Từng tuyên bố muốn vào Việt Nam, 'ông trùm' hàng không Malaysia chật vật trong khoản nợ 4,5 tỷ USD, Chính phủ phải tính đường cứu

Theo Reuters, Chính phủ Malaysia đã làm việc với Malaysia Airlines và Batik Air về khả năng hai hãng này tiếp nhận một phần thị trường nội địa hiện do AirAsia khai thác.

Các cuộc thảo luận đang được đẩy mạnh với sự tham gia của Bộ Tài chính Malaysia và Malaysia Airports Holdings Berhad (MAHB), đơn vị vận hành sân bay tại nước này. Hai hãng hàng không được cho là muốn mở rộng hoạt động để tiếp nhận các đường bay và hành khách của AirAsia, thay vì mua lại toàn bộ hãng. Tuy nhiên, để có thể tiếp nhận quy mô lớn, điều kiện quan trọng là được chuyển giao các hợp đồng thuê máy bay.

AirAsia hiện đang chiếm khoảng 40% thị phần hàng không Malaysia và 60% thị phần nội địa. Ông Chandran Rama Muthy, Giám đốc điều hành Batik Air Malaysia, khẳng định hãng “có thể nhanh chóng bổ sung máy bay để đáp ứng hoặc hỗ trợ thị phần nội địa nếu cần thiết”.

Thông tin trên xuất hiện trong bối cảnh AirAsia chịu áp lực tài chính đáng kể. Trong phiên giao dịch ngày 17/9, cổ phiếu AirAsia có lúc giảm 21%, xuống mức thấp nhất kể từ tháng 12/2022, trong khi cổ phiếu Capital A giảm tới 18%. Tính từ đầu năm, cổ phiếu AirAsia đã mất khoảng 70% giá trị. Tại ngày 30/6, AirAsia có 18,4 tỷ ringgit (4,51 tỷ USD) nợ ngắn hạn, trong khi tiền mặt và số dư ngân hàng ở mức 954 triệu ringgit.

Theo các nguồn tin, AirAsia đang nợ MAHB ít nhất 500 triệu ringgit, bao gồm các khoản phí hạ cánh và đỗ máy bay, và đã được gia hạn thời gian thanh toán. MAHB không bình luận về thông tin này. AirAsia cũng không trả lời trực tiếp, chỉ khẳng định mối quan hệ hợp tác giữa hai bên vẫn tích cực. Reuters cho biết chưa thể độc lập xác minh các chi tiết về tình hình tài chính của AirAsia.

Trong quý II, AirAsia ghi nhận khoản lỗ ròng 831 triệu ringgit, trong đó có 331 triệu ringgit lỗ ngoại hối. Chi phí nhiên liệu bay tăng 66% so với quý trước, lên mức bình quân 183 USD/thùng trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông.

Để cải thiện tình hình tài chính, AirAsia đặt mục tiêu huy động tới 1 tỷ USD từ thị trường nợ quốc tế và 700 triệu ringgit tín dụng trong nước, chủ yếu nhằm tái cơ cấu nợ. Một số nguồn tin ước tính hãng cần ít nhất 3 tỷ USD, song AirAsia khẳng định kế hoạch huy động hiện tại đủ để đáp ứng nhu cầu. Hãng cũng đã cắt giảm các đường bay kém hiệu quả, trả lại 25 máy bay cũ và đàm phán để giảm chi phí.

Trước đó, vào cuối năm 2025, ông Tony Fernandes, Tổng giám đốc Capital A - công ty mẹ của AirAsia cho biết với Bernama (Thông tấn xã Malaysia) bên lề Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN 2025 tại Kuala Lumpur rằng ông đang thảo luận với một đối tác tại Việt Nam để mở rộng sự hiện diện của AirAsia tại Đông Nam Á.

“Tôi luôn muốn hãng hoạt động tại Việt Nam - một trong những thị trường tiềm năng nhất khu vực”, ông Fernandes, nhà sáng lập AirAsia, chia sẻ.

Theo ông Fernandes, quá trình đàm phán khi đó diễn ra khá tích cực, khiến ông lạc quan hơn bao giờ hết về khả năng hãng hàng không giá rẻ này gia nhập thị trường hàng không nội địa Việt Nam. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý vẫn còn nhiều yếu tố có thể khiến thương vụ đổ vỡ. Từ đó đến nay, chưa có thêm thông tin về thương vụ này.

Thực tế, trong hai thập kỷ qua, AirAsia đã không ít lần tìm cách gia nhập thị trường Việt Nam. Từ kế hoạch tham gia tái cơ cấu Pacific Airlines năm 2005, hợp tác với Vinashin thành lập Vina AirAsia năm 2007, đến việc ký biên bản ghi nhớ với Hải Âu Aviation năm 2018, các kế hoạch này đều không thành công.