Việt Nam đặt mục tiêu tìm kiếm, quy tập 7.000 hài cốt nhân dịp kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ

Chiều 25/12, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà dự, chỉ đạo và chủ trì Hội nghị tổng kết thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin giai đoạn 2021-2025.

Tìm kiếm, quy tập được gần 7.000 hài cốt trong 5 năm

Trong giai đoạn 2021/2025, công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin luôn nhận được sự quan tâm sâu sát của cả hệ thống chính trị. Ban Chỉ đạo 515 các cấp đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp linh hoạt, sáng tạo; đặc biệt là sự nỗ lực, bền bỉ của đội ngũ cán bộ, chiến sĩ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ trong điều kiện khó khăn, gian khổ, địa bàn rộng, phức tạp và thời gian kéo dài.

Nhiều bộ, ngành, địa phương đã chủ động thu thập, khai thác, kết nối các nguồn thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ; tổ chức nhiều đợt khảo sát, xác minh, kết luận; huy động hiệu quả lực lượng, phương tiện phục vụ nhiệm vụ. Toàn quốc duy trì 23 đội quy tập hài cốt liệt sĩ, trong đó có 8 đội hoạt động tại Lào, 11 đội tại Campuchia và 4 đội trong nước; tiến hành đào xúc hàng chục nghìn mét khối đất đá trên diện tích hàng nghìn héc-ta, tập trung tại các khu vực, địa bàn trọng điểm và những khu mộ liệt sĩ tập thể.

Trong giai đoạn 2021/2025, cả nước đã tìm kiếm, quy tập được gần 7.000 hài cốt liệt sĩ; trong đó hơn 3.100 hài cốt trong nước, gần 1.000 hài cốt tại Lào và gần 3.000 hài cốt tại Campuchia. Công tác quản lý địa bàn, tổ chức lễ truy điệu và an táng hài cốt liệt sĩ được thực hiện nghiêm túc, đúng quy định, bảo đảm trang nghiêm, trọng thị và nghĩa tình.

Đối với nhiệm vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin, các bộ, ngành liên quan đã hoàn thành việc đầu tư, nâng cấp cơ sở giám định ADN; tiếp nhận gần 14.000 mẫu, trong đó có hơn 12.000 mẫu hài cốt liệt sĩ và gần 1.500 mẫu sinh phẩm thân nhân liệt sĩ. Đến nay, đã phân tích hơn 1.000 mẫu ADN, xác định danh tính được 103 hài cốt liệt sĩ; việc công bố, trả kết quả được tổ chức chặt chẽ, đúng quy trình.

Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia 515 phối hợp với các cơ quan, địa phương tiến hành thu thập, rà soát, xác minh, kết luận, bổ sung và đính chính thông tin đối với hơn 2.500 mộ liệt sĩ tại 4 nghĩa trang liệt sĩ bằng phương pháp thực chứng. Công tác hợp tác quốc tế với Lào, Campuchia và các nước tiếp tục được tăng cường, góp phần quan trọng vào việc thực hiện nhiệm vụ chung.

Phát biểu chỉ đạo hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà khẳng định công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ đặc biệt thiêng liêng, thể hiện sâu sắc đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta; đồng thời là trách nhiệm, mệnh lệnh từ trái tim trước lịch sử, trước nhân dân và trước hàng triệu anh hùng liệt sĩ đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Ghi nhận những kết quả đạt được trong 5 năm qua, Phó Thủ tướng nhấn mạnh đây không chỉ là những con số mang ý nghĩa thống kê mà còn mang giá trị tinh thần, nhân văn sâu sắc, góp phần hàn gắn vết thương chiến tranh, củng cố niềm tin của nhân dân, giáo dục truyền thống yêu nước và lòng biết ơn cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Phó Thủ tướng biểu dương sự nỗ lực, quyết tâm của Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Nội vụ, Ban Chỉ đạo 515 các cấp, đặc biệt là đội ngũ cán bộ, chiến sĩ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ đầy gian khổ nhưng vô cùng thiêng liêng.

Mục tiêu tìm kiếm, quy tập 10.000 hài cốt trong 5 năm tới

Bên cạnh những kết quả đạt được, Phó Thủ tướng cũng thẳng thắn chỉ rõ những khó khăn, hạn chế và nhấn mạnh khối lượng công việc phía trước còn rất lớn. Hiện nay, vẫn còn khoảng 175.000 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm kiếm, quy tập và hơn 300.000 mộ liệt sĩ thiếu thông tin cần xác định danh tính.

“Thời gian không chờ đợi. Đây là thách thức lớn về trách nhiệm, về phương pháp và năng lực tổ chức thực hiện”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Giai đoạn 2026/2030, mục tiêu chung là tập trung mọi nguồn lực, triển khai đồng bộ các giải pháp để đẩy nhanh tiến độ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Phấn đấu đến dịp kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7/2027 tìm kiếm, quy tập khoảng 7.000 hài cốt; đến hết năm 2030 đạt khoảng 10.000 hài cốt. Đồng thời, xác định danh tính bằng giám định ADN cho khoảng 18.000 mẫu vào năm 2027 và khoảng 23.000 mẫu vào năm 2030.

Để thực hiện mục tiêu trên, Phó Thủ tướng nhấn mạnh ba trọng tâm lớn gồm hoàn thiện thể chế, chính sách và ưu tiên nguồn lực; xác định rõ địa bàn trọng điểm, nhất là trong nước; triển khai đồng bộ theo phương châm “6 rõ”, phát huy trách nhiệm của các cơ quan, địa phương và huy động sự tham gia của toàn xã hội.

Phó Thủ tướng giao Bộ Quốc phòng - cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo 515 tập trung ban hành Chương trình công tác giai đoạn 2026/2030; chủ trì nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, xác định rõ tiến độ, mục tiêu và địa bàn trọng điểm. Đồng thời, phối hợp xây dựng kế hoạch lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin tại các nghĩa trang, hoàn thành trước tháng 7/2027; xây dựng đề án đẩy mạnh công tác rà phá bom mìn gắn với tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, đặc biệt tại các địa bàn trọng điểm như Vị Xuyên (tỉnh Tuyên Quang), Lào Cai, Lạng Sơn.

Bộ Nội vụ được giao khẩn trương rà soát, hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật; phối hợp xử lý dứt điểm các nhiệm vụ liên quan đến lấy mẫu hài cốt liệt sĩ, mẫu sinh phẩm thân nhân tiếp nhận trước tháng 7/2027; hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về liệt sĩ, mộ liệt sĩ và thân nhân liệt sĩ bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống”, hoàn thành trong quý II/2026.

Bộ Công an chủ trì xây dựng và vận hành Ngân hàng Gen thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin; xây dựng đề án nâng cấp công nghệ giám định ADN theo hướng hiện đại, tự chủ; đẩy nhanh tiến độ thu thập, phân tích, đối chiếu ADN, tích hợp dữ liệu phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, phấn đấu hoàn thành trước ngày 27/7/2027.

Bộ Tài chính được giao ưu tiên tối đa nguồn lực để bảo đảm điều kiện triển khai nhiệm vụ. Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam tiếp tục nghiên cứu, ứng dụng công nghệ mới trong giám định ADN phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Cấp ủy, chính quyền địa phương và Ban Chỉ đạo 515 các cấp xác định đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, xây dựng chương trình, kế hoạch cụ thể, triển khai đồng bộ, khoa học và hiệu quả. Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, hội quần chúng, doanh nghiệp và cơ quan báo chí tiếp tục tham gia tích cực, lan tỏa tinh thần tri ân, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7/2027 với nhiều mô hình, cách làm thiết thực.

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà bày tỏ tin tưởng, với trách nhiệm chính trị cao nhất, lòng biết ơn sâu sắc đối với các anh hùng liệt sĩ và kinh nghiệm thực tiễn đã tích lũy, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ trong thời gian tới sẽ đạt kết quả cao hơn, đáp ứng mong mỏi của nhân dân, thân nhân các gia đình liệt sĩ và toàn xã hội.