Việt Nam bắt đầu triển khai xây dựng cao tốc phức tạp bậc nhất Tây Bắc: 7 hầm xuyên núi, 122 cầu, vốn đầu tư 63.000 tỷ

Chiều 9/7, Ban Chỉ đạo tỉnh về triển khai Dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu (CT.13) tổ chức họp đánh giá tiến độ chuẩn bị đầu tư và triển khai nhiệm vụ trọng tâm quý III/2026. Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến đến các xã, phường trong tỉnh.

Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo tỉnh Lê Minh Ngân chủ trì cuộc họp.

Theo báo cáo tại hội nghị, thời gian qua, UBND tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương triển khai đồng bộ các nhiệm vụ chuẩn bị đầu tư theo chỉ đạo của Trung ương, Tỉnh ủy và Ban Chỉ đạo. Các thành viên Ban Chỉ đạo thường xuyên theo dõi, đôn đốc và phối hợp xử lý những nội dung thuộc lĩnh vực phụ trách, góp phần bảo đảm tiến độ thực hiện.

Đến nay, công tác chuẩn bị đầu tư cơ bản đáp ứng yêu cầu theo Kế hoạch số 2454/KH-UBND của UBND tỉnh. Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh đã hoàn thành khảo sát sơ bộ, lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi; hội đồng thẩm định nội bộ hoàn tất công tác thẩm định. UBND tỉnh đã trình Thủ tướng Chính phủ Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi và đang tiếp thu, giải trình ý kiến của các bộ, ngành để hoàn thiện hồ sơ.

Công tác phối hợp giữa tỉnh Lai Châu với các bộ, ngành Trung ương và tỉnh Lào Cai được duy trì thường xuyên. Song song với đó, các địa phương cũng tích cực chuẩn bị phương án giải phóng mặt bằng. Qua rà soát sơ bộ, dự án dự kiến sử dụng khoảng 1.305 ha đất, ảnh hưởng khoảng 1.882 hộ dân và cần bố trí tái định cư cho khoảng 941 hộ tại 21 khu tái định cư trên địa bàn tỉnh.

Trong quý III/2026, các sở, ngành và địa phương sẽ tập trung hoàn thiện Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, thống nhất phương án tổ chức thực hiện với tỉnh Lào Cai, đồng thời chuẩn bị các điều kiện về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng.

Báo cáo cũng chỉ ra một số khó khăn cần sớm tháo gỡ, gồm việc thống nhất phương án phân kỳ đầu tư, xác định cơ quan chủ quản các dự án thành phần trên địa bàn tỉnh Lào Cai, triển khai cắm mốc giải phóng mặt bằng sau khi thống nhất hướng tuyến và hoàn thiện phương án bồi thường, hỗ trợ.

Tại cuộc họp, các đại biểu đã thảo luận về phương án đầu tư, đồng thời đề xuất nhiều giải pháp nhằm đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm đủ điều kiện trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định chủ trương đầu tư.

Kết luận hội nghị, Bí thư Tỉnh ủy Lê Minh Ngân nhấn mạnh Dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu là dự án quan trọng quốc gia, có ý nghĩa đặc biệt đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh cũng như khu vực Tây Bắc trong nhiều năm tới. Vì vậy, các cấp, các ngành cần tập trung cao độ, triển khai quyết liệt các bước chuẩn bị đầu tư.

Bí thư Tỉnh ủy đề nghị Đảng ủy UBND tỉnh chỉ đạo UBND tỉnh sớm phân cấp, phân quyền cho các địa phương có dự án đi qua; đồng thời yêu cầu các sở, ngành phối hợp với chính quyền cơ sở khẩn trương hoàn thiện phương án cắm mốc giải phóng mặt bằng để triển khai ngay khi đủ điều kiện. Các xã, phường có tuyến cao tốc đi qua tiếp tục quản lý chặt chẽ hiện trạng đất đai, tài sản trên đất, tăng cường tuyên truyền, tạo sự đồng thuận trong nhân dân.

Theo Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, Dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu có điểm đầu tại nút giao với cao tốc Nội Bài - Lào Cai thuộc xã Bảo Hà (tỉnh Lào Cai), điểm cuối tại khu vực cửa khẩu quốc tế Ma Lù Thàng thuộc xã Phong Thổ (tỉnh Lai Châu). Tuyến có chiều dài khoảng 163km, trong đó đoạn qua tỉnh Lào Cai dài khoảng 49,5km và đoạn qua tỉnh Lai Châu khoảng 113,5km.

Trên địa bàn tỉnh Lào Cai, tuyến đi qua 8 xã gồm Bảo Hà, Chiềng Ken, Khánh Yên, Văn Bàn, Dương Quỳ, Nậm Chày, Minh Lương và Nậm Xé, cơ bản bám theo hành lang Quốc lộ 279 trước khi vượt đèo Khau Co bằng hầm đường bộ để kết nối sang tỉnh Lai Châu.

Tại tỉnh Lai Châu, tuyến đi qua 12 xã, phường gồm Mường Than, Pắc Ta, Tân Uyên, Mường Khoa, Bản Bo, Bình Lư, Khun Há, Tả Lèng, Tân Phong, Sin Suối Hồ, Khổng Lào và Phong Thổ; cơ bản đi song song với Quốc lộ 32, sau đó kết nối với Quốc lộ 4D và Quốc lộ 12 để đến cửa khẩu quốc tế Ma Lù Thàng.

Theo đơn vị tư vấn, hướng tuyến được lựa chọn nhằm tối ưu hiệu quả kinh tế - kỹ thuật, hạn chế tác động đến khu dân cư, đất sản xuất, đất rừng và các công trình hiện hữu, đồng thời tăng cường kết nối các trung tâm kinh tế, đô thị, khu du lịch, khu vực khai thác khoáng sản, đặc biệt là mỏ đất hiếm Đông Pao. Tuyến cao tốc cũng được kỳ vọng tạo động lực phát triển kinh tế cửa khẩu, thúc đẩy liên kết vùng Tây Bắc với vùng Thủ đô, hệ thống cảng biển phía Bắc và tỉnh Vân Nam (Trung Quốc).

Đây là một trong những dự án cao tốc có điều kiện thi công phức tạp nhất khu vực Tây Bắc khi dự kiến xây dựng 122 cầu và 7 hầm xuyên núi trên toàn tuyến.

Sơ bộ tổng mức đầu tư dự án khoảng 63.486 tỷ đồng, trong đó chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khoảng 7.545 tỷ đồng; chi phí xây dựng và thiết bị khoảng 45.666 tỷ đồng; chi phí quản lý dự án, tư vấn và các chi phí khác khoảng 3.197 tỷ đồng; chi phí dự phòng khoảng 7.078 tỷ đồng. UBND tỉnh Lai Châu đề xuất sử dụng 100% vốn ngân sách Trung ương, bố trí trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 đối với các dự án quan trọng quốc gia.

Dự án được quy hoạch với quy mô 4 làn xe hoàn chỉnh, tốc độ thiết kế từ 80-100 km/h và dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026-2031. Khi hoàn thành, tuyến cao tốc sẽ góp phần hiện thực hóa mục tiêu cả nước có hơn 5.000 km đường bộ cao tốc vào năm 2030, hoàn thiện hành lang giao thông chiến lược Hà Nội - Lào Cai - Lai Châu - Ma Lù Thàng, tạo động lực tăng trưởng mới cho vùng Tây Bắc, đồng thời tăng cường kết nối quốc tế, bảo đảm quốc phòng, an ninh và phát huy hiệu quả các nguồn lực chiến lược của quốc gia.