sẽ trở thành tòa tháp đầu tiên trên thế giới vượt mốc 1km, thay đổi kỷ lục tồn tại hơn một thập kỷ của Burj Khalifa.
Đầu tháng 1/2025, Chính phủ Ả Rập Xê Út chính thức thông báo tái khởi động Jeddah Tower sau nhiều năm gián đoạn. Đây là một trong những dự án trọng điểm thuộc chương trình Vision 2030, chiến lược nhằm giảm sự phụ thuộc của nền kinh tế vào dầu mỏ và thúc đẩy các lĩnh vực như bất động sản, du lịch, tài chính và dịch vụ.

Theo Newsweek, Jeddah Tower được thiết kế để trở thành tòa nhà cao nhất thế giới, vượt qua Burj Khalifa (828m) - công trình đã giữ kỷ lục suốt hơn một thập kỷ vừa qua.
Đơn vị tư vấn kết cấu Thornton Tomasetti, phối hợp cùng hãng kiến trúc Adrian Smith + Gordon Gill (AS+GG), cho biết công trình được thiết kế với chiều cao trên 1.000m, gồm khoảng 130 tầng. Sau khi tái khởi động, tiến độ xây dựng được đẩy nhanh đáng kể. Đến tháng 9/2025, công trình đã vươn tới khoảng 70 tầng, với tốc độ thi công trung bình khoảng 4 ngày hoàn thành một tầng.

Mới nhất, theo thông tin Thornton Tomasetti công bố vào tháng 1/2026, Jeddah Tower đã hoàn thành hơn 80 tầng, đánh dấu bước tiến quan trọng của dự án sau khi được khởi động trở lại.
Theo kế hoạch hiện nay, công trình hướng tới mục tiêu hoàn thành trong năm 2028. Nếu đạt tiến độ này, Jeddah Tower sẽ trở thành tòa nhà đầu tiên trên thế giới vượt mốc cao 1km, cao hơn khoảng 180m so với Burj Khalifa.
Công trình biểu tượng của Vision 2030
Jeddah Tower không chỉ được xây dựng để xác lập kỷ lục về chiều cao. Công trình là trung tâm của Jeddah Economic City, khu đô thị quy mô khoảng 20 tỷ USD bên bờ Biển Đỏ, đồng thời là một trong những dự án biểu tượng của chiến lược Vision 2030.

Đứng sau thiết kế là kiến trúc sư Adrian Smith - "cha đẻ" của Burj Khalifa. Với Jeddah Tower, ông tiếp tục theo đuổi triết lý kiến trúc lấy cảm hứng từ thiên nhiên.
Thân tháp được tạo hình như một chồi cây vươn lên giữa sa mạc, thuôn dần về phía đỉnh và bố trí bất đối xứng nhằm giảm tải trọng gió khi công trình đạt tới độ cao chưa từng có. Thiết kế ba cánh theo dạng chữ Y vừa tăng khả năng ổn định kết cấu, vừa giúp hạn chế tác động của gió - yếu tố được xem là thách thức lớn nhất đối với các công trình siêu cao tầng.
Công nghệ xây dựng để chạm tới độ cao hơn 1km
Để hiện thực hóa mục tiêu xây dựng tòa tháp cao trên 1km, các kỹ sư phải áp dụng nhiều giải pháp kỹ thuật đặc biệt. Hệ móng gồm 270 cọc khoan nhồi đường kính từ 1,5-1,8m, cắm sâu khoảng 105m nhằm chịu tải trọng rất lớn trong điều kiện nền đất ven Biển Đỏ.
Phía trên là đài móng dày khoảng 5m, diện tích hơn 3.200m2, được thiết kế để kiểm soát độ lún ở mức tối đa khoảng 25mm.

Khác với nhiều tòa tháp siêu cao hiện nay, Jeddah Tower sử dụng lõi bê tông cường độ cao kết hợp ba nhánh chịu lực, thay vì hệ dầm gánh hay tường đai truyền thống, nhằm tối ưu khả năng chịu tải theo phương đứng. Một trong những thách thức lớn nhất là công nghệ bơm bê tông lên độ cao khoảng 800m, được xem là kỹ thuật đặc biệt phức tạp trong ngành xây dựng hiện đại.

Khi hoàn thành, công trình dự kiến lắp đặt 59 thang máy, sử dụng kính hiệu suất cao nhằm giảm hấp thụ nhiệt, đồng thời tích hợp nhiều giải pháp tiết kiệm năng lượng và vận hành bền vững. Khối lượng vật liệu sử dụng cũng ở quy mô rất lớn với khoảng 500.000m3 bê tông và 80.000 tấn thép.
Việc hồi sinh Jeddah Tower phản ánh quyết tâm của Ả Rập Xê Út trong việc đẩy nhanh các siêu dự án thuộc Vision 2030, bên cạnh những dự án quy mô lớn như NEOM, The Line hay Rise Tower. Nếu hoàn thành đúng kế hoạch vào năm 2028, Jeddah Tower sẽ không chỉ thiết lập kỷ lục mới về chiều cao, mà còn trở thành biểu tượng cho năng lực công nghệ, tham vọng phát triển và chiến lược chuyển đổi kinh tế của quốc gia giàu dầu mỏ này trong giai đoạn hậu dầu khí.
Jeddah Tower trước đây được biết đến với tên gọi Kingdom Tower, được thiết kế với quy mô khoảng 167 tầng và chiều cao dự kiến vượt mốc 1.000m. Nếu hoàn thành theo kế hoạch, đây sẽ là công trình đầu tiên trong lịch sử nhân loại chạm tới cột mốc cao 1km.
Dự án có tổng vốn đầu tư khoảng 1,2 tỷ USD, do hãng kiến trúc Adrian Smith + Gordon Gill Architecture (Chicago, Mỹ) thiết kế. Ý tưởng kiến trúc lấy cảm hứng từ hình dáng một chồi lá vươn lên giữa sa mạc - biểu tượng của sức sống bền bỉ trong điều kiện khí hậu khắc nghiệt của Trung Đông. Thiết kế này không chỉ tạo dấu ấn thẩm mỹ mà còn góp phần tối ưu khả năng chịu gió cho công trình ở độ cao chưa từng có.
