Tín dụng tăng nóng 19%, NHNN phát lệnh Chỉ thị 01: Siết kỷ luật, nắn dòng vốn năm 2026

Tín dụng dự kiến 15%, không chạy theo tăng trưởng bằng mọi giá

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) vừa ban hành Chỉ thị số 01/CT-NHNN ngày 09/01/2026 về tổ chức thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm của ngành Ngân hàng trong năm 2026.

Theo Chỉ thị 01, Thống đốc NHNN yêu cầu các đơn vị trong toàn hệ thống ngân hàng triển khai đồng bộ các giải pháp điều hành chính sách tiền tệ và hoạt động ngân hàng năm 2026, nhằm góp phần giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, hỗ trợ tăng trưởng bền vững và bảo đảm an toàn hệ thống.

Trong đó, NHNN xác định rõ mục tiêu điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác, kiên định ưu tiên kiểm soát lạm phát bình quân năm 2026 khoảng 4,5% – mức được đánh giá là phù hợp trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động.

Một điểm nhấn đáng chú ý của Chỉ thị là định hướng điều hành tín dụng theo hướng thận trọng và linh hoạt, bám sát diễn biến kinh tế vĩ mô và thị trường tiền tệ.

Theo đó, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống năm 2026 dự kiến khoảng 15%, đồng thời NHNN để ngỏ khả năng điều chỉnh tăng hoặc giảm tùy theo diễn biến thực tế. Thông điệp này cho thấy cơ quan điều hành không đặt nặng mục tiêu tăng trưởng tín dụng danh nghĩa, mà ưu tiên chất lượng tín dụng và an toàn hệ thống.

Cùng với đó, NHNN yêu cầu tăng cường quản lý ngoại hối, điều hành dự trữ ngoại hối, ổn định thị trường ngoại tệ; đổi mới công tác giám sát an toàn vi mô và vĩ mô; nâng cao năng lực cảnh báo sớm nhằm ngăn chặn nguy cơ rủi ro lan truyền và khủng hoảng hệ thống.

Lãi suất cho vay bật tăng, áp lực chi phí vốn lan rộng

Trước đó, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ Phạm Chí Quang cho biết tăng trưởng tín dụng năm 2025 đạt khoảng 19%, mức cao nhất trong nhiều năm. Tuy nhiên, tăng trưởng huy động vốn lại thấp hơn tín dụng khoảng 3 điểm phần trăm, làm gia tăng áp lực mất cân đối nguồn vốn trong hệ thống ngân hàng.

Đáng chú ý, khoảng 80% nguồn vốn huy động của các ngân hàng hiện nay là ngắn hạn, trong khi gần 50% dư nợ cho vay là trung và dài hạn. Sự lệch pha về kỳ hạn này được đánh giá là rủi ro hiện hữu, đặc biệt trong bối cảnh lãi suất huy động có xu hướng tăng trở lại.

Theo lãnh đạo NHNN, để giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng, cần thúc đẩy phát triển các kênh huy động vốn trung và dài hạn khác như thị trường vốn, trái phiếu doanh nghiệp, qua đó chia sẻ gánh nặng cung ứng vốn cho nền kinh tế.

Thực tế thị trường cho thấy, áp lực này đã nhanh chóng phản ánh vào mặt bằng lãi suất. Đến nay, hơn 20 ngân hàng đã công bố lãi suất cho vay bình quân tháng 12/2025, với xu hướng tăng rõ rệt so với tháng liền kề và đầu năm.

Ở nhóm ngân hàng có vốn nhà nước, Agribank ghi nhận lãi suất cho vay bình quân đạt 6,93%/năm; Vietcombank 5,8%/năm; BIDV 5,6%/năm. Trong khi đó, nhiều ngân hàng tư nhân như LPBank, Techcombank điều chỉnh tăng mạnh lãi suất cho vay. Nhìn chung, phần lớn ngân hàng hiện có lãi suất cho vay bình quân trên 7%/năm.

Giới chuyên gia cho rằng, xu hướng tăng lãi suất cho vay là hệ quả tất yếu của làn sóng tăng lãi suất huy động từ cuối năm 2025, trong bối cảnh tín dụng tăng nhanh hơn đáng kể so với huy động, buộc các ngân hàng phải điều chỉnh giá vốn để bảo đảm an toàn thanh khoản.

Trong bối cảnh đó, Chỉ thị 01/CT-NHNN được xem là tín hiệu điều hành sớm và rõ ràng cho năm 2026: tăng trưởng tín dụng sẽ không còn “chạy nước rút”, dòng vốn sẽ được nắn chỉnh theo hướng hiệu quả, kiểm soát rủi ro, trong khi kỷ luật thị trường được đặt lên hàng đầu.

Điều này cũng đồng nghĩa, mặt bằng lãi suất khó có dư địa giảm sâu trong ngắn hạn, và hệ thống ngân hàng sẽ bước vào một chu kỳ điều hành thận trọng hơn, chọn lọc hơn, thay vì mở rộng tín dụng bằng mọi giá như giai đoạn trước.