'Vàng nước' của Việt Nam thu gần 8 tỷ USD sau 8 tháng, Trung Quốc chiếm gần 1/4 thị trường

Xuất khẩu thủy sản Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trong 8 tháng đầu năm 2026, với tổng kim ngạch gần 8 tỷ USD. Trong đó, Trung Quốc vẫn là thị trường tiêu thụ lớn nhất, đồng thời ghi nhận tốc độ tăng trưởng nổi bật so với nhiều thị trường chủ lực khác.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, riêng tháng 8/2026, kim ngạch xuất khẩu thủy sản ước đạt 1,08 tỷ USD. Lũy kế 8 tháng, tổng giá trị xuất khẩu đạt khoảng 7,94 tỷ USD, tăng 10,9% so với cùng kỳ năm 2025.

Ba thị trường lớn nhất của thủy sản Việt Nam hiện gồm Trung Quốc, Hoa Kỳ và Nhật Bản, lần lượt chiếm 24%, 15,6% và 13,7% tổng kim ngạch.

Đáng chú ý, Trung Quốc tiếp tục là điểm sáng khi giá trị xuất khẩu thủy sản sang thị trường này trong 7 tháng đầu năm tăng 37,1% so với cùng kỳ. Trong khi đó, xuất khẩu sang Hoa Kỳ chỉ tăng 2,5%, còn Nhật Bản tăng 2,3%.

Xét trong nhóm 15 thị trường xuất khẩu lớn nhất, Brazil ghi nhận mức tăng mạnh nhất với 39,1%. Ở chiều ngược lại, Đức là thị trường có mức giảm lớn nhất, dù mức giảm chỉ khoảng 0,2%.

Có thể vượt 12,5 tỷ USD nếu thị trường thuận lợi

Trước diễn biến của các thị trường xuất khẩu lớn, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) đã xây dựng nhiều kịch bản cho hoạt động xuất khẩu cả năm.

Ở kịch bản tích cực, kim ngạch xuất khẩu thủy sản năm 2026 có thể vượt 12,5 tỷ USD, tương ứng mức tăng trên 12%. Khả năng này được đặt ra trong trường hợp một số rào cản tại thị trường Hoa Kỳ được tháo gỡ hoặc chính sách thuế có những thay đổi thuận lợi hơn.

Với kịch bản cơ sở, xuất khẩu thủy sản cả năm được dự báo đạt khoảng 12,1-12,3 tỷ USD, tăng 8-10% so với năm 2025.

Kịch bản này dựa trên giả định Trung Quốc tiếp tục duy trì sức mua tốt như nửa đầu năm, Nhật Bản và nhóm thị trường CPTPP giữ được sự ổn định, trong khi kim ngạch sang Hoa Kỳ và EU không giảm quá sâu vào những tháng cuối năm.

Ở phương án thận trọng hơn, kim ngạch xuất khẩu thủy sản có thể chỉ đạt khoảng 11,8-12 tỷ USD, tăng 3-5%.

Kịch bản này có thể xảy ra nếu đơn hàng suy yếu, tôm Việt Nam tiếp tục chịu sức ép cạnh tranh lớn từ Ecuador, nhu cầu tại châu Âu phục hồi chậm và tốc độ tăng trưởng ở các thị trường khác giảm dần.

Tôm vẫn là mặt hàng chủ lực

Xét theo từng nhóm sản phẩm, tôm tiếp tục được kỳ vọng giữ vai trò quan trọng nhất đối với tăng trưởng của toàn ngành. Tuy nhiên, đây cũng là mặt hàng đang phải đối mặt với áp lực cạnh tranh lớn về giá và nguồn cung.

Trong khi đó, triển vọng của cá tra được đánh giá khả quan hơn. Nguồn cá khai thác tự nhiên trên thế giới có xu hướng giảm trong khi chi phí đánh bắt tăng, khiến nhiều nhà nhập khẩu chuyển sự quan tâm sang các loại cá nuôi như cá tra và cá rô phi.

Một số nhóm hàng khác như cua, ghẹ và tôm hùm vẫn còn dư địa tăng trưởng đáng kể, đặc biệt tại Trung Quốc - thị trường đang có nhu cầu cao đối với nhiều sản phẩm thủy sản Việt Nam.

Ngược lại, tốc độ tăng trưởng tại những thị trường truyền thống như Hoa Kỳ, EU và Nhật Bản được dự báo khó bứt phá mạnh trong nửa cuối năm.

Với gần 7,94 tỷ USD thu về sau 8 tháng, xuất khẩu thủy sản Việt Nam đang duy trì kết quả tích cực. Tuy nhiên, để tiến tới mục tiêu trên 12 tỷ USD trong cả năm, doanh nghiệp vẫn phải tiếp tục mở rộng thị trường, nâng khả năng cạnh tranh và chủ động ứng phó với biến động về nhu cầu, thuế quan cũng như chính sách thương mại quốc tế.